Transcription
[Müzik] Mutlak konumla ilgili detaylar boylamlarla devam edecek. Boylam eşittir yerel saat diyeceğiz. Aslında yerel saatle ilgili önemli kavramlar var. Onları da netleştireceğiz ve enlemlerden bahsetmiştim mesela bir önceki ders. Boylam diğer adıyla meridyenden de bahsedeceğiz ve bunları mutlak konum başlığında toparlamış olacağız. Biraz detaylı anlatacağım çünkü özel sorular gelirse uzun zamandır sorunun gelmediği yer bu arada problem yaşamayalım istiyorum. Neden var meridyen ve boylamla ilgili hikaye sorusunun cevabını şöyle hatırlatayım. Ek otonun neresindeyiz? Kuzeyinde. 36 42 kuzey paralelleri arasındaydık. Doğru mu? 3642 kuzey paralelleri tek başına Türkiye'nin yerini gösteremiyor. O zaman benim bir hayal çizgiye daha ihtiyacım var. O da bir kutup noktasının diğerine boyuna bağlayan çizgi boylam. the meridyen diye karşınıza çıkacak. Biz başlangıç boylamının batısında mı doğusunda mı? Doğusunda ve 2645 doğu boylamları arasındaydık. Boylam eşittir yerel saat diyorum ben. Böyle karşınıza çıkacak. Ve her iki boylam arasındaki zaman farkı 4 dakika. Hani batıdan doğket vardı ya bir boylam güneşin önünden geçtikten 4 dakika sonra diğeri geçiyor gibi düşünebilirsiniz aslında. O yüzden her iki boylam arasında böyle dörder dakikalık zaman farkı var. Problem var mı? Hatırlıyor musunuz acaba? Türkiye 2645 doğu boylamlar arasında mıydı? Evet. 45 - 26 yapsam 19 çıkar mı? Evet. 19 tane boylam geçiyorsa Türkiye'den her iki boylam arası 4 dakikaysa 19 x 4 ne yapıyor? Sorusunun cevabı 76 dakika yapıyor. Yani 1 saat 16 dakikada diyebilirsiniz aslında.
Bu benim işime nasıl yarar? Hemen mantığını ön plana çıkarmak istiyorum. Dünyamız, dünya ve güneşin uzay boşluğu içerisinde karşılıklı pozisyonu var dedim. Güneşimizin kendisini hemen sabitleyelim buraya ve dün geceye gidelim. Dün gece saat kaçmış bakalım? 4. Sabaha doğru ilerliyoruz. Bakar mısınız ilk önce güneş nerede doğuyor? Çanakkale mi Iğdır mı? >> Iıığdır. >> Iğdır'da güneş doğduktan çok sonra nerede doğuyor? Çanakkale. Kaç dakika sorusunun cevabı? 19 tane 4 dakika sonra. 4 dakika. 4 dakika 4 dakika. 76 dakika sonra. İşte 76 dakika hikayesi bu şekilde bizim işimize yarar. Yani 1 saat 16 dakikalık Türkiye'nin en doğusu lass arasında zaman farkı vardır. Genellemesini yapıyoruz. Nasıl sorulabilir? Şöyle sorulabilir. İlk önce güneş nerede doğmuştu? Bir daha söyler misiniz acaba? Çanakkale mi Iğdır mı? >> En son nerede doğdu? >> Çanakkale. >> Çanakkale. O zaman doğunun saati ileri, batının saati geri diyebilirim. Cümle devam ediyor. İlk önce güneş nerede doğdu? Iğdır. İlk önce güneş nerede batar? Iğdır. Aynı yerde. Çünkü doğunun saati ileri. Iğdır'da güneş battıktan kaç dakika sonra Çanakkale batar? >> 76 dakika hikayesi buradan giriyor. Yani lütfen unutmayın doğunun saati ileri, batının saati geri diyeceksiniz ve çıkan soruları bu şekilde çok rahat bir şekilde çözebiliriz. Hatta şöyle soru kalıbı çıkabilir. Böyle bir Türk artısı versem size. Bu gördüğünüz kentlerin hangisinin güneşi ilk önce doğar? >> En doğuda olan ilk önce batar. Nerede doğarsa ilk önce orada batıyor. Peki en geç doğar >> en geç batar >> mantığı buradan gelir. Anlaştık mı? Her iki boylam arası kaç dakikaydı? >> O zaman boylamın arasında 4 dakika. 4 dakika 4 dakika böyle farklar var. Doğru mu? O zaman Türkiye'nin kentleri doğu batıyönü birbirine uzaksa aralarında çok 4 dakika olur. Doğru mu? O zaman kentler ne kadar doğu batı yönü birbirine uzaksa yerel saat farkları böyle deriz biz. Yerel saat farkları fazla deriz. Anlaştık mı? O zaman bakarak söyleyin. Hangi iki kent arasında yerel saat parkı daha fazla? >> Antalya, Trabzon. Doğu batıyun birbirine uzak olan iki şehri aramanız gerekiyor. Yani anlaştık mı? Hangi iki şehrin yerel saat farkı daha az? >> Doğu batı yönü birbirine yakın ya da aynı boylam üzerinde yer alıyorsa yerel saati hatta aynıdır diyebiliriz. Yerel saat farkı az. Doğu batı yakın. Hatta aynı boylam üzerinde yer alıyorsa aynı anda hareket eder. Güneşin önünden aynı anda geçer. Yerel saati aynıdır genellemesini yaparız. Anlaştık mı? Burada şunu karıştırıyorsunuz sadece. Hocam aynı boylam üzerinde yer alan noktaların yerel saati aynı diyorsunuz da ama bunlar da güneş aynı anda doğup batmıyor. Sebi eksen eklidir. Zaman aynıdır. X de 05'i yaşar. Ama birini aydınlıktır, birini karanlıktır. Onun sev eksenikli. Ama zamanı aynıdır. Aynı boylam üzerinde yerel saat aynıdır. Karıştırmayın. Anlaştık mı? Ama 21 Mart 23 Eylül tarihinde eşitlik vardır. 21 Mart 23 Eylül tarihinde aynı oyların üzerine aynı anda hop aynı anda batar. 12 saat gece gündüz vardır. Sabittir çünkü. Anlaştık mı? Ama unutmayın her zaman onun saatileri batının saati geri hikayesiyle birlikte ortaya çıkar. Bu da bizim için önemli bir cümledir. Problem var mı acaba?
Genel kütür olsun diye söylüyorum. Türkiye'de 19 tane boylam var. 19 tane farklı zaman var aslında. Ve Türkiye'nin her şehrinin kendine ait bir zamanı var aslında. Biz bunlara yerel saatler diyoruz. Mesela Ankara'nın yerel saati Bolu Eskişehir farklı boylamlar üzerinden alı farklıdır. Ve her şehrin kendine ait yerel saat olduğunu ne zaman daha çok hissederiz biliyor musunuz? Ramazan ayında. Ramazan ayında bir günlük oruç tutma süresi güneşin doğuşundan batışına kadar geçen süredir mantığıyla. Güneş ilk önce doğar, ığdır da ilk önce batar. Iğdır da ilk önce iftarı kim açar? Evet. Sonra sırayla diğer şehirlerde ezanlar okunur. Zaten normalde ezan okunma olayı da buna göre ayarlanmıştır ve dünyanın her yerinde her an mutlaka ezan okunur. Boylamdan boylama değiştiği için mantığı vardır. O zaman işte yerel saat hikayesinin farkını böyle algılıyorum. Ben Ankara'da yaşıyorum. Iğdır'da iftar vakti diyor. Bekliyorum. Hadi ben iyiyim. İzmir'dekiler Çanakkale Gökşağ'da daha fazla bekliyor. Bir saatin 10 dakika hikayesi var. Peki bunu ticari olarak uygulasak yani 19 tane farklı zamanı Türkiye'de uygulasak ticari olarak karmaşa olur mu? Olur. Dünyada çünkü 360 tane boylamı var. 360 tane yerel saat olması lazım. Karmaşadır. O yüzden insanlar düşünmüş. Demişler ki dünyada ticari olarak da zaman kavramını netleştirmemiz lazım. 360 tane boylam var. Hepsini yerel saatini kullanmaktansa biz bunu 24'e bölelim demişler. Hani 24 tane saat var ya 24 tane ulusal saat olsun demişler. Ulusal saat diye bir kavram çıktı. Dikkat edin. Yerel saat ulusal saat. 24 tane ulusal saat belirlenmişler. Hangi ülkeden geçiyorsa ulusal saat herkes onu kullanıyor. Genel çur olsun diye gösteriyorum. Dünyamız ve dünyada verilen ulusal saatleri sizin için böyle karşınıza çıkarıyorum. Şimdi dünyanın 0 saatin merkezi olması gerekiyor. O da başlangıç boylam olur. İngiltere'nin Grinç kasabasından geçiyor. Bu arada eee 360 tane boylam var dedik. 24 tane ulusal saat merkezi dedik ya 360/24 yapınca 15 çıkıyor. Yani 15 boylamda bir ulusal saat yapılıyor matematiksel olarak. Unutabilirsiniz. Çok önemli değil. Şimdi 0 saatin merkezi burası ya. 7,5 boylam sağına, 7,5 boylam soluna gidiyorlar. Doğu ve batı olarak tam 15'i buluyorlar. Diyorlar ki 0 saat merkezi bu. Şunu bilin yeterli. Türkiye'den geçiyor mu 0 saat merkezi? >> Hayır. Bir 15 daha gidiyorum. Dünyanın 1 saat merkezini belirliyorum. Türkiye'den geçiyor mu? >> Hayır. Bir 15 daha gidiyorum. Dünyanın 2. saat merkezi miyorum? Türkiye'den geçiyor mu? >> Evet. Türkiye'den geçiyor. Dünyanın 2. saat merkezi. Bir 15 daha gidiyorum. Dünyanın 3. saat merkezini veriyorum. Türkiye'den geçiyor mu? Evet, o da geçiyor. Peki 45 altını geçme ihtimali var mı? Yok. İşte bizim için soru burada başlıyor. Dünyada 24 tane ulusal saat merkezi varmış. Bunlardan iki tanesi Türkiye'den geçiyormuş. 23 Doğu, batı yönlü biraz geniş bir ülkeyiz. Daha geniş olanlar var. Mesela Rusya'dan mesela daha da fazla ulusal saat geçiyor hikayesi var. Mesela Şili var. Genel küçür ilgisi Doğu Batı yönünü en küçük ülke. Ondan geç buçuk bir taneyle işi götürüyor kısaca. Sonuç bizden iki tane ulusal saat geçiyormuş. Bir 2 diğeri 3. Hatırlar mısınız bilmiyorum. Biz bunlardan bir tanesini kışın diğerini yazın kullanıyorduk. Saatleri kış saatine geçiyorduk. Dünyanın 2. Saat merkezi 30 doğudan geçer. Bu arada tesadüf İzmit'ten geçiyor. 45 de dünyanın 3ün saat merkezi Iğdır'dan geçiyor tesadüf. Biz 2. saat merkezini kullanıyorduk kışın yazında 3'e gidiyorduk. Saatlerimizi bir saat ileri geri ileri yeri yapıyorduk. Karmaşa ortaya çıkıyordu. Güneşten daha fazla yararlanmalla ilgili soru işaretleri ortaya çıkıyordu. İkiyi kaldırdık. Türkiye'de artık yıl boyunca tek ulusal saat kullanılıyor. Yani herkes saatini bir yere göre ayarlıyor. Nereye göre? Buraya göre. Buna da dünyanın 3. saatli merkezi diyoruz. İşte biz bunu unutmayın. Buradan soru hiç gelmedi ve buradan soru gelebilir bence. Türkiye'nin yıl boyunca kullandığı ulusal saat merkezi hangisi diye sorarsam 3 diyeceksiniz. Der misiniz? Lütfen de bir temel bilgi ama önemli bilgilerden bir tanesi. Bu bilgi sorusu olur. Hocam daha farklı soru üretilebilir mi? Evet harital soru üretilir. Benim gibi 45'e çizgi koymazlar ama söyleyeyim. Böyle bir Türkiye arası verilir. Hatta harita da verilmez. Derler ki Türkiye yaz saat uygulamasına geçtiği an kalktı. Türkiye ulusal saat uygulamasının geçtiği an diye başlar soru. Ulusal saat uygulamasının geçtiği an saatleri nereye göre ayarlamışız? 45'e göre. Verilen şehirlerin hangisinin yerel saati ile ulusal arasındaki fark fazla? Buraya en uzak olanı bulacaksınız. 45'e ulusal saatte yerel saatlara fark az. En yakın yeri bulacaksınız verilen seçenekler içerisinde haritasız olsun ki biraz zorlaşsın mantıyla haritasız bir soru olur. İllerin yerine bilmenizi ölçerler yani. Anlaştık mı? Ama böyle bir soru çıktığı zaman bulun bir tane harita gidin haritaya çizin 45'i. Ulusal saat burada değil. En yakın şehri yakalayın iş çözün. Problem var mı? Çok önemli sorulardan bir tanesiydi. Doğunun saati ileri, batının saati geri dedik. Aynı boylam üzerinde bulunan noktaların yerel saati aynı dedik ve Türkiye yıl boyunca 3ün saat bir merkezini kullanıyor dedik. Bunlar şu ana kadar bahsettiğim önemli cümleler oldu. Var mı problem?
Boylamların kendisinde bu şekilde ön plana çıkarmak istiyorum. Uzun zamandır soru gelmediği için her an her yerden soru gelebilir. Bunu da bilin mantığıyla birlikte lütfen bakın. Paraleller çizilirken aslında detay bir cümle ama başlangıç boylama üzerinde birer derecelik açılar oluşturulup paraleller öyle belirlenmiş mesela. Ama boylamların kent çizilirken başlangıcı kutuplar oluyor. Diğer bittiği nokta yine kutuplar oluyor. Bunlar yarım çember paralel gibi değil. Tam çember değil. Dolayısıyla başladığı ve bittiği yer aynı olduğu için paralel arasındaki mesela her yerde aynıdır. 111 ken boylamlarda öyle değil. Dünya yuvarlak olduğu için boylamları sıkmesi abi kutuplara doğru gittikçe azalır daralır mantığı vardır. Anlaştık mı? Türkiye'nin de kuzey yarımküred olduğunu biliyorum ben. O zaman kuzeye doğru gittik Türkiye'de boylamlarsek mesafe ne olur? Azalır, daralır hikayesi de buradan geliyor. Bu da bizim için önemli oluyor. Anlaştık mı acaba? Hocam bu özellikten bir soru gelir mi? gelirse şöyle gelir. Aynı boylam üzerinde merkezler verilir. Hangisi yıl boyunca ortaktır? Beraber bulalım. Şöyle görelim. Sizce bu gördüğünüz merkezlerin Mersinli Çorum aynı boylam üzerinde çizel hızları aynı mı? >> Hayır >> değil. O enlemle alakalı hocam. Enlemler enlemi değişiyor hocam. Süper işi çözdünüz. Problem var mı? Sizce bu merkezlerin 21 Mart'ta duralım. 21 Mart'ta gece gündüz >> dünyanın her yerine gece gündüz eşit. Doğru mu? 21 Mart tarihinde gündüz süreleri aynı mı? Aynı. Ha 21 Mart 23 Eylül yazmasaydım aynı boylam üzerine gece gündüz süresinde aynı olma şansı yok. Aynı enlemde deseydi olurdu. Aynı enlem üzerine gece gündüz süresi aynıdır. 12 saat 13 saat 14 diye gidiyordu ya. Hatırlıyor musunuz? Oylanda aynı olma şansı 21 Mart 23 Eylül tarihi olduğu için aynıdır. Anlaştık mı? Başlangıç meridyenine uzaklıkları aynı mı? >> Dünya kare olsaydı aynı boylama üzerinde yer alılan bir merkezin diğer boylama ya da başlangıç boylama uzaklığı aynı olurdu. Dünya yuvarlak kuzeye doğru gittikçe boylamlarsek mesafe ne olur? >> Azalır. Anlaştık mı? Peki bakar mısınız? Bunların hangisi başlangıç boylamına daha yakın? >> Daha kuzeydi. Çünkü dünya yuvarlak çünkü. Kuzeye doğru gittikçe boylamlar isim hesabı azalıyor çünkü. Anlaştık mı acaba? Yerel saatleri aynıdır. Aynı voine aynı olan şey yerel saattir. Bu arada seçeneklerde yerel saat kavramı yoksa şu cümleyi arayın. Güneşin en tepe noktada olduğu an saat 12 yerel saat. Gölge boyundan kısa olduğu an saat 12 yerel saat. Bunu arayın. Anlaştık mı? önemliydi. Boylamlarla ilgili çok önemli bir soru kalıbını daha eee net hale getirmiş olduk diyebilirim. Var mı problemimiz? Amacım sadece konu değil, soruları çözerken de size yardımcı olmak. Sınava uzun bir süre var. Eee, yani videonu çektiğim gün itibariyle söylüyorum. Bol bol soru çözeceğiniz için de elbette birçok soru formatı karşınıza çıkacak. Bu son yıllarda gelmeyen bir soru formatı ama çıkarsa ben bunu niye bilmiyorum demeyin diye anlataşan bilgilerden bir tanesi olacak. Anlaştık mı?
Şimdi şöyle yaklaşalım. Eskiden saat yoktu. İnsanlar saatin kaç olduğunu güneşin pozisyonuna bakarak anlıyordu. Hatta yere böyle çıuk diküyorlarmış. Gölge nereye düşerse saati ona göre hesaplıyorlarmış. Ya da tepedeyse öğlen oldu, batıyorsa akşam oldu, doğuyor vesaire. Öyle bakıyorlarmış. Yani şimdi aynı mantık. Güneşin gökyüzüne konumuna bağlı olarak saati tahmin etme. Ankara'nın yerel saatini tahmin etme gibi düşünebilirsiniz. D''nin mantığı doğu, B'nin mantığı battığı yer. Ankara'da güneş binanın bulunu pozisyon itibariyle söylüyorum. Doğuyor, batıyor. Hatta şöyle oluyor değil mi? Bir açı yapıyor. Bizim evlere göre değişiyor olabilir tabii ki. >> Şimdi güneş doğmuş burada. Bu arada bu sorularda mutlaka şu yazılmak zorunda. Yani bu sorunun mantığı netleşsin diye. 21 Mart 23 Eylül yazılmak zorunda. Yani güneşin konumunu 12 saate bölerek anlıyoruz hikayesi var. Güneşi burada görürseniz bu tür sorularda saati 06 diyeceksiniz. 6 12 saat diyor gündüzü anlatın çünkü. 7 8 birer saat değişiyor yani. 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 güneşi batıracaksınız. Şimdi söyleyin. Saat kaç? >> 12. Problem var mı? İkinci merkezin neresi olduğunu bilmiyorum. Soruda onu soruyor zaten. Burada saat kaç? >> 13 mü 11 mi? >> 11. >> Harika. 11. Çünkü güneş burada doğdu. 6 7 8 9 T 12'ye gelmeden bir önce 11. >> İşte o karıştırmayın diye özellikle söylüyorum. Doğu batı değil o. doğdu ve battı yer. 13 14 15 16 17 18 diye devam ediyor. Problem var mı? Şimdi soru netleşti aslında. Aşağıdaki şekilde 21 Mart tarihinde Türkiye'de iki farklı merkezde güneşin konumları gösterilmiştir. Aynı anda güneşin konumları. Ankara'da güneş eee saat 12'yi gösterirken diğer kentte saat 11'i gösteriyor. Bu şekilde ikinci merkez neresi diye soruyor. Şimdi bana söyleyin. Ankara'da saat kaç? >> 2. merkezde saat kaç? 11. >> 11. O zaman söyler misiniz? Doğunun saati ileri, >> batının saati yeri. Ankara'da saat 12 iken henüz saatin 11 olduğu yer Ankara'nın dağ batısındadır. Ankara'da saat 12 iken saat 13 ise daha doğuda bir yer olur. Doğunun saati ileri. Anlaştık mı? Mesela Ankara'da saat 12 ise ığdır. Ondan bir yarım saat daha öndedir. Doğunun saati ileri oluyor ama eee İzmir'de yarım saat daha iyi. Hani ezanın okunma süresinden bahsettim ya. Ezan ilk önce nerede okunuyordu? >> Evet. İleri. Sonra buraya geliyor. Geri. Saat 12. Bu 12'yi görmemiş. Yani şöyle düşünün. Oraya takıldık. Dünya ve Güneş'in karşılıklı pozisyonu var. Güneş doğdu, sabah oldu. Ankara'da şimdi sabah oldu. Sonra öğlen oldu. Sonra Ankara'da öğlen oluyor. Bu ondan sonra öğleni yaşıyor. Batıdaki. Yani saat Ankara'da 12 iken güneşin pozisyonunun 11 olduğu yer sırasını bekleyen yer. Burada daha 12 olmasını bekliyor bunlar daha geride. Anlaştık mı? O zaman Ankara'nın batısındaki bir şehri bulmamız gerekiyor. Seçeneklerde. Yine harita bilgisi devreye girecek. O yüzden zaten eee bugün daha doğrusu yine aynı formatta illerin yerini göstererek başladım size. Ankara'nın batısında olan şehir >> harita bilgisi çok önemli. O yüzden haritalarla coğrafya içerisinden çıkan o dev posteri alıp masanıza asacaksınız. Soruları karşısına çözeceksiniz. Ancak bu işi böyle netleştirmiş oluruz. Anlaştık mı? Problem var mı? Detay sorulardan bir tanesi ama önemli sorulardan bir tanesiydi. Eee, boylamların kendisinde bu şekilde ön plana çıkartıyoruz biz diyoruz. Ve bir daha söyler misiniz? Türkiye başlangıç boylamının batısında mı, doğusunda mı? >> Doğunun saati ileri, batının saati >> geri. Çok güzel. O zaman bakarak söyleyeyim. Bu gördüğünüz şehirlerin hangisine güneş ilk önce doğar? >> Batar. >> Hangisine en geç doğar? >> Antalya. >> En geç batar. >> Antalya. Antalya, Türkiye ulusal saatler içerisinden hangisini yıl boyunca kullanıyor sorusunun cevabı 2 mi 3 mü? Ama 2 de 3 de Türkiye'den geçiyor. Biz 3'ü tercih ettik. 2'yi de tercih edebiliriz bu arada ama 45'in ya da diğerlerin Türkiye'den geçme ihtimali yok. Bantında lütfen unutmayın. Peki 3 saatin merkezi dediğim yer neresi diye sorarlarsa İzmit mi, Iğdır mı? >> Iğdır. >> Iğdır'ın saatini kullanıyoruz. Mantığını lütfen unutmayın. Bu da bizim için önemli oluyor. Aynı boylam üzerinde yer alan noktaların yerel saati aynıdır. Doğru mu? Peki aynı boylam üzerinde bulunan noktaların yerel saati aynı da her zaman gece gündüz süreleri aynı olabilir mi? >> Hayır. >> Hayır. O eksen ekine bağı olarak değişir. Problem var mı bu kavramda? Problem var mı? Lütfen unutmayın. Boylamlarla ilgili şu ana kadar bahsettiğim önemli detaylardı. Bunlarda diyorum anlaşılmayan bir nokta var mıdır? Sormak istediğiniz herhangi bir şey var mıdır? >> Evet. Güzel. Bir sonraki dersimizde şimdi neler yaptık şu ana kadar? Matematik konum dedim. Matematik konumla ilgili enlemlerin kendisinden bahsettim. Boylamlardan bahsettim. Şöyle bağlayabiliriz aslında. Boylama eşittir yerel saat diyoruz. Boylamaştır yerel saat derseniz geriye kalan her şey gece gündüz çizisel hız, yer çekimi, gölge boyu, bunların hepsini enleme bırakıyoruz. Aslında biz enlem ve boylamı e ayırt ederek aslında tek iki farklı videoda ben bunları detaylı anlatmak istedim. Çünkü kafalar karışabiliyor. Bunları netleştirdim. Şimdi bir sonraki ve en son videoda şöyle yapacağız. Eee, matematik konum sonuçları diyeceğim. Enlem ve boylamların sonuçları. İşte gölge boyu birkaç kavramımız daha var. Orada açıklayacağım. Birkaç önemli soru formatımız da var. onları orada açıklayarak artık coğrafi konum olayını tamamen bitireceğim bir sonraki videoda ve tamamen konu bittikten sonra da sizlerle sorularla bir de genel tekrar yapacağız. Yani eee bu sene artık soruları da beraber burada çözeceğiz. Yetmeyecek soru bankasıan ödev vereceğim size. Onların çözümlerini ayrıyeten yapacağım. Artık netleştireceğiz. Coğrafyadan hata yapmamamız gerekiyor. Detay sorular geliyor ama detay soruların gelmesi bizim için çok iyidir. Neden? Parkımız ortaya çıksın diyorum. Bu masanın buradaki varlığına alışmaya başladım. En azından artık çarpmıyorum. Sorusu olan var mı şu ana kadar? Hocam bir çizebilir miyiz? >> Çilsel hız. Bir de bir kavram daha vardı. Açısal hız. >> Açısal hız. Evet. >> Çilsel hızı hatırlarsan dünya kendi eksen etrafında hareketi vardı. En büyük paralel ekvatordu. Ekvatordan kutuplara doğru gittikçe dünya kendi eksenin etrafındaki salınım hareketi çiliz ne oluyordu? Azalıyordu. Burada problem var mı? Çeliz en fazla ekvatorda kutuplara doğru gittikçe çilseliz azalır. Açısalız diye bir kavram var. Karşınıza çıkma ihtimali çok küçük ama mantık şudur. Şu anda biz dünyayla hareket ediyor muyuz? Şu anda biz dünyayla harek ediyor muyuz? Aynı anda dönüyor muyuz dünyayla? Evet. Dünya dönüyor ya. Biz de dönüyoruz şu anda >> ama hissetmiyoruz. Niye hissetmiyoruz? Atmosfer birte döndüğümüz için onu hissetme şansımız yok. İşte sizin, bizim 24 saat içerisinde dünya ile birlikte yaptığımız bir açı var. 360 derecelik bir açı yapıyoruz. Fark etmeden yapıyoruz bunu. Şu anda dünya dönüyor. Biz de dönüyoruz. Bir cismin nesnenin sizin bizim 24 saat içerisinde dünya laile birlikte yaptığı tam tura açısalız deniyor. Ve tüm cisimler dünyanın her yerinde 24 saat içerisinde aynı tura attığı için açısalız dünyanın her yerinde aynı oluyor. Mantığı oradan geliyor. Yani bunu sorma ihtimalleri yok ama kavram kavram siz yaşamayın. Mesela sizi anlatmak için dedi ki test sorusu. Ekotordan kutuplara doğru gittikçe çizsel hezalır. Doğru mu yanlış mı? Doğru. Değil mi? >> Ekotordan kutuplara doğru gittik açısal hız azalır >> demeniz yeterli. Başka bir şekilde karşınıza çıkmaz. Tamam mı? Güzel. O zaman bu dersimizi de bu şekilde bağlamış oluyoruz. Bir sonraki derste artık coğrafi konumu netleştireceğiz. Önemli soru kalıplarım var. Ondan sonraki dersler de bunlarla ilgili soru çözüp iklim konusuna doğru hareket ediyoruz. Var mı problem? >> Unutmayın unutturmayacağız ama lütfen siz unutmayın. Görüşmek üzere. [Müzik]