#ไม่รู้จักตัวเอง #ธรรมะ #พุทธทาสภิกขุ

เมื่อไม่รู้จักตัวเอง ก็ไม่รู้ว่าตนควรจะมีหน้าที่อะไร ต้องรู้จักตัวเองว่าคืออะไร แล้วก็จะได้สามารถทำหน้าที่ ได้โดยสมบูรณ์

เดี๋ยวนี้เมื่อไม่รู้จักตัวเอง ก็ไม่รู้ว่าตนจะควรจะมีหน้าที่อะไร มันมีแต่ตัวกูของอวิชชา ตัวกูของความไม่รู้ ตัวกูของความง่มงาย ไม่มีตัวตนของโพธิปัญญา คนก็เกิดออกมาว่าเขาไม่รู้จักช่วยตัวเอง แล้วเขาก็ไม่รู้จักบังคับตัวเอง ฝึกฝนตนเอง เพราะไม่รู้จักตัวเอง เขาก็ไม่รู้จักที่พึ่งให้แก่ตนเอง กระทั่งว่าเขาไม่รู้จักปัญหาของตัวเองว่ามีอยู่อย่างไรด้วย ไม่รู้จักจุดหมายปลายทางของตนเอง

อืม คิดดูให้ดี เมื่อเป็นดังนี้ ก็ทำอะไรได้แต่ตามสัญชาตญาณ คือไม่มีสติปัญญา และจะเป็นสัญชาตญาณอย่างสัตว์ ด้วย มันจึงมีลักษณะอเดียดไปในทางที่ต้องมีผู้อื่นมาใช้ให้ทำ ต้องเฆี่ยนหาเพราะขี้เกียจจะทำ หรือบังคับให้ทำ ซึ่งก็มีอยู่โดยมาก และที่เห็นได้ชัดๆในเด็กเด็ก ดังนั้นมันก็ต้องมีอะไรที่เป็นปัจจัยภายนอกมาล่อ มาหลอก มาบังคับให้ช่วยตัวเอง ซึ่งมีอยู่มากในหมู่ชนที่ด้อยพัฒนาหรือไม่พัฒนา

ลองคิดดูเถอะว่าต้องมีคนอื่นมาล่อ มาหลอกให้ช่วยตัวเอง ถึงกับบังคับทับให้ช่วยตัวเอง ซึ่งจะมีให้เห็นอยู่บ่อยๆในระบของการปกครอง มีหมู่ชน ตั้งต้นแสวงหากุศล ด้วยการล่อหลอกให้บุคคลจำนวนหนึ่งทำหน้าที่ที่ควรจะกระทำ หรือที่เรียกว่าพัฒนา ถ้าไม่อย่างนั้นนะ เขาไม่พัฒนา เขาไม่พัฒนา