📱

Get Our Mobile App

Take your business learning on the go!

Download on the App StoreGet it on Google Play

ฝ่ายซ้ายและฝ่ายขวา ในทางการเมืองคืออะไร? สนทนากับ 'เก่งกิจ กิติเรียงลาภ' | Thairath Plus

Thairath Variety - ไทยรัฐวาไรตี้12:53

Transcription

ผมเรียกร้องให้ประเทศไทยกลับมาเป็นประชาธิปไตย สิ่งที่ผมเรียกร้องนี่มันซ้ายจัดตรงไหนครับ โลกอาจจะกำลังเอียงไปทางขวา เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น ปั้นพรแนวอนุรักษ์นิยมใหม่จะใช้ความรุนแรงอีกตั้ เสรี [เพลง] นิยมผมคิดว่ามันจะมีอยู่ 3 ประเด็นที่เราอาจจะต้องคำนึงเวลาที่เราจะตอบว่าซ้ายหรือขวาคืออะไรเนาะ

อันที่ 1 เลยก็คือนิยามของคำว่าซ้ายกับขวาที่มันเปลี่ยนแปลงไปเนี่ย มันจะสำคัญกับบริบทหรือเหตุการณ์ทางการเมืองที่สำคัญของโลกคือมันไม่ใช่ว่าแบบว่าทุกยุคทุกสมัยคำว่าซ้ายขวาจะเป็นคำๆเดียวกันเพราะฉะนั้นเราพูดซ้ายขวาใน 100 ปีที่แล้ว 200 ปีที่แล้วไม่เหมือนกับตอนที่เราพูดซ้ายขวาตอนนี้ยกตัวอย่างเช่นการเกิดขึ้นคำว่าซ้ายหรือขวาเนี่ยมันเกิดขึ้นผ่ากัฟรั่งเศส 1789 คือขวาคือพวกที่ต้องการปกป้องระบอบกษัตริย์ส่วนซ้ายเนี่ยคือพวกที่เป็น republican ก็คือพวกที่เป็นสาธารณรัฐแล้วก็จะมีความคิดที่เป็นแบบบอหน่อยเพราะฉะนั้นซ้ายขวาในยุคบริบทสมัยนั้นมันก็คือพวกที่เอาเจ้ากับพวกไม่เอาเจ้าแต่พอถ้าเราพูดถึงซ้ายขวาในยุคแบบต้นศตวรรษที่ 20 ปฏิวัติรัสเซียคำว่าซ้ายก็คือพวกที่สนับสนุนการเปลี่ยนแปลงแบบถอนรากถอนโคนเป็นการวิพากษ์วิจารณ์ระบบทุนนิยมวิพากษ์วิจารณ์ระบอบกษัตริย์เนแต่ถ้าพูดถึงถึงปฏิวัติฝรั่งเศสซ้ายมันไม่ได้มีนัยยะของการปฏิเสธระบบทุนนิยมเพราะไอ้คำว่าระบบทุนนิยมมันยังไม่เกิดขึ้นใช่มั้ยอันเนี้ยมันก็มีบริบทที่มันจะอธิบายยุคสมัยที่มันเปลี่ยนไป

อันที่ 2 ก็คือว่าซ้ายกับขวามันสัมพันธ์กับมันเป็นเชิงสัมพัธ์อ่ะครับคือเวลาที่เราบอกว่าใครซ้ายแสดงว่ามันจะต้องมีคนที่ขวาเพราะฉะนั้นมันจะสัมพันธ์กับสิ่งที่ผมเรียกว่าเหมือนกับเป็นกราวพื้นฐานของสังคมนั้นเช่นถ้าสังคมเราเป็นสังคมที่ conservative เป็นฐานคิดสำคัญเนี่ยแค่นิดหน่อยคุณก็ดูเป็นซ้ายอันนี้มันจะทำให้เวลาที่เรานิยามขวากับซ้ายเมันมันจะต้องคิดบนฐานของความสัมพันธ์ในเชิงสัมพัทธ์แล้วต้องอธิบายผ่านพื้นที่ที่เฉพาะว่าเราอยู่ในสังคมแบบไหนเราอธิบายผ่านเงื่อนไขทางสังคมแบบไหนแต่ละสังคมมีนิยามซ้ายขวาไม่เหมือนกัน

ประเด็นที่ 3 ก็คือว่าการนิยามว่าใครคือซ้ายคือขวามันจะสัมพันธ์กับประเด็นหรือ issue ที่เราพูดถึงเช่นถ้าเราพูดถึงเอ่อเร่เรื่องสิทธิการทำแท้งบางสังคมเนี่ยคือถ้าคุณโปรสิทธิการทำแท้งแสดงว่าคุณเป็นซ้ายมคือถ้าคุณต่อต้านสิทธิการทำแท้งคุณเป็นขวาหรือแม้กระทั่งประเด็นเรื่องแบบสมรสเท่าเทียมถ้าคุณต่อต้านสมรสเท่าเทียมคุณเป็นขวาคุณเห็นด้วยกับสมรสเท่าเทียมคุณเป็นซ้ายเพราะฉะนั้นบางคนอาจจะขวาในบางประเด็นบางคนซ้ายในบางประเด็นคือเวลาที่เราพูดซ้ายขวามันก็ยังมีความผันแปรไปตามประเด็นด้วย

ส่วนที่สำคัญที่สุดแล้วผมคิดว่าอาจจะเป็นจุดร่วมกันของทุกยุคทุกสมัยก็คือว่าความเป็นฝ่ายซ้ายเนี่ยหัวใจสำคัญของมันคือการพูดประเด็นประเด็นเรื่องความเท่าเทียมดังนั้นเวลาที่เราเชื่อในสังคมที่เท่าเทียมเนี่ยเราจะมองว่าเมื่อสังคมปัจจุบันไม่เท่าเทียมเนี่ยมันเป็นเรื่องที่ผิดปกติมันเป็นเรื่องที่ไม่ควรจะเป็นเช่นนั้นฝ่ายซ้ายก็จะมีท่าทีที่จะวิพากษ์เป็นพวกที่ชอบที่จะต้องการความเปลี่ยนแปลงอันนี้กลับมาสู่ความคิดว่าฝ่ายขวาคืออะไรฝ่ายขวาคือคนที่มองว่าสังคมมันไม่เท่าเทียมกันโดยธรรมชาติทั้งสติปัญญาและทรัพย์สินเพราะฉะนั้นมันเป็นสิ่งที่ต้องถูกรักษาไว้เพราะมันคือระเบียบของสังคมถ้าพูดในแง่ของศาสนาก็เป็นระเบียบของจักรวาลหรือถ้าพูดในแง่ของชาตินิยมคือชาติกูก็ดีที่สุดอ่ะดีกว่าชาติมึงดีกว่าชาติอื่นๆไทยดีกว่าพม่าอะไรเงี้ยหรือแม้กระทั่งไอเดียแบบพวกโซตัสไอเดียเรื่องโซตัสมาอยู่บนอะไรเรื่อง seniority เรื่องความไม่เสมอภาคเรื่องรุ่นพี่รุ่นน้องหรือแม้กระทั่งในที่ทำงานหรือแม้กระทั่งในทุกอนูของสังคมไทยที่แม้กระทั่งการการใช้ภาษาเราก็ต้องมีลำดับชั้นดังนั้นการที่เราจะทำให้มนุษย์เท่าเทียมกันเนี่ยมันเป็นเรื่องผิดปกติคือเราไม่ควรจะไปฝืนธรรมชาติของสังคมมนุษย์ฝ่ายขวาจึงเป็นฝ่ายที่มักจะถูกมองว่าเป็นพวก conservative ใช่ม conserve แปลว่าการปกป้องอนุรักษ์ไว้อนุรักษ์นิยมคือพวกที่ต้องอนุรักษ์โครงสร้างสังคมเดิมเอาไว้นั้นผมคิดว่าโดยพื้นฐานเนี่ยถ้าเอาแบบแบบที่เป็นแกนหลักที่สุดก็คือพวกฝ่ายซ้ายคือพวกที่เชื่อในเรื่องความเสมอภาคฝ่ายขวาคือพวกที่เชื่อว่าสังคมมันไม่เสมอภาคโดยธรรมชาติโอเคทีนี้ถ้าเราจะพิจารณาสังคมไทยเนาะเราอยู่ในยุคสมัยที่เรากำลังมีการเปลี่ยนแปลงของสังคมถ้าเราเห็นได้ว่าเหตุการณ์ทางการเมืองที่สำคัญมากเลยในการเมืองไทยในช่วงประมาณ 20 ปีที่ผ่านมาคือการมีรัฐประหาร 2 ครั้งอันที่ 2 ก็คือการเกิดม็อบจำนวนมากในสังคมไทยอย่างที่ไม่เคยมีมาก่อนดังนั้นเราจะเห็นว่าความขัดแย้งของการเมืองไทยเนี่ยฝั่งนึงที่ทำรัฐประหารหรือเชียร์รัฐประหารคือคนที่เห็นด้วยว่าโครงสร้างสังคมไทยที่มีอยู่เดิมมันดีอยู่แล้วไม่ว่าจะเป็นอำนาจของชาติศาสนาพระมหากษัตริย์คือพูดง่ายๆว่าสังคมที่มันเต็มไปด้วยความเหลื่อมล้ำโดยธรรมชาติโดยชาติกำเนิดสารพัดทุกอนูโดยชนชั้นเชื้อชาติเพศเพศสภาพดังนั้นเวลาที่ใครปฏิเสธหรือวิพากษ์วิจารณ์ความคิดแบบอนุรักษ์นิยมหน่อยคนพวกนั้นจะถูกตีว่าเป็นซ้ายความน่าสนใจก็คือว่าในสังคมที่เป็นเสรีนิยมไม่ใช่เป็นออนุรักษ์นิยมเนี่ยจะไม่มีใครพูดได้เลยว่าคนที่เป็นแบบพรรคก้าไกลเนี่ยเป็นพรรคฝ่ายซ้ายคือเพราะพรรคเ้าไกลไม่ได้เป็นพรรคฝ่ายซ้ายพรรคเ้าไกลถ้าคิดในแง่ตามโลกสากลพรรคก้าไกลเป็นพรรคที่เป็นลิเบอเป็นเสรีนิยมแต่ถ้าคิดในบริบทของไทยซึ่งกราวของสังคมไทยเป็นอนุรักษ์นิยมคนที่ไม่เห็นด้วยกับอนุรักษ์นิยมหรือต้องการการเปลี่ยนแปลงสังคมมากหรือน้อยแค่ไหนก็ตามจะถูกเรียกว่าเป็นพวกฝ่ายซ้ายดังนั้นอันนี้มันเป็นเป็นลักษณะที่มันเป็นลักษณะเฉพาะเพราะฉะนั้นเราพิจารณาว่าสังคมไทยใครเป็นซ้ายหรือขวามันต้องดูว่าเสาหลักของสังคมไทยมันเป็นเสาอะไรมันเป็นพลังอนุรักษ์นิยมโอเคหรือแม้กระทั่งประเด็นเรื่องเพศเราจะเห็นว่าหลายปีที่ผ่านมาเราเถียนกันเรื่องเพศเยอะมากเลยว่าการที่มีคนบอกว่าตัวเองเป็นเพศยูนิคอร์นเนี่ยแบบเป็นเพศแบบดาวนู้นนี้ชื่อนู้นนี้คือไม่ใช่ lgbtq คือหลุดไปจากตรงเนี้ยเรารับได้ไหมใครๆ เห็นด้วยกับไม่เห็นด้วยกับเรื่องนี้ใครเป็นซ้ายกับเป็นขวาผมคิดว่านี้ก็เป็นประเด็นที่มันมีปีกย่อยในแต่ละกรณีแต่ละอิชชู่ดังนั้นสำหรับผมอ่ะผมคิดว่าการที่

คุณปฏิเสธความคิดแบบอนุรักษ์นิยมไม่ได้แปลว่าคุณเป็นซ้ายตามหลักการแบบสากลคือจริงๆเราอาจจะไม่ซ้ายเลยก็ได้เราอาจจะแค่เชื่อเรื่องเสรีภาพเรื่องประชาธิปไตยในระดับนึงแต่มีคนที่ขวาโคตรๆเลยอ่ะนั่งอยู่ติดกับเราอ่ะเราเลยดูซ้ายาวนี้ประเด็นก็คือในสังคมไทยคือมันมีคนที่โคตรขวาเป็นคนที่กุมกระแสหลักของสังคมไทยดังนั้นไอ้คนที่ปฏิเสธไอ้พวกโคตรขวาพวกเนี้ยมันจึงดูซ้ายเพราะฉะนั้นเวลาที่เราแบบต้องการจะเปลี่ยนแปลงสังคมอ่ะสิ่งนึงที่

เราต้องเปลี่ยนแปลงมากเลยคือเราต้องเปลี่ยนแปลงตัวเราเองเราต้องตรวจสอบตัวเราเองว่าเราคิดอะไรเราอยู่ในสังคมที่ conative เพราะฉะนั้นทุกอนูในชีวิตเรากูก็ conservative มันคือมันคือกระบวนการที่เมื่อเราเกิดเหตุการณ์ทางการเมืองที่เราเข้าไป engage ด้วยเราจะ reflect ตัวเราเองมากน้อยแค่ไหนคือถ้าเราไม่รีเฟลกตัวเราเองเราก็จะแบบเราก็จะ

ไม่ปรับเปลี่ยนทำลายไอ้ขัดเกลาอีมรดกของสังคมเก่าออกไปจากตัวเราการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองมันจะต้องมีการเปลี่ยนแปลงตัวตนของผู้ที่กระทำการทางการเมืองด้วยปัญหาใหญ่ของเราคือเราเปลี่ยนแปลงทางการเมืองในที่สาธารณะแต่ในพื้นที่ส่วนตัวก็มึงก็ขวาเหมือนเดิมคือโลกก็เลยไม่ [เพลง] เปลี่ยนถามว่าฝ่ายขวาทุกวันนี้มันเป็นปัญหามยผมคิดว่ามันเป็นปัญหาในมุมของคนที่เป็นมวลชนคือโครงสร้างอำนาจทางการเมืองตอนเนี้ยมันเป็นโครงสร้างที่ยึดกุมทั้งสถาบันสำคัญของประเทศเนาะทั้งกองทัพทั้งระบบราชการองคาพยพทั้งรัฐทั้งหมดมันยึดกุมเอาไว้ซึ่งมันเป็นยึดกุมไว้โดยกลุ่มคนส่วนน้อยที่มีเจ้าของอำนาจคุณเห็นถึงการที่คนร่ำรวยจำนวนมากสนับสนุนระบอบเผด็จการคุณดูในกรณีของทรัมป์วันที่ทรัมป์ขึ้นเป็นประธานอดีเนี่ยเราจะเห็นเจ้าของอเมซอนมาคซักเกอร์เบิร์กอีอนมากทิมคุก CEO Apple คือทั้งหมดไปรวมตัวกันอยู่ในเวทีนั้นน่ะคือมันหมายความว่าอะไรมันหมายความถึงโครงสร้างชนชั้นนำทั้งหมดผนึกอยู่ร่วมกับหรือให้การสนับสนุนโครงสร้างทางการเมืององคาพยพของฝ่ายขวางั้นผมคิดว่าอันนี้มันเป็นลักษณะของสังคมไทยด้วยที่ผู้คนร่ำรวยจำนวนมากผนึกพลังกันอยู่ในโครงสร้างของฝ่ายขวาแต่ในขณะเดียวกันเรามีมวลชนจำนวนมากที่ไม่เห็นด้วยกับโครงสร้างเนี้ยแต่พวกเขาไม่มีอะไรเลยอ่ะพวกเเค้าไม่มีทรัพยากรอะไรเลยคือถ้าเราไม่เปลี่ยนแปลงอันนี้เลยไอ้คนที่เป็นคนส่วนใหญ่เป็นมวลชนที่ไม่มีอะไรเลยคนพวกนี้ก็จะถูกเบียดขับถูกทำให้เราไม่เติบโตถูกไม่ทำให้เรามีเสรีภาพทำให้เราแบบไม่มีโอกาสทางเศรษฐกิจการเมืองในชีวิตของเราที่ดีขึ้นสังคมไทยมันควรจะ

ต้องตอบคำถามว่าเราจะไปทางไหนคือเราคงขวาแบบนี้ไม่ได้หรอกเพราะมันมันมันไม่มีทางที่จะขวาแบบนี้โดยที่ผู้คนจำนวนมากไม่เอาด้วยโอเคผมว่าเราอาจจะเช็คลิสได้ง่ายๆเลยว่าองค์ประกอบที่ 1 เลยคือหลักการเรื่องความเสมอภาคเคเชื่อเรื่องความเสมอภาคมยเนาะอันที่ 2 เาเชื่อเรื่อง Justice มั้ยเรื่องความยุติธรรมเช่นคนที่ถูกรักฆ่าอุ้มฆ่าเขาจะต้องได้รับความยุติธรรมมเราจะเห็นบางคนพูดเรื่องประชาธิปไตยแต่พอแบบมีเหตุการณ์แบบรัฐใช้ความรุนแรงกับสนับสนุนให้รัฐใช้ความรุนแรงคือถ้าคุณไม่เชื่อเรื่องความยุติธรรมอ่ะคุณไม่มีทางเป็นฝ่ายซ้ายได้อันที่ 3 ผมคิดว่ามันเป็นหลักการเรื่องความเป็นสังคมการเมืองร่วมกันเถ้าพูดในภาษาที่นิยมจะใช้กันก็คือคน

ที่นิยมความคิดเรื่อง Common เนี่ยหรือส่วนรวมเนาะคุณจะเห็นได้ว่ามันจะมีคนจำนวนมากที่พูดเรื่องความเท่าเทียมและความยุติธรรมแต่ไม่พูดเรื่องส่วนรวมผมคิดว่ากระแสโวคทุกวันเนี้ยเป็นกระแสที่ไม่

ได้เป็นฝ่ายซ้ายโวคทุกวันเนี้ยเป็นพวกคน

ที่ปฏิเสธความคิดแบบส่วนรวมเราเรียกพวกนี้ในโลกตะวันตกว่าเป็นพวก libertarianism libertarianism คือพวกที่เชื่อเรื่องเสรีภาพของปัจเจกแบบสุดโต่งก็กูเป็นอัตลักษณ์เนี้ยกูไม่สนใจกูนี่คือสิทธิของกูมึงจะละเมิดกูไม่ได้แต่ว่าคนพวกนี้ไม่มีเซนส์ของความเป็นคอนหรือความเป็นส่วนรวมแล้วในท้ายที่สุดแล้วเราก็จะรู้ว่าเราก็จะพบว่าพวก libertarianism ซึ่งส่วนนึงเป็น Identity politic การเมืองอัตลักษณ์เนี่ยมันเป็นเครื่องมือของฝ่ายขวาที่ใช้ในการสนับสนุนกลไกตลาดสนับสนุนระบอบเผด็จการผมคิดว่าอันนี้เป็นเช็คลิส 3 อันของความเป็นฝ่ายซ้ายส่วนฝ่ายขวาคือพวกที่ตรงกันข้ามกับพวกนี้ทั้งหมดคือพวกที่เชื่อว่าสังคมไม่ควรจะเท่าเทียมกัน 2 พวกที่เชื่อว่าถ้าคุณเป็นคนจนหรือคุณเป็นคนที่คุณไม่ไม่สอดคล้องกับนอมระเบียบ

บรรทัดฐานของสังคมส่วนใหญ่พวกนี้มันก็ควรจะติดคุกไปพวกนี้มึงก็ไม่ควรจะมีเสรีภาพหรือเบอกว่าถ้าถ้าถ้าแบบเป็นคนจนมึงก็ไม่ควรจะต้องเกิดมาใช่มั้ยเกิดมาเป็นภาระสังคมในคมคำพูดเหล่าเนี้ยอันที่ 3 ก็คือพวกที่เชื่อเรื่องพวกที่เชื่อเรื่องความ

เป็นปัจเจกแบบสุดโต่งผมคิดว่าพวกนี้เป็นส่วนหนึ่งของฝ่ายขวาใน [เพลง] ปัจจุบันตอนเสิ่งที่เราควรจะทำก็คือการพูดถึงหลักการที่มันเป็นหลักการเรื่องความเสมอภาคสร้างหรือขยับให้กาวมันไม่เป็นฝ่ายขวาเพื่อทำให้อย่างน้อยอ่ะเสรีภาพในการพูดและหลักการประชาธิปไตยในรัฐสภาหรือประชาธิปไตยบนถนนมันพอที่จะคุ้มครองทุกๆฝ่ายให้อยู่ร่วมกันได้ในระดับหนึ่งแต่ตอนนี้สังคมไทยมันคือถ้ามึงไม่ไม่ขวาเท่ากูมึงก็เป็นคนชั่วถ้าคุณไม่เป็นไทยไม่เป็นพุทธแท้แบบในตำราคุณก็จะโดนแพรี่แล้วก็อาจารย์เบียร์คนตื่นทำด่าว่าพวกมึงงมงายนี่คน 60% ทั้งประเทศเนี่ย

งมงายกว่าเพราะฉนั้นผมคิดว่าทั้งหมดทั้งมวลเมันเป็นก้อนฝ่ายขวาที่มันทำไม่เปิดให้เกิดข้อถกเถียงได้มันอยู่ร่วมกันไม่ได้พูดง่ายๆทำยังไงที่ไอ้ก้อนฝ่ายขวานี่มันจะลดขนาดของมันลงแล้วขยับให้กราวของสังคมไทยเสาของสังคมไทยมันเลื่อนมาอยู่ตรงกลางๆหน่อยเพื่อทำให้ทุกฝ่ายสามารถที่จะพอคุยกันได้อันนี้ผมคิดว่าเป็นเป็นทางออกในระดับเบื้องต้นที่สุดในระยะสั้นที่สังคมไทยควรจะเป็น