Transcription
[Muzyka] Poświęcenie się w imię wyższych wartości. Omów zagadnienie na podstawie mitologii, część pierwsza, Grecja Jana Parandowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Są takie sprawy i wartości, w obronie których gotowi jesteśmy do największych poświęceń, do czynów pełnych bohaterstwa. Wydaje nam się, że dla ojczyzny, bliskich, a może wyznawanej wiary, zrobimy wszystko. Całe szczęście życie rzadko weryfikuje nasze wyznania. Przecież dopóki nie staniemy w obliczu takiej próby, nigdy nie wiadomo, czy starczy nam determinacji i odwagi. Jednak w literaturze odnajdujemy bohaterów, którzy nie boją się konsekwencji swoich wyborów i dowodząc najwyższego heroizmu, gotowi są bronić tego, co dla nich najistotniejsze. Opisuje ich między innymi Jan Parandowski w mitologii.
Aktu poświęcenia dokonał opisany tam Prometeusz, Tytan, który ulepił człowieka z gliny pomieszanej ze łzami, a potem dał mu duszę z ognia skradzionego z rydwanu słońca. Tytan, który gotów był troszczyć się o swoje dzieło, nawet jeśli wiązało się to z przeciwstawieniem się Zeusowi. Tytan, który widząc, że człowiek jest bezbronny i bezradny, wykradł ogień z Olimpu i uczył, jak się nim posługiwać. To dzięki Prometeuszowi, według mitu, ludzie zdobyli umiejętność uprawy roli, budowania domów, wykuwania zbroi. Nie dziwi więc fakt, że rozzłościła go krzywda wyrządzona im przez Zeusa, który zesłał na ziemię Pandorę, a wraz z nią beczkę, z której wydostało się wszelkie zło, choroby i nędza. W obronie ukochanych ludzi Prometeusz nie obawia się sprzeciwić samemu Zeusowi, padając ofiarą podstępu tytana. Władca Olimpu wybiera niewłaściwą i godzącą w swoją godność ofiary, jaką odtąd mają składać mu ludzie: tłuszcz i kości. Prometeusz jest świadomy konsekwencji, a jednak gotów jest się poświęcić ze względu na miłość do ludzi. Zostaje przykuty do skały Kaukazu. Przylatujący orzeł codziennie będzie wyszarpywał jego wątrobę, a ta wciąż będzie odrastać. Choć skazany na wieczną mękę, stał się przykładem poświęcenia w imię wyższych wartości dla dobra człowieka.
Warto podkreślić, że nie tylko poświęcenie, ale też buntownicze przeciwstawienie się autorytetom wpisane są w postawę prometejską. Taką reprezentują między innymi bohaterowie romantyczni, a wśród nich Konrad z trzeciej części Dziadów Adama Mickiewicza. W Wielkiej Improwizacji bohater jasno wyraża swoją miłość do ludzkości. Głosi, że gotowy jest do najwyższych poświęceń. Chce cierpieć za miliony. Tym samym przeciwstawia się samemu Bogu, który jest jego zdaniem tylko mądrością. A prowokowany przez diabły, posuwa się nawet do bluźnierstwa.
Poza Prometeuszem, innym mitologicznym bohaterem gotowym do poświęceń jest Orfeusz, muzyczny wirtuoz. Utraciwszy ukochaną żonę Eurydykę, przekracza granice między światem żywych a umarłych i zstępuje do Hadesu. Ryzykuje wszystko, walczy z własnym strachem. Jego siłą jest nie tylko jego muzyka, poruszająca świat ożywiony i nieożywiony, ale przede wszystkim miłość. Jednak gdy jest bardzo bliski odzyskania Eurydyki, ogląda się niestety zbyt wcześnie i bezpowrotnie przekreśla szansę na jej odzyskanie. Mimo tego błędu, Orfeusz przypomina, że miłość jest wartością najwyższą, za którą kochająca osoba jest gotowa nawet do spotkania ze śmiercią.
Wspomniani bohaterowie literaccy, Prometeusz, Orfeusz, Konrad z Dziadów części trzeciej, uświadamiają nam, że obrona najwyższych wartości wiąże się z aktami niezwykłej odwagi i jest dowodem siły charakteru. Skłaniają również do refleksji nad własnym życiem i wartościami, które dla nas są najważniejsze. Miłość, ojczyzna, rodzina, a może moje marzenia, kariera, pieniądze – zmuszają by przejrzeć się własnym, choć wydaje się, małym wyborom. Czy na przykład gotowi jesteśmy poświęcić swój wolny czas, by wybrać pomoc drugiemu człowiekowi? Przecież małe gesty charakteryzują wielkich ludzi.
[Muzyka] [Aplauz] [Muzyka] Ah