ระบอบประชาธิปไตยดีที่สุดในโลกจริงไหม? | ความ(ไม่)รู้รอบตัว

คือกระบวนการของอำนาจเนี่ย คุณเผือกเคยสังเกตไหมว่า... ทำไมยิ่งอยู่อำนาจนานไป ยิ่งเสียคน? คนไทยควรถูกปกครองด้วยระบอบอะไรครับ? ระบอบอะไรครับ ที่เราเป็นเจ้าของประเทศ? ประชาธิปไตยครับ! มีระบอบประชาธิปไตยระบอบเดียว ที่เราเป็นเจ้าของประเทศ

สวัสดีครับ สวัสดีชาวเนิร์ดทุกท่านครับ ความ(ไม่)รู้รอบตัว ใน EP. นี้ เรามาที่วิชาสายสังคมบ้างนะครับ จริง ๆ แล้วตอนนี้เริ่มต้นจากคำถามง่าย ๆ ว่ามนุษย์ของเราเนี่ย ควรจะถูกปกครองด้วยระบอบอะไรกันแน่? เนื่องจากว่าผมเชื่อว่าหลาย ๆ คนน่าจะได้ยิน... ไอเดียนะครับ ได้ยินความคิดหลัง ๆ มานี้ว่า... เอ๊ะ ประชาธิปไตยเป็นระบอบที่เหมาะสมที่สุด กับมนุษย์หรือเปล่า? โดยเฉพาะคนไทยด้วยครับ แล้ววันนี้ครับ ผู้ที่จะมาเปลี่ยนความไม่รู้ของเราครับ อาจารย์ปริญญา เทวานฤมิตรกุลครับ สวัสดีครับ อาจารย์ครับ!

สวัสดีครับ ทีนี้ถ้าย้อนไป อาจารย์ อารยธรรมมนุษย์มันเกิดขึ้นมา เราเริ่มอยู่กันเป็นสังคม / ครับ แต่ระบอบการปกครอง มันเริ่มต้นได้ยังไงครับ อาจารย์? มันมีลำดับขั้นใช่ไหมฮะ? / ความจริงเราต้องเข้าใจนะ ว่ามนุษย์เนี่ย เป็นสัตว์สังคม ครับ ๆ / อันนี้พื้นฐานนะ ในยุคก่อนที่จะมี... ก่อนที่จะมีเกษตรกรรมเนี่ย / ครับ ความเป็นชุมชนก็เกิดขึ้นแล้ว ความเป็นกลุ่ม แต่กลุ่มของมนุษย์ในช่วงแรกเนี่ยนะครับ ก็กลุ่มไม่ใหญ่หรอก / ครับ 20-30 คน ไม่ได้ใหญ่มาก เป็นครอบครัว ครอบครัวขยาย คืออะไรครับ? มี... / มีพ่อแม่ แล้วก็มี... / แล้วก็พ่อ แล้วพ่อของพ่อแม่นะครับ / ครับ ซึ่งถ้าใครไม่เป็นโรคอะไรซะก่อน ก็อาจจะอยู่ถึง 40-50 ปีอะไรได้อยู่ใช่ไหมครับ? มีหลายรุ่น / ใช่ แล้วก็ในวัยเจริญพันธุ์ก็อาจจะมีลูกเร็ว / ครับ ใช่ไหมครับ? เพราะว่าพอถึงวัยปั๊บ ก็อาจจะมีลูก ดังนั้นเนี่ย อาจจะมี 3 รุ่น แม้ว่าอายุจะไม่ยืนมากเท่าปัจจุบันก็มีได้ 3 รุ่นได้ แล้วก็มีครอบครัว ที่เป็น... นึกออกไหม? เราก็มีพี่น้อง พี่น้องก็มีลูก มันก็จะเกิดเนี่ย อะไรอย่างนี้ / ขยายออกไป อาจจะกลุ่มหนึ่งสัก 30-40 คน / ครับ เนี่ย ในช่วงเวลาของ... หาของป่าล่าสัตว์เนี่ย มันไม่มีผู้ปกครองครับ ทุกคนเท่า ๆ กัน / ใช่ครับ ทุกคนเท่า ๆ กัน ครับ ๆ / อาหารมาก็แบ่งกัน ดูแลกัน เข้าใจไหมว่าตอนแรกเนี่ย มันไม่มีใครมาปกครองเรา / ครับ ทุกคนก็ปกครองกันเอง ดูแลกันเอง ดูแลกันเองในครอบครัว / อันนี้คือการปกครองพื้นฐานสุด ของสังคมมนุษย์โฮโมเซเปียนส์ครับ / ครับ คือดูแลกัน ซึ่งกันและกัน / ครับ ไม่มีใครที่จะเป็นคนเดียวที่สั่งทุกคนได้ โอเค มีหัวหน้า มีผู้ที่เป็นผู้ใหญ่ที่สุดที่ทุกคนเชื่อฟัง / แข็งแรงสุด ผู้หญิงอาจจะฟังผู้ชายมากกว่า ครับ ๆ / ผู้ชายก็ไปหาอาหารมา เขาแข็งแรงกว่า อะไรอย่างนี้ แต่ว่าความ... เสมอภาคเท่าเทียมเนี่ย ยุคสมัยที่มนุษยชาติมีมากสุด คือยุคก่อนจะมีเกษตรกรรมครับ ดูแลกัน ปกครองตัวเองกันเองในแต่ละกลุ่ม / ครับ ๆ กลุ่มของพี่น้องกัน อะไรอย่างนี้นะครับ / 30-40 คน ละแวกชุมชนเรา / ประมาณนี้ เลขกลม ๆ นะครับ จากยุคแรกที่เราเริ่มดูแลกันเอง ดูแลญาติพี่น้องในตระกูล ในชุมชนเล็ก ๆ ของเราครับ อาจารย์ / ครับ พอเข้าสู่ยุคเกษตรกรรม มันเริ่มมีการเปลี่ยนแปลงยังไงครับ? เกษตรกรรมมันเกิดขึ้นมาได้ไงรู้ไหมครับ? เราต้องอยู่เป็นหลักเป็นแหล่ง ความจริงก็เป็นคำถามนะ ว่าอะไรเกิดก่อน อะไรเกิดหลัง / ครับ ระหว่างการอยู่เป็นหลักเป็นแหล่ง แล้วค่อยเพาะปลูกเลี้ยงสัตว์ นะครับ หรือเพราะเริ่มมีการเพาะปลูกเลี้ยงสัตว์ เลยเริ่มอยู่เป็นหลักเป็นแหล่ง? คือต้องเข้าใจว่ามันอาจจะเริ่มต้นง่าย ๆ ว่าเอ๊ย ไอ้อาหารที่เรากินเหลืออะ ผลไม้ หรือธัญพืชเนี่ย พอเทไป เฮ้ย มันขึ้นเว้ย! อาจจะเริ่มจากการทิ้งก่อนแล้วก็เอ๊ะ มันงอก หรือไปเก็บธัญพืช เก็บอะไรบางอย่าง เฮ้ย มันก็มีอยู่เป็นทุ่งอะ / ครับ อยู่เป็นย่านของมันที่จะมีตรงนี้ขึ้นเยอะ เพราะมันก็งอกงาม ใช่ไหม เผยแพร่ในพื้นที่ตรงนั้น / ครับ นะครับ ผสมปนเปกันเข้า เอ๊ะ เราก็ความจริงมาเก็บบ่อย ๆ เอ๊ะ เราก็เลยตั้งหลักเลยไหม อยู่กันตรงนี้เลยไหม / พอพบว่าโยนทิ้งไปแล้วมันงอกได้ ก็เลยเริ่มเกิดเกษตรกรรมขึ้นมา / ครับ นะครับ แล้วก็บรรดาที่เราไปล่ามากินอะ นะครับ บางทีเราก็อาจจะไม่ได้เอามากินทั้งหมด บางตัวก็เริ่มเอามาเลี้ยง ล่ามไว้บ้าง อะไรบ้าง / อันนี้ก็เรียกว่า Domestication ครับ / ศัพท์ภาษาอังกฤษนะครับ คือการทำให้เป็นสัตว์เลี้ยง / ครับ ในที่สุดเนี่ย เราก็สามารถจะ Domestication กับสัตว์ หมูป่ากลายเป็นหมูปัจจุบัน วัวป่า ควายป่า แพะป่า ไก่ป่า ทั้งหลายทั้งปวงเนี่ยนะครับ ก็กลายเป็น... คือสัตว์เลี้ยงของพวกเราเนี่ย / สัตว์ป่าทั้งสิ้น เดิมเขาก็อยู่ในป่า / เราก็คนป่าครับ เราก็คนป่าเหมือนกัน ใช่ / นึกออกไหม ครับ / Domestication คือทำให้กลายเป็นบ้าน ครับ / เป็นของบ้าน นะครับ ของเราเนี่ย จากคนป่าเป็นคนเมือง เมื่อเริ่มมีอารยธรรม / ครับ นะครับ พอเริ่มอยู่รวมตัวกัน ก็เริ่มเกิด... มาตั้งบ้านเรือนใกล้กัน จากเดิมก็ตั้งบ้านอยู่ติดกับแปลงนา หรือที่ที่เพาะปลูก / ครับ นะครับ ต่อมาก็เริ่มมารวมใกล้กันมากขึ้น สุดท้ายก็เกิดเป็นหมู่บ้านเล็ก ๆ ขึ้นมาก่อน / ครับ นะครับ ทีนี้จากเกษตรกรรม เราต้องเข้าใจว่า... มันเกิดความแน่นอนขึ้นมาระดับหนึ่งละ จากเดิมต้องไปหาเอาดาบหน้า ต้องไปขุด ต้องไปล่า คือล่าแล้วก็หอบกันไป ไม่รู้จะมีกินหรือเปล่า จะตายหรือเปล่า / ไอ้การเพาะปลูกเนี่ย มันยังต่างคนต่างทำ ครอบครัวใครครอบครัวมันได้นะ / ครับ แต่การล่าเนี่ย ต้องร่วมมือกัน แล้วบางทีครอบครัวเดียว ล่าไม่สำเร็จ / ครับ สัตว์มันตัวขนาดใหญ่กว่า อย่าลืมว่าเราเนี่ย ไม่ได้มีความแข็งแรง เราวิ่งไม่ไวเท่ากับเสือ / ครับ นะครับ เราวิ่งช้ากว่าหมาป่าด้วยซ้ำไป เราบินไม่ได้ เราไม่มีกรงเล็บ กล้ามเนื้อเราก็เล็กกว่าหมีนะครับ / ครับ คือเราอ่อนแอ / คือไป ต้องไปเป็นหมู่ ทีนี้เรามีตรงนี้ครับ เราทำงานเป็นกลุ่มได้ดีกว่าสัตว์อื่น แน่นอนครับ มันมีความเป็นฝูงในการล่า / ครับ แล้วก็พบพฤติกรรมการล่าเป็นฝูง หมาป่า หรือปลาวาฬออร์กา หรือโลมาก็มีพฤติกรรมเป็นฝูง ว่าง่าย ๆ มันต้องมีการสื่อสารกันได้ แต่มนุษย์เนี่ย สื่อสารได้ชัดเจนที่สุด เพราะเรามีภาษา / ครับ เชื่อกันว่าเมื่อเราเริ่มเกิดโฮโมเซเปียนส์นะครับ เมื่อ 300,000 ปีที่แล้วเนี่ย ภาษาน่าจะเกิดขึ้นประมาณสัก... 70,000 ปี พูดกลม ๆ แบบที่อ้างอิงกันอยู่ / ครับ นะครับ เมื่อเริ่มเกิดการสื่อสารได้เนี่ย มันก็เกิดความแม่นยำขึ้น ในการจะบอก เฮ้ย วิ่งไปอ้อมทางนั้น วิ่งไปดักทางนี้ / แผน ใครตีเข้าทางไหน อะไรอย่างนี้ / นั่นแหละครับ ตรงนี้แหละครับ จากต่างคนต่างอยู่ก็เริ่ม... เป็นชุมชน เพราะล่าสัตว์เนี่ย มันทำแค่ในตระกูลผู้ชายคนเดียวไม่พอ บางทีต้องข้ามครอบครัวละ / มันต้องร่วมมือกัน ไปดึงคนนู้นมา / ครอบครัว เกษตรกรรมเนี่ย เริ่มทำให้อยู่เป็นที่ / ครับ แล้วการล่าสัตว์มันเริ่มทำให้เกิดหลายครอบครัว สุดท้ายก็เกิดเป็นหมู่บ้านขึ้นมา แล้วมันเกิดระหว่างหมู่บ้าน เพราะมันเกิดการค้า การขาย การแลกเปลี่ยน หมู่บ้านนี้มีอันนี้ / อันนี้ได้วัวมา เอาไปแลกหมู ปลูกอันนี้ หมู่บ้านนั้นปลูกอันนั้น หรืออะไรก็แล้วแต่ มันเริ่มเกิด / ครับ มันทำให้เกิดการสะสม / ครับ เพราะผม... นึกออกไหม พอผมปลูกปุ๊บเนี่ย แล้วสมัยก่อนมันอาศัยน้ำฝน อาศัยฤดูกาล ตามฤดูกาล ครับ / ปีหนึ่งก็ปลูกได้ครั้งเดียว ถ้าเกิดปลูกข้าว ข้าวโพด คือรอน้ำฝนอย่างเดียว ผมก็ต้องสะสมสิ เพื่อไว้กินทั้งปี พอการสะสมเกิดขึ้นก็เริ่มต้นแล้วครับ / ครับ เริ่มต้นในเรื่องของการที่จะมีมูลค่าส่วนเกิน อืม / แล้วมูลค่าส่วนเกินนี่แหละครับ ทำให้เกิดสิ่งที่เป็น... เมือง หรือ... ทรัพยากรนะครับ ที่เจ้าเมือง หรือผู้ปกครองจะใช้ในการก่อสร้างโน่น นี่ นั่น / ครับ รวมถึงเอามาให้เกิดกองทัพ เกิดอาวุธ เกิดกำลังทหาร / ก็คือลำดับขั้นในเมืองมันเริ่มปรากฏขึ้น อันนี้ผมพูดแบบหยาบ ๆ นะ ให้พอเห็นภาพ / ครับ ๆ ว่าตอนเริ่มต้นเราเนี่ย เป็นประชาธิปไตยครับ ปกครองกันเอง ดูแลกัน / ตอนที่เรายังอยู่เป็นเป็นครอบครัว ตอนอยู่กับธรรมชาติ อยู่กับธรรมชาติ เราเป็นประชาธิปไตย แน่นอนครับ มันใช่กฎแห่งป่า กฎแห่งป่าคืออะไรครับ? ผู้แข็งแรงเป็นผู้ชนะ ปลาใหญ่กินปลาน้อย อันนี้ก็พื้นฐานของทั่วไป ธรรมชาติ / ใช่ครับ แต่ว่าเราพูดกันแบบนี้ เราก็ลืมไปว่าธรรมชาติเนี่ย มันมีลักษณะที่สอง / ครับ คือการพึ่งพาอาศัยกัน ธรรมชาติไม่ได้มีกฎข้อเดียวนะ ครับ / คือปลาใหญ่กินปลาเล็กนะ มันมีกฎของการพึ่งพาอาศัย ไปดูเลยครับ สปีชีส์ในโลกนี้จำนวนมาก อยู่โดยลำพังไม่ได้ ต้องพึ่งอีกชีวิตหนึ่ง / ครับ นะครับ ในการที่จะร่วมมือกันอยู่รอด ผมคิดว่าในแง่ของใครที่ไปอ้างว่ากฎแห่งป่า คือการใช้กำลังเป็นกฎธรรมชาติเนี่ย ก็พูดถูกครึ่งเดียว เพราะกฎเรื่องการพึ่งพาอาศัยเนี่ย มันเป็นกฎที่ใช้ร่วมกัน / ครับ มนุษย์เนี่ยนะครับ ก็เกิดระบอบการปกครองที่เรียกว่า... เผด็จการ / ครับ / โดยมีกำลัง ก็คือในยุคเริ่มเกิดเมืองนี่แหละ แล้วกำลังที่เจ้าเมืองมี / ครับ นะครับ ก็มาจาก... มูลค่าส่วนเกิน ทรัพยากร / ก็ไปเก็บภาษีไง คุณต้องจ่ายภาษีให้ ดังนั้นเจ้าเมืองก็เก็บค่าต๋ง แล้วตรงนี้นะครับ ก็จะเป็นส่วนเกินในการทำวังตัวเองให้ใหญ่ ทำสุสานตัวเองให้ใหญ่ อืม / แล้วเมืองค่อย ๆ ใหญ่ขึ้น หลายเมืองเข้าก็กลายเป็น... อาณาจักรเมืองแรก ๆ ที่เกิดขึ้นก็ยุคเมโสโปเตเมีย ครับ ๆ / บาบิโลน อะไรพวกนี้ก็เกิดขึ้นมาจากลักษณะแบบนี้ / ครับ นะครับ ทีนี้ระบอบการปกครองเนี่ย มัน... / ครับ มันไม่ใช่สิ่งที่เรียกว่าประชาธิปไตย ในความหมายของทุกคนมี 10 เสียง 1 เสียงเท่ากัน แล้วก็เลือกผู้ปกครองได้ / อืม สมัยนั้น / ไม่ใช่ วิธีการขึ้นสู่อำนาจมันก็สารพัดอย่าง / ครับ ทั้งตัวใหญ่ ทั้งกำลังทหาร ทั้งอะไรสารพัด ใช่ไหมครับ ยึดอำนาจเอา / ครับ ผู้ชนะก็เป็นเจ้า ผู้แพ้ก็เป็นทาส เนี่ย มันคือในยุคนั้นไง / ครับ ๆ เราก็อยู่กับยุคสมัยของไม่ใช่ประชาธิปไตยอย่างนี้ มานานนะครับ จนกระทั่งกรีกนะครับ เมื่อ 2,000 สัก 2,500 ปีที่แล้ว โห ครับ ๆ / กรีกก็ทำให้เกิดสิทธิประชาธิปไตยขึ้นอีกครั้งหนึ่ง แล้วก็เป็นรากฐาน นะครับ เมื่อโรมันเอามาใช้ต่อ แต่โรมันก็ทำแล้วพัง นะครับ กลายเป็นจากสาธารณรัฐ นะครับ คือรัฐเพื่อสาธารณะ นึกออกไหม / อืม ก็กลายเป็นพังขึ้นมานะครับ เมื่อ... จูเลียส ซีซาร์เนี่ย กลายเป็นผู้เผด็จการ นะครับ และมีผลทำให้สาธารณรัฐของโรมันล่มสลายไป และได้เป็นจักรวรรดิโรมัน มีจักรพรรดิขึ้นมาแทน ทีนี้... ครับ / แล้วเราก็อยู่กับระบอบเผด็จการไปนานมาก ก็คือไม่เฉพาะแค่โรมันใช่ไหม อาจารย์? มันเผด็จการไปทั่วเลยไหมครับ? / คือถ้าให้เครดิตเนี่ย ครับ / ก็ต้องให้เครดิตกับกรีกโบราณ แต่ถามกรีกโบราณเนี่ย มันคือผล คือเราชอบพูดว่าประชาธิปไตยมันเป็น... เริ่มที่กรีก / เป็นอารยธรรมของฝรั่ง พูดอย่างนี้ก็ถูกครึ่งเดียว เพราะอะไรครับ? เพราะว่ากรีกเนี่ย ไม่ใช่อารยธรรมเดียว ที่ใช้ระบอบการปกครองแบบนี้ แล้วกรีกเองเนี่ยนะครับ ก็ต้องเข้าใจว่า... ครับ / หลักการที่ว่ามนุษย์เท่าเทียมกันยังไม่เกิดนะ แล้วไอเดียของประชาธิปไตยในกรีก / ประชาธิปไตย คือการปกครองโดยประชาชน อ๋อ / Demo บวก cracy Demos แปลว่าประชาชน -cracy คือระบอบการปกครอง / ครับ เพราะฉะนั้นมันเริ่มต้นจากกรีกเนี่ย ต้องการให้ประชาชนได้ปกครองกัน / ผมขยายความอย่างนี้ คือประชาชนของเขาเฉพาะพลเมือง ไม่นับทาส / ครับ และพลเมืองเฉพาะผู้ชายครับ ที่เสียภาษี อ๋อ / เพราะฉะนั้นในยุคนั้นเนี่ย มันยังไม่มีหลักความเสมอภาคของมนุษย์ ครับ / เสมอภาคกันเฉพาะแต่ชนชั้นนำ อย่างนั้นประชาธิปไตยของกรีก ต้องพูดนะครับ ว่าไม่ใช่ประชาธิปไตยในความหมายปัจจุบัน มันคือความเสมอภาค และการมีส่วนร่วมของชนชั้นนำด้วยกัน เป็นประชาธิปไตยไม่ใช่เหมือนทุกวันนี้ ผู้หญิงเนี่ยนะครับ ที่... / ครับ ไม่เคยมีความเป็นเจ้าของชีวิตตัวเองเลย ก่อนแต่งงานก็ชีวิตอยู่ที่พ่อ ว่าพ่อจะบัญชาว่ายังไง / สมัยนั้น ครับ พอแต่งงานไปแล้วชีวิตก็อยู่กับสามี ไม่เคยได้มีความเป็นตัวของตัวเอง / ครับ หรือเจ้าของชีวิตแต่ประการใด มีแต่ประชาธิปไตยนี่แหละ ทำให้เราเสมอกันทั้งหญิง และชาย และความหลากหลายทุกประการ / ครับ ทีนี้ที่ผมพูดว่ากรีก ไม่ใช่คำตอบที่ถูกต้องทั้งหมด / ครับ เป็นเพราะว่าในช่วงเวลาสัก 2500 ปีก่อนเนี่ย มันเป็นช่วงเวลาของยุคที่เรียกว่า... ความสว่างทางปัญญา คือมนุษย์เนี่ย ทั่วโลกด้วยนะ อย่างน้อยเรามีหลักฐาน นะครับ ที่ยุโรปนะครับ เรามีหลักฐานที่อินเดีย / ครับ เรามีหลักฐานที่ทางเอเชีย / ครับ 2,500 ปีก่อนเนี่ย เป็นยุคสมัยของใครบ้างครับ? พระพุทธเจ้า อ๋อ พอดีเลย / เล่าจื๊อ นักคิด / ใช่ไหมครับ โสเครตีส เพลโต ก็ช่วงเวลานี้ ช่วงปรัชญา ช่วงอะไร จีนก็ขงจื๊อ / ครับ ในยุคสมัยของกรีกเนี่ย ที่เราบอกประชาธิปไตย เริ่มต้นที่กรีกเนี่ย / ครับ มันเป็นยุคเวลาที่มนุษยชาติหาคำตอบทางจิตวิญญาณ ไอ้พวกโครงสร้างอะไร เราเริ่มตั้งต้นได้แล้ว ทีนี้มันเริ่มพูดเรื่องนามธรรมกันบ้างแล้ว และการปกครองพูดมาพร้อมกันเลย / ครับ คือพระพุทธเจ้าเนี่ย ท่านหาคำตอบเรื่องชีวิตเกิดมาทำไม แล้วจะไปไหน ศาสนาต่าง ๆ ที่ตั้งหลักกัน ก็เริ่มต้นในยุคเวลาไล่เลี่ยกัน หาคำตอบว่าเราเกิดมาทำไม เรามาจากไหน แล้วเราจะไปไหน หลังจากที่เราตายไปแล้ว / ครับ มนุษย์ก็หาคำตอบเรื่องนี้ เรื่องที่สอง หาคำตอบเรื่องการปกครองที่ดีคืออะไร / ครับ อืม คำตอบ คำถามที่เราคุยกันวันนี้ / ครับ เขาตั้งกันตั้งแต่ 2,500 ปีที่แล้ว นะครับ แล้วก็เกิดนี่ไง เราก็มาตกลงกันว่าจะปกครองกันยังไง / ครับ ซึ่งก็ไม่ใช่เรื่องใหม่ เมื่อหันไปหาสมัยที่เราอยู่กันเป็นครอบครัว ก่อนเกิดอารยธรรม ก่อนจะเกิดยุคเกษตรกรรม ก็คือนั่นแหละ ไปจุดเริ่มต้น ก็คือประชาธิปไตย / กระทั่งคำว่า... ภราดรภาพนะครับ ในปฏิวัติฝรั่งเศส / ครับ ครับ / ก็ไม่ใช่เรื่องใหม่นะครับ เขามีสามคำถูกไหม เสรีภาพ เสมอภาค ภราดรภาพ / ครับ ภราดรภาพ คือความเป็นพี่น้อง กลับไปหาสมัยที่เราเป็นพี่น้องกันเถอะ เราเกื้อกูลกัน ดูแลกัน แต่ขอโทษนะครับ ฝรั่งเศสที่มีคำขวัญ เสรีภาพ เสมอภาค ภราดรภาพก็ใช้เฉพาะพวกฝรั่งเศสด้วยกัน เออ มันก็เสมอกันแค่กรีกโบราณอะ / ครับ คือเป็นประชาธิปไตยในหมู่ชนชั้นนำ / ครับ คือตัวพวกคุณกันเอง / ครับ นะครับ ทีนี้ในอินเดียเนี่ย ถ้าไปอ่านดูในพระไตรปิฎก / ครับ นะครับ เราจะพบพระสูตรหลายอันที่พระเจ้าพูดถึงการปกครอง ว่ามีกี่แบบ อะไร ปรากฏมันมีร่องรอยนะครับ อารยธรรมสมัยสินธุ ลุ่มแม่น้ำสินธุเนี่ย ที่มีการปกครองในแบบที่เรียกว่าปรึกษาหารืออะ ปรึกษาหารือ ครับ / ใช่ ปกครองแบบเป็นหมู่คณะ คือเป็นคณะ / ไม่ใช่เผด็จการ คือง่าย ๆ คือที่อินเดียอะ การปกครองโดยพระมหากษัตริย์ ครับ ๆ / คือแค่คนหนึ่งคนเนี่ย เป็นแค่ระบอบแบบหนึ่งในบรรดาหลายระบอบในขณะนั้น หรือกระทั่งในชุมชนใน... เอาประเทศไทยก่อนก็ได้ / ครับ นะครับ ระดับหมู่บ้านเนี่ย เขาหารือกันทั้งนั้น หมู่บ้านทุกชุมชนเนี่ย มันไม่มีหรอก ผู้ใหญ่บ้านที่จะมาสั่งใครได้ เพราะมันเป็นตระกูลของครอบครัว มาอยู่ด้วยกัน เครือญาติ / เครือญาติ ดังนั้นเนี่ย มันต้องหารือกัน / ครับ ประชาธิปไตย คือการหารือกันเป็นเรื่องพื้นฐานอยู่แล้ว ไม่มีใครใหญ่คนเดียว ถูกคนเดียว มันต้องรับฟังกัน / อืม ครับ ๆ แล้วตัดสินบนพื้นฐานของไปด้วยกัน นะครับ กับเรื่องของส่วนรวม / เสียงส่วนมาก ทีนี้แต่เผด็จการ คือ -ูจะเอาอย่างนี้ ส่วนรวมว่าไง -ูก็ไม่ฟัง ก็จะเอาอย่างนี้ / ครับ นะครับ แล้วแถมปราบด้วย ใครที่เห็นต่าง ใครที่มาคัดค้าน อย่างที่เกิดที่อิหร่านในขณะนี้ / ครับ ผมโยงกลับมาอย่างนี้ว่า... ว่าในสมัยกรีกเนี่ยนะครับ เราพูดถึงตอนสรุปดีกว่านะครับ เพราะเพลโตเขาพูดไว้ 5... / ครับ ระบอบการปกครอง / ครับ เพลโตก็เป็นลูกศิษย์ของโสเครตีสอีกทีหนึ่ง คือยุคนั้นเขาก็เริ่มจัดระบบ คือถ้าพูดถึงว่าอาจารย์ใหญ่นะครับ / ครับ อาจารย์ที่เป็นครูใหญ่นะครับ ของพวกฝรั่งเนี่ย / ครับ นะครับ ก็มี 3 คน โสเครตีส อันนี้ใหญ่สุดนะครับ / ครับ มีลูกศิษย์ชื่อเพลโต / ครับ เพลโตก็มีลูกศิษย์ชื่ออริสโตเติล 3 ชื่อนี้ ครับ / อริสโตเติลก็มีลูกศิษย์ชื่ออเล็กซานเดอร์ อเล็กซานเดอร์มหาราชนี่แหละ อ๋อ เป็นลูกศิษย์ของอริสโตเติล / อริสโตเติล อริสโตเติลก็สรุปเหลือ 3 อัน ครับ / จากเพลโตมี 5 3 อันก็คือสรุปว่ามันก็มีการปกครองโดย... โดยคนคนเดียวนะครับ / บุคคลคนเดียว กับโดยคณะบุคคล / ครับ นะครับ แล้วก็โดยคนส่วนใหญ่ 3 อย่างครับ / นะครับ ปกครองโดย... เขาเรียกว่า Rule by one คือโดยคนคนเดียว / คนคนเดียวครับ / คือใครบ้างล่ะ เพลโตเนี่ย พูดถึง Philosopher King แปลเป็นไทยอย่างใกล้เคียงสุด คือกษัตริย์นักปราชญ์ คือผู้... มีความรู้ความสามารถ มีจิตใจที่มีคุณธรรม มีเมตตา และปกครองให้ประชาชนได้รับความสุขอย่างสูงสุด รู้ผิดชอบชั่วดี / Philosopher King แต่ว่าในทางปฏิบัติมัน... ได้ไหมฮะ / มันไม่ค่อยเกิด ในประวัติศาสตร์มนุษยชาติเนี่ยนะครับ มี Philosopher King นับคนได้ Rule by one ก็ได้แก่... ราชาธิปไตย / ครับ หรือสมบูรณาญาสิทธิราชย์ ซึ่งอะไรครับ? ขึ้นอยู่กับตัวพระมหากษัตริย์ หรือตัว King ว่าท่าน... / ขึ้นกับบุคคล ท่านยังไง ท่านมีความคิดแบบไหน ท่านเอาใจใส่ต่อประชาชน หรือท่านเป็นผู้เผด็จการไหม นึกออกไหม ชะตากรรมของประชาชนอยู่ที่... อยู่ที่กษัตริย์ / ใช่ครับ ความจริงแล้วถ้าจะอธิบายระบอบราชาธิปไตยแบบที่ย่นย่อที่สุดเนี่ย ครับ / ผมว่าเอาคำของพระเจ้าหลุยส์ 14 พระเจ้าหลุยส์ที่ 14 เนี่ย เป็นกษัตริย์ที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของฝรั่งเศสนะครับ / ครับ ถ้าไม่นับจักรพรรดินโปเลียน ซึ่งเป็นสามัญชนมายึดอำนาจนะ / ครับ มีคนถาม ตอนนั้นก็มีการเถียงกันว่ารัฐคืออะไร พอมันก็เริ่มเกิดการรวมชาติไง จากแคว้นเล็กแคว้นน้อย เมืองเล็กก็มารวมเป็นประเทศ / ครับ นะ เขาเรียกกระบวนการสร้างรัฐชาติ เกิดขึ้นเมื่อประมาณ 150 ปีที่แล้วเริ่มเกิดขึ้น ประเทศต่าง ๆ ในยุโรปที่เกิดขึ้นก็มาจากในช่วงเวลานั้นอะ แล้วเกิดเป็น Nation-State / ครับ รัฐชาติขึ้นมานะครับ ก็มีคนถามพระเจ้าหลุยส์นะครับ ว่ารัฐคืออะไร / ครับ เพราะคิดว่ารัฐชาติต้องมีรัฐไง พระเจ้าหลุยส์ก็ตอบว่า L'État, c'est moi / แปลว่า... แปลเป็น... นั่นภาษาฝรั่งเศสนะ L'État คือ The state ครับ / C'est คือ Verb to be Moi คือฉัน The state is me. ก็ข้าพเจ้าคือรัฐ รัฐประกอบด้วยอะไรครับ? ประชาชนของรัฐ อาณาเขตรัฐ แล้วก็อำนาจรัฐ ถามว่าพระเจ้าหลุยส์เนี่ย พูดถูกไหม? ยกคำไทยมาจะเข้าใจง่าย คำอีกคำหนึ่งของพระมหากษัตริย์ คือพระเจ้าแผ่นดิน พระเจ้าแผ่นดิน เพราะท่านเป็นเจ้าของทุกสิ่งอย่าง / ครับ ดังนั้นก็แปลว่าอะไรครับ? สรรพชีวิต ก็เป็นของพระมหากษัตริย์ด้วย / อืม ท่านจะ... หมายถึงว่าจะมีคำสั่งไป... ให้ไปทำอะไร หรือประหารชีวิตก็เป็นอำนาจ หรือจะคืนชีวิตให้ ก็ได้ ด้วยการพระราชทานอภัยโทษ ก็เป็นอำนาจของพระมหากษัตริย์ / ครับ ฉะนั้นที่พระเจ้าหลุยส์ตอบว่า... The state is me เนี่ย นั่นแหละครับ / ถูกต้องเลย นิยามของ Absolute Monarchy นึกออกไหมครับ / ครับ นั่นคือทุกสิ่ง / Monarchy นี่เราจะแปลเป็นไทยว่า... ก็สถาบันพระมหากษัตริย์ นะ Monarchy นะครับ / ครับ ไม่ได้แปลว่าราชาธิปไตยนะ มันต้อง Absolute ถึงจะเป็นสมบูรณาญาสิทธิราชย์ / ครับ เอาละ Rule by one เรารู้แล้ว Rule by few คืออะไร? Rule by few คือปกครองโดยคณะบุคคล หรือไม่กี่คน ก็คือ... เช่นพรรคคอมมิวนิสต์ อะ ถ้าเป็นพรรคเนี่ย พรรคคอมมิวนิสต์เป็นพรรคการเมืองเดียวนะครับ / ครับ ๆ ความจริงพรรคการเมืองมันต้องมีการแข่งขันกัน / ต้องมีพรรคอื่น แต่เพราะอำนาจอยู่ที่พรรคคอมมิวนิสต์ไง พรรคอื่นไม่มี ไม่มีพรรคอื่น / ไม่มีสิทธิ์มาแข่งขัน แสดงว่าที่จีนมีพรรคเดียว / ที่พรรค... มีพรรคเดียว ที่พรรคมีหลายพรรคเพราะอะไรครับ? ประชาชนเป็นคนเลือก อืม / ว่าใครจะปกครอง แต่ที่จีนประชาชนเลือกพรรคอื่นไม่ได้ ห้ามมี เพราะอำนาจเป็นของพรรคคอมมิวนิสต์ นะครับ แล้วก็อย่างตาลีบัน / ครับ ตาลีบันก็คณะบุคคล อันนี้คือพวกที่เป็นในทางศาสนา / ครับ ครับ / นะครับ อันนี้คือปกครองโดย... Rule by few Rule by few / ครับ คราวนี้ถามว่าสี จิ้นผิงกับพรรคคอมมิวนิสต์เนี่ย ตอนนี้ใครใหญ่กว่า? สี จิ้นผิงครับ ใช่ครับ ผมเลยบอกว่าสี จิ้นผิงกระเดียดมาทาง Rule by one ไปแล้ว ปกครองในคนคนเดียวไปแล้ว โอ้ แล้วข้อสำคัญ แล้วข้อสำคัญ คือที่ผมจะยืนยันความข้อนี้นะครับ ก็คือว่า... / ครับ เติ้ง เสี่ยวผิงเนี่ย นะครับ คนที่พูดว่า... แมวสีอะไรไม่สำคัญ ขอให้จับหนูได้ แล้วก็เอาระบบตลาดเข้ามาในประเทศจีน / ครับ เพราะว่า... เติ้ง เสี่ยวผิงพบว่าวิธีการแบบเหมา เจ๋อตงเนี่ย ทำให้จีนอยู่กับที่ เขาก็วางหลักไว้ว่า... ต้องให้ประธานาธิบดีของจีนเนี่ย เป็นได้แค่ไม่เกิน 2 สมัย เพื่อป้องกัน เพราะเขาพบว่า... การที่มีอำนาจโดยไม่มีข้อจำกัดเลย / อยู่ไปเรื่อย ๆ มันจะเกิดปัญหา / ครับ นะครับ เพราะอำนาจมันจะทำให้... ผู้มีอำนาจอยู่ อยากมีอำนาจต่อ แล้วจะยิ่งอยากฟังเรื่องไม่ถูกใจตัวเองน้อยลงไปเรื่อย ๆ คือกระบวนการของอำนาจเนี่ย คุณเผือกเคยสังเกตไหมว่า... ทำไมยิ่งอยู่อำนาจนานไป ยิ่งเสียคน? แทบจะทุกวงการนะฮะ คือว่าง่าย ๆ คือแรงดึงดูดมันแรงมากนะครับ ใครที่ทนไม่ได้เนี่ย คือพูดไปแล้วเขาไม่ฟัง เราก็จะออกไป เขาจะดูดเฉพาะคนที่เขาพูดแล้วถูกใจ ประจบสอพลอ ใช่ครับท่าน ดีครับนาย ทุกอย่าง YES หมดเนี่ย ไอ้คนที่แบบท้วงติงไป ฟังไม่เข้าหู เขาไม่ฟังเรา เราก็ไม่อยากอยู่ เราก็ไปที่อื่น ดังนั้นเนี่ย พอนานไป ๆ เนี่ย เคยตัว / แล้วประโยชน์ส่วนรวมกับประโยชน์ส่วนตัวมันเริ่มมาพันกัน ความมั่นคงของชาติ กับความมั่นคงของรัฐบาล กลายเป็นเรื่องเดียวกันไป แล้วสุดท้ายก็คิดว่าตัวเองคือชาติ แบบที่พระเจ้าหลุยส์ 14 เข้าใจเช่นนั้น / The state is me. ใช่ครับ พออยู่อำนาจนานไป สุดท้ายก็จะกลับไปสู่จุดที่ตัวเองคือชาติ ผลประโยชน์ของตัวเอง กับผลประโยชน์ของส่วนรวมพันกันหมด / ครับ แล้วไม่เข้าใจว่าที่เขาวิจารณ์เนี่ย เขาวิจารณ์คุณ ไม่ได้วิจารณ์ชาติ หรือประเทศ เติ้ง เสี่ยวผิงเลยวางหลักว่าเป็นได้แค่ 2 สมัย / ครับ ตอนนี้สี จิ้นผิงเป็นมา 10 กว่าปีแล้วครับ ก็ได้เรื่องใหม่เข้าไปเปล่าครับ / เปล่า ตอนก่อนจะหมดวาระสมัยที่ 2 เนี่ย เขาให้พรรคคอมมิวนิสต์แก้รัฐธรรมนูญ จากจำกัดแค่ 2 สมัยให้เป็นได้ตลอดชีพ แก้กันง่าย ๆ เลยครับ ผมถามว่าเป็นตลอดชีพเนี่ย ประธานาธิบดีเป็นตลอดชีพมันคืออะไรครับ? อะไรครับที่เป็นตลอดชีพบ้าง? มีตำแหน่งอะไรบ้าง? / ก็มี... King / ก็ใช่ ก็คือพระมหากษัตริย์ ครับ ๆ / ของจีนนั่นเอง ว่าง่าย ๆ คือ... / ฮ่องเต้ สี จิ้นผิงนี่ฟื้นฟูระบอบฮ่องเต้กลับมาแล้วครับ ใช่ครับ ครับ ๆ / ไม่ ทีนี้ผมไม่ได้บอกสี จิ้นผิงดี หรือไม่ดีนะ แล้วหลายเรื่องสี จิ้นผิงก็ทำดี ใช่ไหมครับ / ครับ แล้วก็ทำให้ประเทศจีนเนี่ย เข้มแข็ง แต่ว่าผมถามว่าหลังสี จิ้นผิงจะเกิดอะไรขึ้น? จะเป็นยังไงต่อ? แล้วสี จิ้นผิงตัดสินใจผิดทำยังไง? ครับ ๆ ในเมื่อเราทักท้วงไม่ได้ / ไม่ได้ ครับ ประเภทที่สาม คือประชาธิปไตย นี่แหละ ประชาธิปไตยมันคืออะไรครับ? ประชาบวกอธิปไตย ประชาชนเป็นใหญ่ ประชาชนจึงเป็นเจ้าของประเทศ ตามหลักการ ดูดี / เพราะฉะนั้นใครจะบริหารประเทศ ก็ประชาชนนี่แหละ เป็นคนตัดสินใจ มันคือการกลับไปหาวิธีการ... อยู่ด้วยกันแบบพึ่งพาอาศัย ครอบครัวเรา ครับ / ร่วมตัดสินใจ สมัยที่เรายังเป็นครอบครัวกันอยู่ นั่นเอง มันคือระบอบที่ใช้เหตุและผล ใช้... ข้อเท็จจริง ใช้รับฟังกัน ไม่มีใครใหญ่อยู่คนเดียว แล้วมันเป็นระบอบที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติของมนุษย์ที่อยู่รวมตัวกันด้วย ใช่ครับ แต่ทีนี้ต้องเข้าใจว่า... มันมีความยากตรงที่ว่า... ประชาธิปไตยในสมัยใหม่ / ครับ คือประชากร คือมนุษย์ทุกคนเสมอภาคกัน นี่เป็นหลักการพื้นฐานของประชาธิปไตยสมัยใหม่ เมื่อเทียบกับสมัยกรีก / ครับ กรีกคือเท่าเทียมกันเฉพาะชนชั้นนำ / ครับ แต่ของสมัยใหม่นี่คือ... ทุกเพศทุกวัย เท่าเทียมกันหมด ยกเว้นสิทธิเลือกตั้ง ต้อง 18 ปีนะ ถึงจะเลือกตั้งได้ / ครับ ที่เหลือก็เสมอภาคกันหมดใช่ไหมครับ ตรงนี้ มันเป็นสิ่งที่เป็นคุณค่าของ... มาพร้อมกับการที่มนุษย์เริ่มใช้สติปัญญา และความรู้ แล้วก็แสวงหาคำตอบว่าอะไรคือสิ่งดีสุด ตอนที่ไปอ่านอริสโตเติลก็บอกว่าเฮ้ย ก็เนี่ย Rule by many Rule by all มันดีที่สุดสิ ตามหลักการ ดูเหมือนดีที่สุดเลย / มันคือดีสุดเลยครับ เพราะ Rule by few กับ Rule by one เนี่ย ปกครองโดยไม่กี่คน มันเอาแน่ไม่ได้เลย ส่วนตัวมาก / มันไม่มีทาง แล้วนาน ๆ ไปไม่มีดีสักอัน เจ๊งหมดนะครับ แล้วต่อให้อารยธรรมเจริญแค่ไหน ถ้า Rule by few สุดท้ายก็ล่มสลาย ทำไมรู้ไหม / ทำไมครับ อาจารย์? เพราะพอชนชั้นนำล่มสลาย ก็ล่มหมดเลย เพราะคุณไม่มีประชาชน / ไปต่อไม่ได้ ไม่มีมวลชนที่เป็นฐานของอารยธรรม คือถ้าผู้นำไปปุ๊บ คราวนี้สั่นคลอนทุกอย่าง / ไปหมดเลยครับ ทุกอารยธรรมของมนุษยชาติในอดีต นะครับ ทั่วทั้งโลก พวก The Great ผู้ยิ่งใหญ่ทั้งหลายเนี่ย ใช่ไหมครับ / ไปดู Collapse of Civilization การล่มสลายของอารยธรรม คือเมื่อชนชั้นนำ หมดอำนาจ มันก็ล่มไปหมดเลย ทีนี้ขณะที่ประชาธิปไตย มันคือทุกคนอะ ทุกคนคือสังคมอะ ทุกคนคือประเทศอะ มันคือ... มันก็แปลว่าชนชั้นนำก็เปลี่ยนได้ ผมว่ามันเป็นระบอบที่ยั่งยืนที่สุด แล้วก็ให้หลักประกันว่าไม่มีใครจะมา... เอาเราไปยิงทิ้ง นะครับ หรือจับเอาเราไป ในเซฟ ไปขัง ไปลงโทษอะไรก็แล้วแต่ ด้วยความ... เพราะแค่เราเห็นต่าง / ครับ นะครับ เพราะว่าเราเลือกเขาเอง แล้วมีวาระด้วยเพื่อให้เลือกกันให้บ่อย ๆ นะครับ เพื่อให้มีการเปลี่ยนตัวได้นะครับ / ครับ ทีนี้ เราต้องเข้าใจกำเนิดของประชาธิปไตยนะครับผม ก็ผมกล่าวอย่างรวบรัดที่สุดนะ / ครับ คือสมัยใหม่เนี่ย คือ Modern Democracy เนี่ย เราเริ่มนับที่เหตุการณ์ Magna Carta คุ้นชื่อนี้มากเลย / 1215 อังกฤษ เรื่องของเรื่องคือ... พระเจ้าจอห์น นะครับ ที่ 1 นะครับ ที่ปกครองประเทศอังกฤษในขณะนั้น / ครับ ก็ 800 กว่าปีที่แล้ว แล้วพระเจ้าจอห์นก็เคยยึดอำนาจ คือพอดีพระเจ้าริชาร์ดเนี่ย ท่าน... พระเจ้าริชาร์ดก็ไปทำเรื่องสงครามครูเสด / ครับ นะครับ ไปทำเรื่องซะเยอะ ไม่ค่อยอยู่... ปกครองบ้านเมือง พระเจ้าจอห์นก็ยึดอำนาจ แต่โอเค ด้วยความเป็นพี่น้องกัน ก็ไม่ว่าอะไรนะ แต่พอพระเจ้าริชาร์ดสิ้นไป โดนธนู สิ้นใจไป นะครับ ระหว่างรบ / ครับ พระเจ้าจอห์นก็เป็นพระเจ้าแผ่นดินอังกฤษต่อ แล้วก็เก็บ... ชอบเก็บภาษี สมัยก่อนเนี่ย ไม่มีสามัญชน ยุคสมัยก่อนมีประชาธิปไตย ไม่มีสามัญชน ไม่มี / ไม่มีฮะ อย่างในอังกฤษ หรือยุโรป มันเป็นยุคฟิวดัล ฟิวดัลคืออะไรครับ? Feudalism ก็คือยุค... เราเป็น... เขาเรียกว่าไพร่ติดที่ดิน เราเป็นชาวนาอยู่ในที่ดินของขุนนางคนไหน ก็ต้องทำนาส่งให้ขุนนางคนนั้น / เราต้องรับ... ระบบฟิวดัลคืออะไรครับ? / คือมีนายอยู่สักคนหนึ่ง คืออันนี้มัน... คือจากเมืองเนี่ย มันกลายเป็นระบบศักดินาขึ้นมา ฟิวดัลก็เทียบกับว่าศักดินา / ครับ บางทีก็ใช้ทับศัพท์กันไปมา เพราะมันใกล้เคียงกัน ในช่วงเวลาเดียวกัน คือ... พอมันเกิดการสืบ... คือคุณเผือกต้องเข้าใจนะ จากเจ้าเมืองเนี่ย ตอนแรกอาจจะมาจากการยึดอำนาจ จากการใช้กำลัง / ใช้กำลังปราบ พอผมมีลูก ผมก็ให้ลูกต่อ สุดท้ายก็ค่อยกลายเป็นระบบ... ศักดินาไป / ศักดินา ไม่ต้องปราบแล้ว แต่ว่ามันอยู่กันมาแบบนี้แหละ / คือหมายถึงว่าผมเองก็... คือการเกิดราชาธิปไตยก็คือตรงนี้ไง / ครับ พอหลายเมืองรวมกันเข้าก็เป็นเจ้าเมืองที่ใหญ่กว่า จนเป็นอาณาจักร และเป็นราชอาณาจักร / ครับ แล้วบรรดาคนที่ครองเมืองอยู่ก็ให้ลูกต่อไง ก็เลยเกิดเป็นขุนนาง แล้วบรรดา... เกษตรกรทั้งหลายก็ทำนาส่งผม เนี่ย ดังนั้นถ้าเกิดคุณเผือกจะเก็บภาษี เก็บที่ใคร ก็เก็บที่เจ้าเมือง เก็บที่ขุนนาง / ครับ เพราะว่าเกษตรกรเขาเสียให้กับขุนนางอยู่แล้ว / เขาก็จ่ายขึ้นมา นะครับ แล้วเขาไม่ได้มี... เขาไม่ได้ความเป็นเจ้าของที่ / พระเจ้าจอห์นก็เก็บหนักเลย ก็เขาทำส่งให้กับเจ้าเมือง หรือขุนนาง / ครับ ๆ ดังนั้นการเก็บภาษีจึงเก็บที่ขุนนาง นะครับ ทีนี้พระเจ้าจอห์นก็เก็บภาษีมาก เก็บพร่ำเพรื่อซะจน... ขุนนางไม่ไหวเว้ย / ครับ เลยรวมตัวกันครับ เขียนเอกสารฉบับหนึ่ง ก็ยาวนะครับ แต่ว่าโดยสรุปเนี่ย ใจความคือ... ถ้าพระเจ้าแผ่นดินอังกฤษ จะเก็บภาษีขุนนาง / ครับ หรือกระทำการใดก็แล้วแต่ที่กระทบต่อสิทธิขุนนาง ต้องให้ขุนนางเห็นชอบซะก่อน นะครับ แล้วก็เรียกมันเป็นภาษาละติน / ครับ นะครับ Magna Carta Magna แปลว่า Great Carta คือ Charter The Great Charter แล้วสามารถนับได้ว่านี่เป็นรัฐธรรมนูญลายลักษณ์อักษรฉบับแรกของอังกฤษ แล้วหลายส่วนเนี่ย ยังมีผลใช้อยู่จนปัจจุบันนะครับ อ๋อ เหรอฮะ / ในทางเป็นกฎหมายจารีตประเพณี มีการนำมาใช้ นับเป็นส่วนหนึ่งที่เป็นลายลักษณ์อักษรด้วยซ้ำไป / ครับ แต่ไม่เป็นทางการ แบบในความหมายของกฎหมายลายลักษณ์อักษรนะครับ / ครับ พระเจ้าจอห์นก็จำใจต้องลงนาม / ต้องยอม แต่สุดท้ายก็เบี้ยวนะ สุดท้ายก็ไม่ทำตามนะ / อ๋อ สุดท้ายจอห์นก็บิดอยู่ดี บิดอยู่ดี ก็ยังต้องเกิดสงครามกลางเมือง เกิดกันอีกหลายครั้งอะ / ครับ แต่นั่นคือจุดเริ่มต้นของ House of Lords ไง สภาขุนนาง / สภา ว่าง่าย ๆ คือจะเก็บภาษีขุนนางต้อง... กฎหมายเนี่ย ต้องให้สภาขุนนางอนุมัติซะก่อน นั่นคือจุดเริ่มต้นของประชาธิปไตยสมัยใหม่ / ครับ นะครับ นั่นแปลว่าอะไรครับ? พระเจ้าแผ่นดินนะครับ จะออกกฎหมายมาเก็บภาษีประชาชนเลยไม่ได้ ต้อง... / ต้องให้ตัวแทนประชาชนเขายอม พอเวลาต่อมานะครับ อังกฤษก็มีความเจริญขึ้นใช่ไหม มีชนชั้นพ่อค้า เริ่มมีปากมีเสียง / ครับ พอหลังยุคปฏิวัติหลัง ยุคเรอแนซ็องส์อะ ใช่ไหมฮะ ยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาการ ก็เลยทำให้เกิดความเจริญ เกิดการค้ามากขึ้น / ครับ ๆ จากยุคมืด นะครับ เมื่อพ้นยุคมืด ยุคล่าแม่มด มาถึงยุคสว่างนะครับ / ครับ เมื่อเกิดยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาการ ก็เลยเกิดความเจริญ เกิดการค้า นะครับ เกิดเรื่องของปฏิวัติทางวิทยาศาสตร์ มันก็เลยเกิดวิทยาศาสตร์ แปลว่าอะไรครับ? ต้องพิสูจน์ได้ ห้ามเชื่อเฉย ๆ นี่เอง คือจุดสำคัญ ใช่ไหมครับ / ครับ

ฝรั่งก็เลยเอาความรู้ของกรีกโรมันเนี่ย มาพิสูจน์ แล้วก็ต่อยอดขึ้นไป.

แล้วเรื่องแรกที่ถูกหักล้าง เรื่องแรก ๆ ใช้คำนี้ดีกว่า คือเรื่องที่บอกว่าวัตถุ ที่เบากว่าตกถึงพื้นก่อน. อริสโตเติลก็ถูกหักล้างไปเรื่อย ๆ.

แต่ว่าผมกำลังจะบอกว่า... ความเจริญก็เริ่มเคลื่อนเกิดขึ้น แล้วก็เกิดอุตสาหกรรมในเวลาต่อมา. เมื่อเกิดมีปฏิวัติวิทยาศาสตร์ / ครับ. ใช่ไหมครับ ตรงนี้เองครับ ทำให้ชนชั้นพ่อค้า เริ่มมีปากมีเสียงแล้ว / เริ่มรวย. ก็เลยถามว่า... ข้าพเจ้าก็เสียภาษี ทำไมไม่ถามพวกข้าพเจ้าก่อนบ้าง. อ้าว นี่ไง / พวกขุนนางมีสภา ทำไมข้าพเจ้าไม่มีบ้าง. ก็เลยเกิด House of Commons / ครับ. สภาสามัญชนขึ้นมาเป็นสภาที่ 2 ซึ่งคือสภาผู้แทนราษฎรนั่นเอง. เห็นหรือยัง / นี่แหละ คำนี้เลย ครับ / เพราะว่า... เอาอย่างนี้นะ ทุกครั้งเนี่ย ที่มันเกิดการเปลี่ยนแปลง รู้ไหมครับ คุณเผือก เกิดจากอะไร. ไม่ได้รับความเป็นธรรม ถูกกดขี่จากผู้ปกครอง / ครับ. นั่นแหละ จะเรียกร้องที แล้วก็จะเกิดการขยับ ก็จะเปลี่ยนแปลงกันไปที่... / ทุกครั้ง ถ้าหากผู้ปกครองปกครองดี ไม่มีความเดือดร้อน ไม่กดขี่ ก็ไม่ว่าอะไร สบายใจ. แต่ทุกครั้งที่ได้คนไม่ดีขึ้นมา แล้วเกิดปัญหา ก็จะขยับกันอีกที ๆ เพราะไม่ยอมไง / ครับ.

ทีนี้ สุดท้ายแล้วเนี่ย กลายเป็นระบบรัฐสภา อย่างที่รู้จักกันในปัจจุบันคืออะไร. วันที่ 8 กุมภาพันธ์เนี่ย เราเลือก / ครับ สส.นะครับ ไม่ได้เลือกนายก / ครับ. เลือกสส. เราเลือกสส. แล้วสส.จะไปเลือกนายก / ครับ. นี่คือระบบรัฐสภา / ครับ. เราไม่ได้เลือกนายกโดยตรง เพราะระบบรัฐสภาเลือกแค่สส. / ครับ. ทีนี้เข้าใจไหมครับ ว่าเราเลือกนายกผ่านการเลือก สส. เลือกพรรค / พรรคการเมือง เพราะแต่ละพรรคก็จะประกาศ / ครับ แคนดิเดต / แคนดิเดตนายก ของเราเป็นแบบนั้นไง. เราเลือก ตั้งเสร็จ สส.ก็ไปเลือกนายก / ครับ. ประธานสภาก็นำชื่อขึ้นทูลเกล้าฯ ให้ทรงโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี และคณะรัฐมนตรี / ครับ. เมื่อมีนายกปุ๊บ นายกก็เสนอชื่อครม. ท่านก็โปรดเกล้าฯ กลายเป็นคณะรัฐมนตรี บริหารบ้านเมืองนะครับ. เห็นไหมครับ ว่ามันคือสิ่งที่เกิดขึ้นหลายร้อยปีใน... อังกฤษ อืม / แล้วคือระบบรัฐสภา ครับ คือกระจายอำนาจให้คน / ในปัจจุบัน อะ. ส่วนอเมริกาให้กำเนิดระบบประธานาธิบดี / ครับ. เมื่อกี้คือระบบแรกนะครับ Parliamentary System ระบบรัฐสภา / สภา ครับ. ผมอธิบายนิดหนึ่งนะ / ครับ.

เราจะเข้าใจว่าทำไมอเมริกาเนี่ย มันมีต้นกำเนิดมาจากอะไร เมื่อถึงตอนที่เขา... จนเกิดเป็นเมืองขึ้นมานะครับ / ครับ. ก็เป็นเมืองที่อยู่ภายใต้... อำนาจของอังกฤษ. เดิมเนี่ย มันมีของหลัก เป็นของฝรั่งเศสของสเปนด้วยนะ แต่อังกฤษใช้ทั้งการทหาร ทั้งการทูต ใช้เงินบ้าง อะไรบ้าง จน 13 รัฐเป็นของอังกฤษหมดเลย. 13 รัฐเนี่ย เขาก็จับมือกัน ประกาศเอกราชอังกฤษ / ครับ. รู้ไหมครับทำไม ทำไมครับ อาจารย์ / ปี ค.ศ.... วันที่ 4 กรกฎาคม ค.ศ.1776 / ครับ. นะครับ นั่นเป็นวันชาติของอเมริกา เพราะอังกฤษเก็บภาษีครับ พวกอาณานิคม โดยไม่ยอมให้เขามีตัวแทนในสภา ที่เวสต์มินสเตอร์ / ครับ. พวกอังกฤษเอง ก็ไม่ยอมเรียนรู้บทเรียนตัวเอง / ครับ. ยังไปเก็บภาษีเขา เพราะว่าที่เกิดสภาขุนนางขึ้นมา ก็เพราะไปเก็บภาษีเขา / นี่แหละ โดยไม่ถามเขา เพราะไม่มีตัวแทน / ครับ ๆ เกิดสภาสามัญชน คือ House of Commons ก็เพราะว่าเก็บภาษีพวกสามัญชน พ่อค้า โดยเขาไม่มีตัวแทน / ครับ. เอาอีก ไม่เข็ด. ที่ผมบอกไงครับ ทุกครั้งที่คนรู้สึกไม่เป็นธรรม คนจะตอบ. เวลาคนจะเอาเปรียบ / คนจะเรียกร้อง. พวกอาณานิคมอเมริกา 13 รัฐ ก็ไม่ไหวแล้ว เพราะเขาขอมีสส.ในสภา เก็บก็ได้ แต่ขอมีตัวแทนเข้าไปหน่อย / ใช่ ขอมีปากมีเสียงหน่อย ครับ / พวกอังกฤษไม่ยอม. เมื่อไม่ยอมก็เลยอ้างเลย มนุษย์เกิดมาเท่าเทียมกัน นั่น / All men are created equal. มนุษย์เกิดมาเสมอภาคกัน ข้าพเจ้าไม่ขอยอมอยู่ใต้การกดขี่ของท่านอีกต่อไป. แยกประเทศเลย. พอแยกตัวจากอังกฤษสำเร็จ / ครับ. ก็มาคุยกันต่อ เอาละ เรามาร่างรัฐธรรมนูญกัน / อืม นะครับ. แล้วเป็นการกำเนิดรัฐธรรมนูญ เหมือนจะเป็นประเทศในอุดมคติที่กำลังจะสร้างให้มัน... ให้มันดีที่สุด / ใช่ครับ ๆ ครับ / แล้วการร่างเขา คือร่างไงครับ ให้ตัวแทนรัฐ 13 รัฐเนี่ย มาประชุมกัน แล้วร่างกัน. รัฐธรรมนูญ 2560 เนี่ย มันเป็นการร่างโดยคสช.เป็นคนเลือกคนมาร่าง ดังนั้นเนี่ย จึงเป็นเรื่องที่ชอบด้วยกฎหมาย ชอบด้วยเหตุผลครับ ที่เราจะบอกว่าไม่เอาละ ขอ... ขอร่างใหม่ด้วยพวกเราประชาชน เจ้าของประเทศเป็นคนร่างเอง. คือมันเริ่มแบบผิด อะ. ผมเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญอเมริกา. รัฐธรรมนูญอเมริการ่างขึ้นมาโดยยังไงครับ ตัวแทน 13 รัฐเนี่ย มาตกลงกัน / ตัวแทนประชาชน ใช่ครับ / ครับ.

ตัวอย่างเช่น... / ครับ. แต่ก่อนเนี่ย เราอยู่ภายใต้การปกครองของอังกฤษ. ประมุขของเรา คือกษัตริย์อังกฤษ. บัดนี้เราเป็นเอกราชแล้ว แล้วใครจะมาเป็นประมุขของเรา. ก็โจทย์นี้ก็ตั้งขึ้นมา แล้วคำตอบคือ... / ครับ. ก็ประชาชนได้ไหมฮะ ก็เลือกกันเองสิ ก็เลือกกันเอง / ประชาชนเรา ครับ. นั่นแหละครับ ประมุขที่มาจากการเลือกตั้งก็เริ่มต้นที่อเมริกา ในตอนนี้เอง. นั่นก็คือประธานาธิบดี. 13 รัฐก็ตกลงกันไง ว่าเราเลือกเอง / ครับ. โดยทีแรกให้ตัวแทนรัฐเป็นคนเลือก นะครับ แต่เวลาต่อมาเนี่ย ประชาชนของรัฐ ขอเลือกตัวแทนของรัฐ ก็เลยเกิดเป็นระบบเลือกตั้งอเมริกาจนปัจจุบันไง Electoral College. เห็นไหมครับ ว่าอเมริกาเนี่ย ไม่ได้เลือกประธานาธิบดีโดยตรง แต่ต้องเลือกตัวแทน ของรัฐก่อน / ครับ. แล้วไปอยู่ในคณะเลือกตั้ง ที่เรียกว่า Electoral College / ครับ. แล้วเขาเลือกประธานาธิบดีอีกที / ครับ. เอ๊ะ เรามา United States คือรัฐมา... มารวมกัน ครับ / มาสหรัฐกันเนี่ย จะมีหลักประกันอะไรครับ ว่า USA เนี่ย US เนี่ย คือรัฐบาลกลาง / United States เนี่ย มันจะไม่รังแกมลรัฐ / ครับ. มีหลักประกันอะไรที่ United States จะไม่รังแก State. เอาไงดี อ้าว เอาอย่างนี้แล้วกัน เรามีสภาผู้แทนราษฎร / ครับ. เหมือน House of Commons ของอังกฤษนะ ตัวแทนประชาชนมีละ มีแล้ว. ถ้าอย่างนั้นก็ให้มีตัวแทนรัฐไหม เป็นสภาที่ 2 / ครับ. เหมือนอังกฤษมี House of Lords วุฒิสภา สภาขุนนาง. แล้วก็มี... สภาของตัวแทนรัฐ แล้วไปเอาคำของโรมันมา คือ Senate. แล้วมาจากรัฐทุกรัฐ รัฐละ 2 คน / ครับ. ถามว่าทำไมต้อง 2 คนเท่ากัน ก็บรรดาพวกรัฐเล็กไม่อยากร่วม โห เราเนี่ย รัฐเล็ก สว.เราจะน้อยกว่า เราจะ... นอกจากถูก USA คือสหรัฐฯ รัฐบาลกลางรังแก จะโดนรัฐใหญ่รังแกด้วย. พวกรัฐใหญ่เนี่ยนะ ก็ต้องยอมไง เพื่อรัฐเล็กมาร่วมด้วย อะ ไม่เป็นไร สส.มาก หรือน้อยเนี่ย เอาตามประชากรนะ / ครับ. แต่สว.เนี่ย ให้เท่ากัน จำนวน 2 คน / 2 คน 2 คนเท่ากัน. ทีแรกก็รัฐบาลรัฐเนี่ย ส่งมา พอต่อมาเหมือนกันเลยครับ ประชาชนอเมริกัน ไปขอเลือกเองเว้ย / เออ ก็เลยกลายเป็นสว.เลือกตั้งโดยตรง / ครับ. นั่นเอง / ครับ. เห็นไหมครับ ที่มามันมาแบบนี้ นะครับ ของระบบประธานาธิบดี / ครับ.

ฟังดูเหมือนอเมริกาจะพยายามสร้างระบอบการปกครองที่ดี ที่เหมาะสม แล้วสุดท้ายพังยังไงครับ อาจารย์. เพราะเขาติดอยู่กับอดีต เขาติดอยู่ที่กลางทาง คือตอนเริ่มต้นเนี่ย ตัวแทนรัฐเนี่ยนะครับ ก็เป็นตัวแทนชนชั้นนำ อย่าลืมนะครับ ว่าตอนแรกยังมีทาสอยู่นะ / ครับ. แล้วผู้หญิงก็ไม่มีสิทธิ์เลือกตั้งนะ / ครับ. ผู้หญิงอเมริกาเพิ่งมีสิทธิ์เลือกตั้งหลังสงครามโลกครั้งที่ 1 จบไป 1 ปีนะ ปี 19... 1919-1920 เนี่ย ถึงมีสิทธิ์เลือกตั้ง / ครับ ๆ คือเนื่องจากตอนเริ่มต้นมันเป็นแค่ชนชั้นนำในแต่ละรัฐไง / อืม ตัวแทนก็คือชนชั้นนำนี่แหละ / แล้วก็มีเฉพาะผู้ชายผิวขาว ไม่มีคนผิวดำ ไม่มีผู้หญิง / มีเรื่องสีผิวอีก ครับ ใช่ไหมครับ. พอเวลาต่อมาเนี่ย ไอ้บรรดาผู้ชายในรัฐแต่ละรัฐเนี่ย / ครับ ก็เรียกร้องไง เฮ้ย ขอเลือกสว. ขอเลือกคนไปเลือกประธานาธิบดี. แล้วพอต่อมาผู้หญิงเริ่มมีสิทธิ์ ก็ผู้หญิงด้วย. ส่วนคนผิวดำเนี่ย มาหลังสุดนะครับ หลังสงครามโลก / ครับ ครั้งที่ 2 อะ. แม้ว่าจะมีการประกันสิทธิเสรีภาพของคนผิวดำอะไรต่าง ๆ แล้วเนี่ย แต่ว่า... หมายถึงความเท่าเทียมนะ แต่มันก็กว่าจะปฏิบัติได้จริง นู่นอะ ยุค JFK โน่นแหละ ถึงเริ่มดีจริง ๆ นะครับ / ครับ ดีขึ้นมาจริง ๆ นะครับ.

ทีนี้... ประเด็นของเรื่อง คือที่ผมบอกว่าติดอยู่กลางทางเนี่ยนะครับ ไม่ได้ไปต่อ เพราะไปยึดติดอยู่ที่กลางทาง. ผมยกตัวอย่างนะครับ ว่า... เรื่องที่อเมริกา ถ้าเกิดจะซ่อมระบบอเมริกาเนี่ย แก้แค่ 2 ที่ ซึ่งผมไม่เข้าใจนะครับ ทำไมพวกนักวิชาการในอเมริกาเขาไม่ผลักดันเรื่องนี้ให้สำเร็จ. อันที่หนึ่งครับ ผมคิดว่าอเมริกาเนี่ย ต้องเลือกประธานาธิบดีโดยตรง คือไม่ต้องเอาตัวแทนเข้าไปเลือกในสภา ให้ประชาชน... ครับ / เพราะในประวัติศาสตร์ของอเมริกามีอย่างน้อย 4 ครั้ง ที่ถ้าหากว่าคนอเมริกาเลือกประธานาธิบดีโดยตรงเนี่ย คนชนะการเลือกตั้ง และประธานาธิบดีจะเป็นคนอื่น. ที่แข่งฮิลลารี คลินตันอะ ทรัมป์แพ้ฮิลลารีนะครับ / ครับ. แต่เพราะว่ามันเลือกโดยตัวแทนอะ แล้วมัน... มันเพี้ยนไป เพราะว่าอเมริกามีหลักอีกข้อหนึ่งคือ เขาเรียกว่า Winner Takes All. คนชนะได้ทั้งหมด. สมมติว่า... Electoral College คณะผู้เลือกตั้งรัฐผมมี 50 คน / ครับ. ถ้าเลือกเดโมแครต 26 โทษที รีพับลิกัน 26 เดโมแครต 24 ก็ควรได้ตามนั้นใช่ไหม 26:24 / 26:24. แต่ว่าที่รัฐนี้เนี่ย รีพับลิกันได้ 50 เพราะถือว่าได้ 26 แล้ว เกินครึ่ง ได้หมดเลย ได้หมด. นี่แหละครับ ทำให้สุดท้ายแล้วมันเพี้ยนไปไง / ครับ. คือ ณ เวลานั้นเรายังเข้าใจ คือเมื่อก่อนมันใช้ได้ เพราะว่ามันยังไม่เกิดเป็น... เขาเรียกว่าเป็น Popular Democracy คือประชาธิปไตยแบบประชาชนทั่วถึงไง / อืม. มันยังเป็นประชาธิปไตยชนชั้นนำ / ครับ. มันไปอยู่ตรงนั้นก็พอได้ แต่อเมริกาไม่ยอมไปต่อครับ. อเมริกาต้องทิ้งระบบเลือก Electoral College แล้วมาหาเลือกตั้งโดยตรงประธานาธิบดี. ทั่วโลกใช้. ผมคิดว่าอเมริกาต้องการพรรคการเมืองที่ 3 ที่ 4 ตอนนี้มันเหมือนมี 2 2 ขั้ว ครับ ๆ / มันมีแค่ 2 พรรคในสภา. ไปดูนะครับ การเลือกตั้งประธานาธิบดีอเมริกาเนี่ย มีพรรคกรีนครับ มีพรรค... ลิเบอร์รัล ลิเบอร์เทเรียน พวกนี้นะ แล้วคะแนนก็ไม่น้อยนะ 600,000-700,000 / ครับ. Wasted vote คือคะแนนตกน้ำหมด / ครับ. ไม่นำมาคิด. ในสภาคองเกรสนะครับ ในสภา จะเป็นสภาล่าง สภาบน สภาผู้แทน หรือเป็นวุฒิสภา ก็มีแค่ 2 พรรค ไม่มี... มีแค่เดโมแครต กับรีพับลิกัน. ซึ่งดีไหมอาจารย์มี 2 พรรค / ไม่ดี. ถามว่าทำไมถึงมีแค่ 2 พรรคก่อน / ครับ. แล้วถามไม่ดียังไง ก็คือว่า... การที่มีแค่ 2 พรรค ปัญหา คือว่าพรรคการเมืองอเมริกาจริง ๆ มี 30-40 พรรคครับ แต่คนไม่เลือก เลยมีแค่ 2 พรรคในสภา. คำถามต่อมา ทำไมคนไม่เลือก ก็เพราะระบบเลือกตั้งของเขามีปัญหาครับ คือระบบเลือกตั้งของเขาเนี่ย ภาษาอังกฤษเขาเรียก Simple majority คือเสียงข้างมากธรรมดา. คุณเผือกฟังนะ ผู้สมัครมี 3 คน / ครับ. นาย A ได้ 40 เปอร์เซ็นต์ของคะแนน / ครับ. นาย B ได้ 35 นาย C 25 รวมเป็น 100 / ครับ. นาย A 40 นาย B 35 นาย C 25 / ครับ. นาย A ซึ่งได้ 40 ไม่ถึงครึ่ง ชนะการเลือกตั้งไหม ชนะครับ / ครับ. แต่คนไม่เลือกนาย A มากกว่านะ คะแนนนาย C นาย B รวมกันคือ 60 นะ / ไม่ได้เกินครึ่ง ไม่เกินครึ่ง / ครับ ๆ นี่คือระบบเลือกตั้งของอเมริกา และของไทยด้วย ในการเลือกสส.เขต 400 คน / ครับ. ในการเลือกผู้ว่ากทม. นายก อบจ. ก็ระบบแบบนี้. คนชนะไม่ต้องเกินครึ่ง ขอเพียงได้มากที่สุด. ปัญหาคืออะไรครับ คุณเผือกจะกล้าเลือกคนที่มาที่ 3 ที่ 4 ไหม เลือกไปมันก็แพ้ เลือกไปก็ทิ้งน้ำ / เลือกไปก็ไม่ได้. ระบบเลือกตั้งแบบนี้จึงบีบให้เราต้องเลือกเอาระหว่าง... ที่ 1 กับที่ 2 1 กับ 2 คุณไปเลือกเอา / สุดท้ายแล้วนะครับ ในทางวิชาการ ระบบเลือกตั้งแบบนี้ ทำให้เกิดระบบพรรคการเมือง 2 พรรค. ผลลัพธ์คืออะไรครับ มันไม่ตรงกับเจตจำนงของประชาชนนะ. บางทีเขาอยากเลือก 3 / ผมอยากเลือกพรรคกรีน เลือกไปก็แพ้ ผมก็ต้องเลือกเอา... ไอ้คนที่มันมีโอกาสชนะมากกว่า อันดับ 2 อะไรก็ว่าไป / ที่เราคิดว่าพอทนอะ ครับ / ก็ดูไป เดโมแครต รีพับลิกันจะเอาใครดี ไอ้ที่เราอยากเลือกมันแพ้อยู่แล้ว ก็ไม่เลือก. ระบบแบบนี้ทำให้เกิดปัญหา ว่าพรรคที่ 3 ที่ 4 ไม่มี. ทีนี้พอพรรคที่ 3 ที่ 4 ไม่มีเนี่ย ไอ้การที่จะเข้าหาตรงกลาง หรือประนีประนอมกันเนี่ย ก็ไม่มี. มันจะค่อย ๆ ผลัก อ๋อ มุมแดง มุมน้ำเงินเลยอะ. มันทำให้เกิด... Polarization คือการเหวี่ยง แล้วเกิดแยกห่างออกจากกันเรื่อย ๆ แรงเหวี่ยงมันจะแรง เพราะต่างฝ่ายต่างจะตอบโต้กันให้แรงขึ้น ๆ / ครับ ๆ แบ่งฝ่าย / สุดท้ายก็จะเกิดการแบ่งขั้ว และสุดโต่งมากขึ้น. ยกตัวอย่าง อันนี้คงไม่กระทบมั้ง เป๊ปซี่ กับโค้กอะ / ครับ. อันนี้คงไม่กระทบ เป๊ปซี่ กับโคล่า / ครับ. เพราะว่าเป็นตัวอย่างชัด ๆ นะ ขอโทษทีครับ คุณเผือกเนี่ย ชอบกินเนี่ย ชาอัสสัมเนี่ย / ครับ. ไม่มีให้กินฮะ ต้องเลือกเอา จะกินเป๊ปซี่ หรือโค้ก / เท่านั้น ครับ. ไอ้ความหลากหลายของสังคมก็ไม่มี. แล้วสุดท้ายเนี่ย ไอ้ New World นะ ความฝันอเมริกาก็เป็นอันถอยหลังลงไปเรื่อย ๆ นะครับ เพราะว่ามันไม่ใช่แดนแห่งความฝันอีกต่อไป. เพราะมันสุดโต่ง พอสุดโต่งปุ๊บ นโยบายแบบทรัมป์เนี่ย เห็นไหม / ใช่ครับ. ทำลายจุดแข็งของตัวเอง จุดแข็งตัวเอง คือความหลากหลายที่เปิดรับ ผู้มีสติปัญญาจากทั่วโลกในนามของกรีนการ์ด / วันแรก รู้ไหมครับ กรีนการ์ดคืออะไร. ผมเลือกครับ คน... ผมหล่อเลือกได้ ผมให้กรีนการ์ดเฉพาะคนที่หนึ่ง มีความสามารถ / มีความสามารถ มีโปรไฟล์ดี มีการศึกษา มีตังค์ ให้กรีนการ์ด. แล้วนี่ดูสิ ล่าสุดมีนโยบายไม่ให้วีซากับคน 75 ประเทศ / วีซาจะไม่ออกให้แล้วครับ ตอนนี้ ครับ / รวมถึงประเทศไทยด้วย. คือเนี่ย อเมริกากำลังล่มสลายครับ เริ่มเข้าสู่ยุคของการถอยหลัง / รวนถูกไหม อาจารย์. ครับ.

คำถามคือที่ผมบอกว่าทำไมระบบการเมือง คือประชาธิปไตยเป็นสิ่งที่ควบคุมผู้เผด็จการ ทำไมมันไม่ฟังก์ชันแล้วในอเมริกา / ใช่ครับ. เพราะระบบเลือกตั้งไม่มีพรรคที่ 3 พรรคที่ 4 เลยเกิดความสุดโต่ง. สุดโต่ง คือเพราะพวกเดโมแครตต้องการคนมาชนะ... โทษที พวกรีพับลิกันต้องการชนะเดโมแครต ก็ต้องเอาคนที่มีโอกาสที่สุด คือทรัมป์ แล้วก็ลากพาเอา... พอทรัมป์สุดโต่ง ขวาจัด มันก็ลากคนขวาจัดเข้ามา คนกลาง ๆ แล้วก็เป็นขวาเซ็นเตอร์ นะ ขวากลาง ๆ ก็หลุดหมด ก็หมุนเข้าไปเนี่ย สุดท้ายมันก็จะกรองให้เหลือแต่... สุดท้ายแล้วก็เนี่ย ทำให้เกิดปัญหา. แล้วพออเมริกา ซึ่งเป็นชนชาติ ประเทศที่... เป็นประเทศที่มีกำลังอำนาจเยอะที่สุดในเรื่องอาวุธ ก็เลยกลายเป็นผู้ที่สร้างปัญหาให้กับโลก / อืม ครับ.

เรากำลังจะเข้าสู่การเลือกตั้ง ซึ่ง... หลายคนก็คิดว่าน่าจะเป็น... การเลือกตั้งครั้งสำคัญมาก ๆ ของประเทศเราครับ / ครับ. คนไทยควรปกครองถูกด้วยระบอบอะไร คือคำถามนี้ทำให้ต้องย้อนกลับไปถึงปี 2475 / ครับ. นะครับ เพราะว่า... มักจะมีการพูดว่าคนไทย จริง ๆ แล้วเนี่ย แม้ประชาธิปไตยจะเป็นของดี แต่ว่าคนไทยอาจจะไม่เหมาะ ได้ยินคำนี้เยอะมาก / ประชาธิปไตย คนไทยไม่มีวินัย ชอบถูกบังคับ แล้วก็ชอบพูดว่าต้องปกครองโดยคอมมิวนิสต์ มันก็มีอยู่เรื่อยนะ อืม ๆ ใช่ครับ. ซึ่งอันนี้ที่พูดไปเมื่อกี้เนี่ย / ได้ยินอย่างนี้บ่อยมาก ผิดหลายเรื่อง ผิดหลายอย่างมากเลย. นี่คือที่มาของตอนนี้เลยครับ อาจารย์ / ผิด. ไอ้พวกประโยคเหล่านี้มันปรากฏขึ้นเยอะขึ้นเรื่อย ๆ ครับ.

เอาอย่างนี้ ผมให้ไปดูนะครับ ตอนเปลี่ยนแปลงการปกครองนะครับ / ครับ. 3 วันหลังเปลี่ยนแปลงการปกครอง คือวันที่ 27 มิถุนายน 2475 / ครับ. วันนี้คนไทยไม่ค่อยรู้จักกัน เพราะว่า... ไม่ถูกสอนในโรงเรียน พวกคุณครูที่สอนสังคมศึกษาก็ไม่รู้ เพราะมันไม่อยู่ในตำรา / ครับ. เรารู้จักแต่วันเปลี่ยนแปลงการปกครอง คือ 24 มิถุนายน 2475 กับวันพระราชทานรัฐธรรมนูญ / ครับ. คือ 10 ธันวาคม 2475. แต่วันที่เปลี่ยนแปลงจริง ๆ คือ 27 มิถุนายน 2475 / 3 วันหลังเปลี่ยน หลังเปลี่ยนแปลงการปกครอง. เกิดอะไรขึ้นครับ อาจารย์. ก็คณะราษฎรได้ทูลเกล้าฯ รัฐธรรมนูญฉบับแรก นะครับ. ความจริงเนี่ย ไปทูลเกล้าฯ เนี่ย 2 วันหลังเปลี่ยนแปลงการปกครอง คือ 26 มิถุนายน / ครับ. นะครับ. ในหลวงรัชกาลที่ 7 ท่านก็ขอทอดพระเนตรก่อน แล้วท่านค่อยเซ็นในวันที่ 27 / ครับ. นะครับ. โดย... คำปรารภเนี่ย และมาตรา 1 มีถ้อยคำดังต่อไปนี้ / ครับ. โดยที่คณะราษฎร ต้องอ่านว่าคณะราษฎรนะ ไม่ใช่คณะราษฎร์. โดยที่คณะราษฎรได้ขอร้องให้อยู่ใต้ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน เพื่อบ้านเมืองจะเจริญขึ้น / อืม. และโดยที่ทรงยอมรับตามคำขอร้องของคณะราษฎร จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้ โดยมาตราต่อไปนี้. มาตรา 1 อำนาจสูงสุดของประเทศนั้นเป็นของราษฎรทั้งหลาย แล้วก็เซ็น ประชาธิปก ปร. 27 มิถุนายน 2475. อำนาจที่เดิมเป็นของพระมหากษัตริย์ / ครับ. ราชาธิปไตย คืออำนาจสูงสุด อำนาจอธิปไตยเป็นของพระราชา. พระราชาก็ลงพระอภิไธยมอบอำนาจนี้ให้กับราษฎรทั้งหลาย / ครับ. ฉะนั้นประชาชนชาวไทยก็กลายเป็นเจ้าของประเทศ นับแต่นั้นแล้ว. ดังนั้นใครจะมาบริหารประเทศก็... ประชาชนเป็นคนเลือก. ถ้าผมถามว่าประเทศไทยเหมาะกับประชาธิปไตยไหม เชื่อไหมครับ มีคนจำนวนมาก ที่บอกว่าไม่จำเป็น. แต่ถ้าผมเปลี่ยนคำถามใหม่ ท่านเห็นด้วยหรือไม่ว่าประชาชนเป็นเจ้าของประเทศ หรือควรเป็นเจ้าของประเทศ. ยกมือร้อยทั้งร้อยเลย. ผมก็ถามต่อว่าแล้วทำไม. ระบอบอะไรครับ ที่เราเป็นเจ้าของประเทศ / ประชาธิปไตย ใช่ครับ. มีระบอบประชาธิปไตยระบอบเดียวที่เราเป็นเจ้าของประเทศ. ทีนี้ด้วยความที่ว่าเราไปติดอยู่ที่กลางทาง / ครับ. เหมือนที่อเมริกาติดอยู่ที่กลางทาง / เหมือนอเมริกา. เราไปติดอยู่กับการเลือกตั้ง ที่ได้รัฐบาลมา แล้วนึกว่า... รัฐบาลมีปัญหา นี่คือประชาธิปไตยมีปัญหา. ต้องแยกแยะนะ / ครับ.

ผมว่าข้อสำคัญมากเนี่ย ผมอยากให้มองเรื่องการแข่งฟุตบอล / ครับ. ฟุตบอลเนี่ย ทำไมถึงแข่งกันได้ ทั้ง ๆ ที่ขัดแย้งกัน เพราะทั้งคู่ต้องการชนะ แต่ทีมชนะมีทีมเดียว. ทำไมแข่งกันได้ คุณเผือก. เพราะมี... กติกาฟุตบอล / กฎกติกา มีกรรมการ. ประชาธิปไตยก็แบบเดียวกันครับ / ครับ. เราเลือกทีมบอลคนละทีมกันได้ เชียร์คนละทีมกันได้ นะครับ ไม่ใช่ปัญหาเลย. ทีมเราแพ้ก็รอ รอบต่อไป หรือรอสมัยต่อไป. ถ้าเป็นบอลโลกก็รออีก 4 ปี ใช่ไหมครับ. แต่ปัญหาของเราคืออะไรครับ นักบอลบางทีก็ไม่เตะบอลตามกติกา / ครับ. โกงบ้างก็มี กรรมการบางทีก็ไม่ว่าอะไร หรือบางทีก็ตัดสินผิดด้วย / ครับ. กรรมการที่แบบ... นึกออกไหม มีความน่าเคลือบแคลง เขาตัดสินยังไง หลัง ๆ กรรมการก็ลับ ๆ ล่อ ๆ ครับ อาจารย์. นั่นสิ. แล้วคนดูล่ะ / กว่าคะแนนจะออกมา อะไรอย่างนี้ครับ. คนดูพอเห็นทีมตัวเองจะแพ้ ก็เป่านกหวีดเรียกทหารมายึด อืม ครับ / โทษที ฝ่ายรักษาความปลอดภัยของสนามมา ครับ ฝ่ายรักษาความปลอดภัยครับ อาจารย์. ตอนนี้มันเลย... ครับ / แล้วก็ฉีกกติกา ฉีกกติกาทิ้ง ก็เริ่มกันใหม่. ถ้าเราเตะบอลกันเป็น เล่นกันตามกติกานะครับ มันคือการปกครองตัวเองของเราเอง. รัฐธรรมนูญ และกฎหมายก็มาจากเราเองนี่แหละ เพราะเราเลือกสส.เข้าไปก็ไปร่างกฎหมาย ฝ่ายนิติบัญญัติ. รัฐธรรมนูญเนี่ยนะครับ ก็ต้องร่างโดยประชาชน โดยประชาชน ตัวแทนประชาชน / ครับ.

ปี 60 เนี่ย รู้ไหมครับ ว่าทำไมต้องมีประชามติ เพราะรัฐธรรมนูญ 50 เนี่ย ผ่านการทำประชามติ ดังนั้นฉบับพลเอกประยุทธ์ต้องเห็นว่ารัฐธรรมนูญตัวเองไม่ด้อยไปกว่า ต้องผ่านประชามติ ครับ / ด้วย. แต่ตอนนั้นมันผ่านได้ไง / แต่ตอนนั้นเนี่ยนะครับ ซึ่งก็เป็นข้อที่เอามาอ้างกันมากว่าเมื่อใดก็ตาม / อ้าว นั่นก็ผ่านมานี่ ที่จะมีการแก้รัฐธรรมนูญ 60 หรือกระทั่งคราวนี้เนี่ยนะครับ จะทำประชามติกันอีกครั้งหนึ่ง ก็จะบอกว่าทำทำไม นี่มันผ่านประชามติมา คนกี่ล้านคน ก็อ้างไป. ขอโทษนะครับ พลเอกประยุทธ์เนี่ย พูด... วันศุกร์นะครับ ที่ 5 สิงหาคม 2559 / ครับ. ก่อนประชามติ 2 วัน คือ 7 สิงหาคม 2559 ให้รับไปเถอะ ถ้ามีอะไรก็มาแก้ทีหลัง. ผมขอสัญญาว่าผมจะไม่สืบทอดอำนาจ. นี่พูดในวันที่ 5 สิงหาคม 2559 ก่อน 2 วัน / แล้วเป็นไงครับ ก็รับไปก่อนสิ เดี๋ยวแก้ทีหลังครับ อาจารย์. เป็นนายกต่อถึงนี่นะครับ ปี 66 / ครับ. เป็นนายกต่อมาหลังจากพูดอีก 7 ปีครับ นี่แหละครับ ไม่สืบทอดอำนาจ ครับ / แล้วได้แก้ไหม แก้ได้เรื่องเดียว คือได้บัตรเลือกตั้งเป็นสองใบเหมือนเดิม. เรื่องอื่นแก้ไม่ได้เลย. มีความพยายามดำเนินการแก้ 26 ครั้งแต่ไม่สำเร็จเลย / ครับ. คือประชามติเนี่ย ท่านผู้ชมก็ลองนึกดูนะครับ ถ้าวันนั้นท่านลงประชามติด้วย ทำไมท่านรับ. เพราะอยากให้มีเลือกตั้ง / รับ ๆ ไปก่อนด้วยครับ อยากมีเลือกตั้ง. อันที่สองคือถ้าเกิดไม่มีรัฐบาลใหม่ คสช. และมาตรา 40 ก็จะอยู่ไปเรื่อย ๆ / ครับ. อันที่สามครับ คือชัดเจนที่สุด คือถ้าไม่รับแล้วเกิดอะไรขึ้น ก็ไม่รู้ ประเทศชาติอาจจะ... / ไม่มี ไม่ได้บอกว่าเกิดอะไรขึ้น. คือทุกประเทศนะครับ ที่มีการร่างรัฐธรรนูญฉบับใหม่ คุณเผือกฟังนะครับ / ครับ. ทุกประเทศทั่วโลกครับ ฝรั่งเศสก็ทำมาแล้วในสมัยชาร์ลส์ เดอ โกลด์นะครับ กติกาของการทำประชามติรัฐธรรมนูญคือ... ถ้ามีฉบับใหม่แล้วนะครับ / ครับ. ถ้าประชาชนไม่รับ ก็แปลว่าใช้ฉบับเก่า. ของเรา ถ้าไม่รับเกิดอะไรขึ้น ไม่รู้ ไม่ทราบ / ไม่รู้ ไม่ทราบครับ. ถ้าตอนนั้นลองให้ประชาชนเลือกสิครับ ถ้าไม่รับแปลว่าใช้ฉบับ 50 เชื่อไหมครับว่าไม่ผ่าน เพราะชนะกันแค่เท่าไหร่เอง / ครับ. เฉือน ๆ ครับ / 60 เปอร์เซ็นต์อะ นะครับ ที่ผ่าน / ครับ. นะครับ. คือไม่ได้ชนะกันขาดลอย 6:4 นะ นะครับ ว่าง่าย ๆ คือถ้าให้ประชาชนได้ตัดสินใจอย่างเสรี ผมว่าไม่ผ่าน เพราะที่ชนะกันแค่ 60:40 เนี่ย เพราะแค่ว่าอยากให้มีเลือกตั้ง อยากให้ม.44 กลับไป แล้วทางเลือกอื่นไม่มี / ครับ. มันเป็นทางเลือกเดียวที่ประเทศไทยมีขณะนั้น. ถ้าอยากให้คสช. กับม.44 จบไป ต้องรับ แล้วมาแก้ทีหลัง แล้วแก้ไม่ได้. ผมจึงบอกว่าการเอาประชามติในคราวนั้นมาอ้างเนี่ย ครับ / มันอ้างไม่ได้ เพราะเป็นประชามติแบบมัดมือชก. เออ ช่วงนั้นมันรู้สึกแบบนั้น มัดมือชกครับ เป็นทางเลือกเดียวครับ.

เรื่องของประชาธิปไตยเนี่ย / ครับ. ผมก็ถามคำถามง่าย ๆ เลยครับ ท่านอยากตัดสินอนาคตตัวเองด้วยมือท่านเองไหม / อืม. อะ เริ่มจากคำถามง่าย ๆ แบบนี้ก่อน. ท่านคิดว่าผู้มีอำนาจเนี่ย เราควรทักท้วงได้ใช่ไหม ครับ. ใช่ครับ. แล้วควรจะฟังเราใช่ไหม. ควรจะฟังประชาชนครับ / เอาง่าย ๆ กกต.เนี่ย เขาฟังเราบ้างไหม องค์กรอิสระ. ไม่น่า ครับ / ผมถามวันที่ 8 เนี่ยนะครับ บัตรมี 3 ใบคุณ คุณเผือกทราบใช่ไหมครับ / ใช่ฮะ งงมากฮะ อาจารย์ / ว่าเขาไม่ให้เราทีเดียว 3 ใบนะ เขาให้ 2 1 เขาให้ 2 ใบก่อน / ครับ. เลือกตั้งบัตรสีเขียวสส.เขต บัตรสีชมพูสส.บัญชีรายชื่อ ฮะ / หย่อนเสร็จ ต้องไปแสดงบัตรประชาชนรอบที่ 2 ต้องออกไปอีก ออกไปใหม่ / อยู่ในคูหานั่นแหละ แต่ไปต่อแถว ต่อแถวใหม่ มีทั้งหมด 10 ขั้นตอน / ครับ. ไอ้ขั้นตอนเรื่องสส.เนี่ย จบไปแล้ว 6 ขั้นตอน ขั้นตอนที่ 7 แสดงบัตรอีกรอบหนึ่ง / ครับ. แสดงบัตรไปแล้วนะ ในขั้นที่ 3 นะ ในคูหา / ครับ. ก็รับบัตร 2 ใบเลือกตั้ง พอหย่อนบัตรเลือกตั้งเสร็จปุ๊บ แสดงอีกทีหนึ่ง / แสดงบัตรอีกครั้ง เพื่อประชามติ / เพื่อรับบัตรประชามติ เพื่อ ? / เพื่อให้คนขี้เกียจแล้วกลับบ้านก่อนไหม อาจารย์. ไม่สิ คุณก็แจก 3 ใบไปสิ / ก็ใช่ครับ. กลัวหย่อนผิดก็ไม่เป็นไรนะ เพราะต่อให้หย่อนผิดไป ถึงตอนนับ นับให้ถูกได้ เพราะมันคนละสี / ครับ. เพราะมันนับคะแนนขึ้นกระดาน 3 กระดานในคูหาเดียวกัน ถึงจะหย่อนผิดมันก็ยังนับได้ / เอาอย่างนี้ คุณเผือก ลองถาม ไม่ต้องใครหรอก เอาเด็ก ๆ ก็ได้ มีวิธีการยังไงบ้างทำให้คนหย่อนไม่ผิด. ก็เอาสีให้ตรง เอาหีบให้ตรงกับสี / ก็หีบบัตรสีเขียว เออ / ก็บัตรเขียว แค่นี้เองฮะ ครับ ๆ / หีบชมพูก็บัตรชมพู หีบเหลืองก็บัตรเหลือง ใช่ / ลูกผมก็น่าจะหย่อนถูกครับ อาจารย์ ใช่ปะ. ทำไม กกต.คิดไม่ได้ / ครับ. นั่นน่ะสิฮะ เหมือนเขาไม่ได้อยากให้เราลงประชามติเหรอฮะ อาจารย์.

เรามีกกต.แบบนี้ครับ รัฐธรรมนูญ 60 ทำให้มีกกต.แบบนี้ กกต.แบบที่ไม่ต้อง... ไม่ต้องฟังเราก็ได้ไง คือผมคิดว่าจะเป็นรัฐบาล จะเป็นสว. สส. องค์กรต้องฟังเรา. แต่ถามว่าทำไมกกต.ไม่ฟังเรา ก็เพราะว่ารัฐธรรมนูญ 60 ก็ตัดเอาเรื่องการเข้าชื่อถอดถอนของประชาชนออกไป. เมื่อก่อนเราถอดถอนได้เหรอ อาจารย์ / ได้. ผมจะบอกให้นะ ถ้าเกิดยังมีการถอดถอนรัฐธรรมนูญฉบับก่อนหน้านี้เนี่ย ไปหมดแล้ว ครับ / ถอดกันหมด ลงชื่อกันใหญ่แล้วเนี่ย. เดี๋ยวนี้จะถอดถอนศาลรัฐธรรมนูญก็ไม่ได้ ป.ป.ช. กกต. เหลือแต่เหลือแค่ ป.ป.ช. สตง.ได้ไหมอาจารย์ แต่ก่อนได้หมดเลย / ครับ. ตึกถล่มขนาดนี้ ถ้าเป็นสมัยก่อนนะ เข้าชื่อถอดถอนกันแล้ว กกต.เป็นแบบนี้ เข้าชื่อถอดถอนแล้ว เงียบ / หรือศาลรัฐธรรมนูญเนี่ย หลายท่านเนี่ย ผมเชื่อว่าโดนเข้าชื่อถอดถอนไปแล้ว ให้สัมภาษณ์แปลก ๆ พูดอะไรที่มันดูแล้วมัน... / ครับ. เราเคยมีสิทธิ์นั้น แล้วรัฐธรรมนูญฉบับนี้เขาตัดทิ้งไป.

ผมเรียนท่านผู้ฟังอย่างนี้นะครับ ว่า... ที่บอกว่าการเห็นชอบรัฐธรรมนูญจะเป็นการตีเช็คเปล่า นี่ไม่ใช่นะ. อันที่หนึ่งนะ เรื่องของรูปแบบของรัฐ ก็คือความเป็นราชอาณาจักร และรัฐเดี่ยว กับรูปแบบการปกครอง ของประเทศ คือระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ซึ่งเขียนไว้ในมาตรา 1 และมาตรา 2. รัฐธรรมนูญนั้นเนี่ย มาตรา 255 ห้ามแก้อยู่แล้วครับ. หลายท่านที่บอกว่าแก้ไปจะไปเปลี่ยนแปลงเรื่องพวกนี้ ท่านไปอ่านดูนะครับ เนี่ย พูดกันแบบฟัง... ฟังเข้ามาอะ / ครับ ๆ อาจจะฟังช่องบางช่องมา ผมก็ต้องฟังให้มันกว้างขวาง. ท่านไปเปิดดู 255 มันบอกแล้วว่าห้ามแก้ 255 / การ... แก้ไขเปลี่ยนแปลงรัฐธรรมนูญที่มีผล การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญที่มีผลเป็นการเปลี่ยนแปลงรูปแบบของรัฐ และระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงมุข จะกระทำไม่ได้ / อืม. เขียนไว้แล้ว ชัดเจนอยู่แล้ว. แล้วในคราวนี้ให้ไฟเขียวไปเนี่ยนะครับ ไม่ได้แปลว่าจะได้ร่างใหม่แล้วนะ ไม่ใช่ โห / แค่ได้ไฟเขียว ครับ / ถ้าเสียงเห็นชอบมากกว่าปุ๊บเนี่ย นะครับ รัฐสภา คือสภาผู้แทนชุดนี้ หลังเลือกตั้งเขาจะมาออกแบบกัน ว่าไอ้การจะแก้ไขร่างใหม่เนี่ย ทำยังไงดี / ทำยังไง ใครจะมาร่าง จะมีสูตรไหน วิธีการใดบ้าง ขั้นตอนเป็นยังไง / ครับ. ใช้เวลาอีกเยอะเลยครับ พอเสร็จปุ๊บ 3 วาระรวด 3 วาระรวด ไม่ใช่ 3 วาระ. พอครบ 3 วาระในสภา นะครับ ก่อนนำขึ้นทูลเกล้าฯ / ครับ. เอากลับมาถามพวกเราอีกครั้งหนึ่ง ว่าโอเคไหม ว่าที่เขา... ออกแบบนี้ให้ผู้ร้างรัฐธรรมนูญมาจากใครเลือก แล้วเลือกยังไง แล้วก็จะใช้เวลานานเท่าไหร่. พอร่างเสร็จจะต้องทำประชามติ แล้วกลับมาหาประชาชนอีกครั้งหนึ่ง เข้าสภาอีกหรือเปล่า พวกนี้ จะเป็นอย่างไรเนี่ย เมื่อเขาร่างเสร็จ วิธีการเสร็จแล้ว เขาต้องมาถามเราเป็นครั้งที่ 2 / เดี๋ยวเขาถามอีก. พอเราเห็นชอบปุ๊บ / ครับ. นี่แหละครับ ถึงค่อยกลับไปเริ่มต้นหาผู้ร่างรัฐธรรมนูญ. แล้วพอร่างเสร็จปั๊บทั้งฉบับ ก็จะมาถามเราอีกว่าเราเอาไหม. มันจึงไม่ใช่การตีเช็คเปล่า. เขาจะถามเราเป็นระยะ ต้องทำประชามติถึง 3 ครั้ง. ขอโทษที ตอนทหารฉีกรัฐธรรมนูญเนี่ย เคยถามเราสักคำไหม มีประชามติไหมนะ ตอนนั้น / คือ... ผมเรียนอย่างนี้นะครับ คือคนที่ต่อต้านไอ้เรื่องกระบวนการประชาชนจะกำหนดอนาคตตัวเองแบบนี้. ผมถามง่าย ๆ ว่าตอนที่ทหารยึดอำนาจ แล้วล้มล้างรัฐธรรมนูญเนี่ย ทำไมท่านไม่ต่อว่าทหารเขาบ้าง ว่าถามประชาชนเขาหรือยัง. แล้ววันที่ 8 กุมภาพันธ์เป็นแค่ครั้งแรก ขอไฟเขียว ประชามติแรกในการเริ่มต้นเท่านั้นเอง. พอได้ไฟเขียวมา ถึงจะค่อยมาเสนอว่าจะออกแบบผู้ร่างยังไง ออกแบบเสร็จ มาถามอีกทีหนึ่ง พอได้เห็นชอบครั้งที่ 2 เนี่ย ถึงได้เริ่มต้นร่างรัฐธรรมนูญ ครับ / พอร่างเสร็จปุ๊บ ก็ต้องมาถามอีกทีว่าจะเอาไหม ครับ ๆ / ที่ร่างมา คือมัน... วันที่ 8 เป็นแค่การเริ่มต้น / ครับ. ถ้าวันที่ 8 นี้เนี่ย เสียงไม่เห็นชอบมากกว่า ก็แปลว่าเราต้องอยู่กับรัฐธรรมนูญของพลเอกประยุทธ์ และมีชัย ฤชุพันธุ์ ไปอีกตราบนานเท่านาน. ดังนั้นวันที่ 8 กุมภาพันธ์เนี่ย เป็นการตัดสินอนาคตของประชาชน. เพราะฉะนั้นวันที่ 8 ที่กำลังจะถึงนี้ครับ มันสำคัญ / มันเป็นการตัดสินอนาคตของเรา ของเราเองด้วยนะ / ใช่ครับ. ว่าเราจะได้มาเป็นเจ้าของประเทศหรือเปล่า / และประเทศไทยของเรา ครับ ๆ / นะครับ ว่าจะไปยังไงต่อ ไม่ใช่แค่ว่าใครเป็นนายก และบริหารประเทศแบบไหน. แต่กติกาที่เราอยู่กับเนี่ย สว.แบบนี้ องค์กรอิสระ กกต. ศาลรัฐธรรมนูญ หรืออะไรก็แล้วแต่ที่เรารู้สึกว่า... รวมถึงที่บอกว่า... รัฐธรรมนูญฉบับปราบโกงนะ ผมก็ไม่เห็นจะปราบโกงอะไรกับเขาได้. นะครับ.

แล้วจริง ๆ แล้วเรื่องที่สำคัญมากเนี่ย / ครับ. ท่านทั้งหลายที่บางทีก็หันกลับไปหา... บอกว่าเฮ้ย ไอ้นักการเมืองเนี่ย คอร์รัปชัน เอาแบบเดิม หรือกลับไปหาทหารดีกว่า. ขอโทษนะครับ ผมเอา 2 เรื่อง. อันที่หนึ่ง อาคารสตง.ที่ถล่มเนี่ย อนุมัติในยุคใครครับ ยุคพลเอกประยุทธ์ / ครับ. แล้วถามว่าที่ชายแดนเนี่ย ที่คุณเซ็นเข้ามากินแดนเราเข้ามา เนินนั้น เนินนี้ ประสาทนั้น ประสาทนี้เนี่ย เกิดขึ้นในช่วงไหนครับ หลังปี 54 / ครับ. หลังปี 56 หลังปี 56 ใครเป็นนายกครับ. ถ้าไม่เกิดเรื่องในคราวนี้ เราก็ไม่รู้นะครับ ว่ากัมพูชาลุกเข้ามาในอาณาเขตไทยเนี่ย เนินนั้น เนินนี้เนี่ย มากแค่ไหน. ตกลงว่าท่านคิดว่า... ท่านมั่นใจจริงเหรอ ว่าระบอบเผด็จการจะเป็นคำตอบให้ประชาชน. นะครับ. ผมคิดว่ารัฐธรรมนูญที่พลเอกประยุทธ์ได้มอบให้เราไว้ ท่านพอใจไหม / ครับ. ถ้าท่านพอใจก็... เราก็กาไม่เห็นชอบ เราก็อยู่กับอย่างนี้ กับองค์กรอิสระแบบนี้ ความไม่ปกติที่เราเห็นเนี่ย ในทุก ๆ วันเนี่ย / ถ้าเราคิดว่าเฮ้ย ทั่วโลกเนี่ย รัฐธรรมนูญ / ครับ. นะครับ. ประเทศที่ปกครองด้วยระบอบที่ประชาชนเป็นเจ้าของประเทศ ประชาชนเป็นคนเขียนรัฐธรรมนูญเอง. แล้วฉบับนี้มันไม่ใช่. มาทำประชามติตอนท้ายก็เพียงแค่ว่าให้มันดู... ดูเรียกว่ามีความชอบธรรม จากประชาชน. เราไม่เลือกก็ไม่ได้ เพราะว่าเป็นทางเลือกเดียว ที่ทำให้ประเทศไทยเดินหน้าต่อนะครับ. บัดนี้เนี่ยนะครับ มันก็ผ่านมา 9 ปีเต็ม นะครับ นับแต่ยึดอำนาจก็ 12 ปีแล้ว. ผมว่าเราต้องตั้งคำถามว่า... เรามาเริ่มอีกสักครั้งไหม. แล้วก็จากนี้ไปเนี่ย ไม่เอาแล้วนะ ที่จะมาล้มล้างรัฐธรรมนูญ. มันเป็นการยืนยันที่ประชาชนยืนยันครับ ว่าเราไม่เอาแล้ว การล้มล้างรัฐธรรมนูญการรัฐประหาร. เพราะรัฐธรรมนูญของคณะรัฐประหาร เราก็ไม่เอา. เราขอมาทำใหม่อีกครั้งหนึ่ง นะครับ. ในตอนปี 2540 เนี่ย ใช้เวลา 6 ปี คราวนี้คือ 12 ปี. ถ้าหากว่าประชามติเนี่ยนะครับ สามารถที่จะผ่านด่านที่ 1 ได้. นะครับ. กว่าจะร่างเสร็จ มาถามอีกทีในครั้งสุดท้ายก่อนประกาศใช้ ก็โน่นอะ ปีหน้า ปี 71 / ครับ. มันนานเกินไปนะ. ถ้าเปรียบเทียบกับหลังเหตุการณ์พฤษภา 35 มันแค่ 5-6 ปี 5 ปี เราได้รัฐธรรมนูญ / นี่ 13 ปีเข้าไปแล้ว. ผมก็... อยู่ที่ประชาชนครับ / ครับ. ว่าเราจะตัดสินอนาคต ซึ่งทุกคนมีอย่างเท่าเทียมกัน. บัตรมี 3 ใบ / ครับ. นะครับ. สส.เขต สส.บัญชีรายชื่อ แล้วก็ประชามติ. ตัดสินอนาคตของประเทศไทย / ครับ. และอนาคตของเรา ลูกหลานเรา ด้วยมือของเราครับ.

โอ้ วันนี้ได้ฟังมาทั้งหมด ผมว่าทุกคนน่าจะมี... คำตอบของตัวเองอยู่ในใจแล้วกัน. เอาง่าย ๆ ว่า... เรายังอยากเป็นเจ้าของประเทศ สิทธิ์เสียงของเราควรจะเท่าเทียมกัน ในแบบของหลักการประชาธิปไตย ที่มันควรจะเป็นหรือไม่. คุณพอใจกับชีวิตที่ผ่านมาหรือเปล่า. ก็ 8 วันที่ 8 นี้ กำหนดมันด้วยตัวเอง ครับ / ครับ. เชื่อว่าวันนี้ทุกคนน่าจะได้คำตอบแล้วนะครับ. วันนี้ขอบคุณอาจารย์ปริญญามาก ๆ ครับ / คุณเผือกครับ สนุกมาก สวัสดีครับ / ขอบคุณครับ อาจารย์. ประเทศชาติจะเป็นยังไง มันอาจจะรู้สึกไกลตัว แต่ตัวคุณอะ จะเป็นยังไง วันที่ 8 นี้กำหนดด้วยตัวเองครับ. ความ(ไม่)รู้รอบตัวทำได้แค่นี้ครับ ขอให้ทุกคนตัดสินใจด้วยเหตุผลของตัวเองครับ ลาไปแล้วครับ สวัสดีครับ / สวัสดีครับ.