เลือกตั้งอิเล็กทรอนิกส์อาจจะเป็นไอเดียที่ไม่ค่อยดี

สำหรับเนื้อหาหลักของเราในวันนี้นะครับ เราจะมาพูดถึงเรื่องของระบบการเลือกตั้ง ที่เป็นอิเล็กทรอนิกส์นะครับ จากการเลือกตั้งที่ผ่านมาหลายคนก็เริ่มมีความสงสัย ว่าเอ๊ะทำไมเราถึงไม่มีระบบการเลือกตั้ง แบบอิเล็กทรอนิกส์สักทีนะครับ เพราะก็เข้าใจว่า อ๋อระบบอิเล็กทรอนิกส์เนี่ย มันควรจะเข้าถึงง่าย ตรวจสอบง่าย แล้วมันคงจะโกงไม่ได้นะครับ

ซึ่งผมจะเป็นคนที่อยู่ในฝั่งที่บอกว่า ถ้าเกิดว่าเราไปการเลือกตั้งแบบอิเล็กทรอนิกส์แบบทั้งหมดเลยเนี่ยนะครับ จริงๆแล้วมันโกงง่ายกว่าตอนนี้ค่อนข้างเยอะนะครับ อ่ะเดี๋ยวมาฟังกันว่าเป็นยังไงนะ

ถ้าคุณชอบคอนเทนต์แบบนี้และอยากเลี้ยงกาแฟผม สามารถที่จะทำได้ที่ระบบ membership ครับ สมาชิกสามารถดูไลฟ์ย้อนหลังได้แบบเต็มๆ มีโพสต์หลังบ้านเฉพาะสมาชิก มีบัตรเครดิตสีสวยอยู่หลังชื่อด้วยนะครับ และผมต้องขอขอบคุณสมาชิกทุกท่านครับ ที่ช่วยให้ผมสามารถสร้างสรรค์คอนเทนต์ได้แบบที่เป็นตัวของตัวเองสุดๆ และขอขอบคุณคุณผู้ชมทุกท่านที่รับชมนะครับ

อันดับแรกเลยนะครับ คุยกันเรื่องของการเลือกตั้งก่อน ต้องมี 2 เงื่อนไขนะครับ ก็คือ 1 ถ้าเกิดว่าคุณจะเลือกตั้งเนี่ย คะแนนเสียงของคุณเนี่ย ไม่สามารถที่จะย้อนกลับมาบอกได้ว่าคุณเป็นคนโหวตอะไร นั่นก็เป็นสาเหตุว่าทำไมมันถึงผิดกฎหมายเวลาที่คุณถ่ายรูปกับบัตรเลือกตั้งที่กาแล้วนะครับ เพราะว่าตามกฎหมายแล้วนะครับ ไม่ควรจะมีใครรู้ทั้งนั้นว่าคุณโหวตอะไร

เค้าป้องกันเรื่องนี้ไว้เพราะอะไร เพราะว่า 1 นะครับ ก็ป้องกันเรื่องของการซื้อเสียงขายเสียงด้วยนะครับ ว่าเอ๊ะ จ่ายตังค์มาแล้ว เดี๋ยวนี้เฮ้ย เอาบัตรมาดูดิ เลือกอะไร ตรวจสอบได้มั้ย ใช่มั้ย ถ้าตรวจจริงค่อยจ่ายอะไร อย่างงี้ก็ไม่เวิร์คใช่มั้ยล่ะ

2 ก็คือ ถ้าเกิดว่ารัฐบาล สมมุติว่าพรรคที่คุณเลือกแพ้ แล้วก็พรรคที่คุณไม่เลือกชนะ เค้าอาจจะแบบว่า เฮ้ย ไหนคนนายคนนี้มันเลือกอะไรอ่ะ อ๋อ นายคนนี้ไม่ได้เลือกเราอ่ะ งั้นก็ข้ามไปก่อน มันก็จะเป็นการ เค้าเรียกว่าเป็นการ target แบบเป้าหมาย คือมันจะเอาใช้กลับมาเล่นงานคนได้ อะไรอย่างงี้นะ

ดังนั้น เอ่อ เงื่อนไขแรกก็คือว่า ห้ามมีการตรวจสอบย้อนกลับเด็ดขาดนะครับ ไม่มีใครจะมีทางรู้ว่าคุณโหวตอะไร

2 ก็คือ มันจะต้องมีความน่าเชื่อถือสูง เพราะว่า เอาล่ะ เอาล่ะ เราเห็นการเลือกตั้งที่ผ่านมาก็จะเห็นว่าสภาพเป็นยังไงนะครับ แต่ว่าเอาล่ะ มันจะต้องมีความน่าเชื่อถือที่สูงแหละ

ทีนี้ระบบที่เรามีกันทุกวันอยู่เนี่ยนะครับ ก็คือการเอากระดาษไปหย่อนใส่ตู้ใช่มั้ย แล้วเราก็นับ อ่า หยิบทีละใบนะครับ แล้วก็ให้ observer เนี่ยมาดูนะครับ ว่านี่คือบัตรดี บัตรเสีย เบอร์อะไร นับทีละใบ จดคะแนนให้ทุกคนดูนะ ครับ แล้วก็สุดท้ายแล้วก็รวมคะแนน เขียนลงบอร์ดประกาศชัดเจน ถ้าเกิดว่าทำตามขั้นตอนทุกอย่าง มันควรจะเป็นอย่างงั้นน่ะนะ ซึ่งมันทำให้คนทั่วไปนะครับ สามารถที่จะเข้าไปมีส่วนร่วมในการตรวจสอบการเลือกตั้งได้นะครับ

ก็ตอบว่า อุ้ย พี่ ไอ้แบบนี้มันก็โกงได้อ่ะดิ เพราะว่าโอ สมัยก่อนเนี่ย เค้าก็ยัดหีบเลยนะ หมายถึงว่าไปเอาบัตรเลือกตั้งกากๆ แล้วก็ยัดๆ เอ้ย บัตร บัตรเขย่ง บัตรมีเกินกว่าคนมาใช้สิทธิ์อะไรอย่างงี้ใช่ไหม ซึ่งก็เป็นปัญหาครับ ซึ่งก็เป็นปัญหา

แต่ว่าการที่เราจะทำแบบนี้ได้เนี่ยนะครับ คุณต้องคิดดูว่า 1 จังหวัดมีกี่เขต 1 เขต มีกี่หน่วยนะครับ จังหวัดกลางๆ เนี่ยมีประมาณ 800 หน่วย 1000 หน่วยนะครับ การที่ เราจะทำแบบนี้ได้ทุกเขตเนี่ย มันจะต้องใช้คนค่อนข้างเยอะนะครับ ใช้งบประมาณในการทำค่อนข้างเยอะนะ คุณจะต้องส่งคนไปทุกเขตเลยนะ แล้วก็เอาไปยัด ต้องมีคนของคุณในทุกเขตเลย เอาบัตรไปยัดๆๆๆ ในระหว่างที่มีคนสอดส่องดูแลแบบเนี้ย มันก็ค่อนข้างที่จะทำยากใช่มั้ย

อย่างเคสปัจจุบันก็คือ เอ๊ะ เริ่มมีอะไรผิดปกติ ก็มีคนสอดส่องดูแลอยู่ มันทำในสเกลใหญ่ค่อนข้างยาก แล้วก็ใช้งบประมาณเยอะนั่นแหละ

ทีนี้ก็มีคนเอาคลิปมาให้ดูว่าเป็นแต่ก่อนเรามีเครื่องโหวตใช่มั้ย อ่ะเดี๋ยวเอาให้ดูอ่ะ เราเคยเห็นเครื่องนี้นะครับ ใช้กันมา หมายถึงว่า กกต. มีเครื่องนี้ใช้กันมา เลือกตั้งประธานนักเรียนอะไรเงี้ย เป็น 10 กว่าปีแล้วนะครับ ก็คือเป็นเครื่องที่ให้เราไปกดว่าเราจะเลือกเบอร์อะไร เห็นมั้ย พอกดเสร็จปั๊บ เราได้กระดาษออกมา ก็คือแทนที่เราจะไปรับบัตรกระดาษจากเจ้าหน้าที่แล้วเอามากา นะครับ เราเดินเข้าไปที่เครื่องนี้เลยนะครับ เรากดปุ่มปริ้นกระดาษออกมาว่าเราเลือกใคร เราก็ดูใบที่เราปริ้นใช่มั้ย หยิบขึ้นมาดู อ๋อ ผมเลือกเบอร์ 128 ครับ กด 128 กดปั๊ก ปริ้นกระดาษออกมา เสร็จแล้วเราก็เห็นว่า เออ เนี่ย นี่คือใบที่เราเลือก 128 เราพับเสร็จแล้วเราหย่อนลงกล่อง แล้วก็นับเหมือนเดิมกับที่เราทำอยู่ตอนนี้นะครับ ก็คือเอาคนมานับตอนท้ายนะครับ

ซึ่งเครื่องนี้แก้ปัญหาอะไรนะครับ แก้ปัญหาบัตรเสีย มันจะไม่ มีบัตรเสียเลย เพราะว่าเครื่องมันปริ้นมา บัตรมันไม่เสียอยู่แล้ว มันจะไม่มีการทำเครื่องหมายผิด มัน มันจะไม่มีบัตรทะลุ มันจะไม่มีบัตรฉีกขาด

แต่เรื่องที่ไม่ได้แก้คืออะไร เรื่องที่ไม่ได้แก้ก็คือปริ้นบัตรมาเกิน แล้วก็ยัดๆ อ่า สมมุติว่าเลือกตั้งเสร็จแล้ว ผมเอาเครื่องนี้ไปหลังร้าน กดๆ ปริ้นเบอร์ 128 ออกมาอีก 3,000 ใบ แล้วผมก็ยัดๆ เข้ากล่อง ปัญหาเดิมก็จะมีอยู่ เห็นมั้ย

ดังนั้น ไอ้เครื่องเนี้ย มันก็ไม่ได้ช่วยในการให้การเลือกตั้งมันโปร่งใส หรือมันมันแข็งแรงมากขึ้นขนาดนั้น มันไปช่วยลดปัญหาบัตรเสียซะมากกว่า ซึ่งก็ ซึ่งก็ดีกว่าตอนนี้ถูกมั้ย เพราะตอนนี้เนี่ย บัตรเสีย บัตรไม่เสียเนี่ย กลายเป็นดุลยพินิจของเจ้าหน้าที่ใช่มั้ยครับ ว่า เอ้ย กาแบบนี้เสีย กาแบบนี้ไม่เสีย ถ้าเกิดเอาเครื่องนี้เข้ามาใช้ ก็ช่วยเรื่องนี้ได้บ้าง แต่ว่าแน่นอนมันก็มีคอร์สค่าใช้จ่าย ก็ไม่รู้ว่าต้องต้องใช้กันเท่าไหร่อ่ะ ไม่ว่ากัน กกต. เทคโนโลยีมีแต่ยังไม่ได้เอามาใช้

ทีนี้เค้าก็ถามว่า โอ้ พี่ ถ้างั้นเราไปอีกขั้นนึงได้ป่ะ เราแบบว่า เรากดปั๊บ ให้มันนับคะแนนแบบอิเล็กทรอนิกส์ เซฟไปเลย เซฟคะแนนเราไปเลย เสร็จแล้วเราก็ได้บัตรออกมาปริ้นออกมาด้วย อ่า แล้วเราก็เอาบัตรนี้ไปหย่อนเหมือนเดิม แต่ว่าไอ้คะแนนเราเนี่ย นับในเครื่องไปเลย อ่า สุดท้ายแล้วเราก็เอาคะแนนที่มัน อยู่ในแต่ละเครื่องเนี่ย ที่มันบันทึกไว้เนี่ยนะครับ มาบวกกันทุกเครื่องอ แล้วก็ส่งไป แล้วไอ้กระดาษที่เราปริ้นไว้เนี่ย เอาไว้ตรวจสอบแบบ manual ทีหลัง

ซึ่งวิธีนี้ เนี่ยก็เป็นวิธีที่หลายประเทศใช้กันอยู่ นะครับ ก็คือพอคุณกดปั๊บ โหวตของคุณถูกนับแบบอิเล็กทรอนิกส์ กระดาษถูกปริ้นออกมา เอาไปหย่อนใส่กล่องไว้เหมือนเดิม เอาไว้ตรวจสอบเวลามีปัญหา อ่า ถ้าเกิดว่ามีใครร้องเรียนเข้ามา ก็เอามานับจากกล่องเหมือนเดิม แต่ถ้าเกิดไม่มีใครร้องเรียน ก็ได้คะแนนแบบดิจิตอลไปเลยนะครับ

ซึ่งการทำแบบนี้เนี่ย มันก็จะช่วยให้การนับคะแนนเร็วขึ้น นะครับ เพราะว่า เอ่อ หน่วยตั้งปิดปั๊บ ไม่เกินชั่วโมงนึงหรอก คุณรวมคะแนนเสร็จแล้ว ในหน่วยคุณน่ะ แล้วก็ขึ้นเว็บได้เลยใช่ไหม

และในเรื่องของความเร็วครับ ถามว่าแล้วมันช่วยในเรื่องของการไม่โกงได้มั้ย ก็ไม่ได้เหมือนเดิม ก็ก็กลับไปที่เคสเดิม คือพอหน่วยเลือกตั้งปิดปุ๊บ ผมกดรัว เพิ่มอีก 3,000 ใบ เอ่อ ก็มีกระดาษเพิ่มออกมาอีก 3,000 ใบนั่นแหละ มันไม่ได้แก้ปัญหาเรื่องการเอาบัตรเกินมาหยัด บัตรเขย่งอะไร เงี้ย มันไม่ได้แก้

2 ก็คือ ตอนนี้กลาย เป็นว่าเรามีระบบซอฟต์แวร์เพิ่มขึ้นมาอีก 1 ระบบ ก็คือคุณรู้ได้ไงว่าซอฟต์แวร์ที่คุณกดไปอ่ะ คุณกดเบอร์ 128 ไป เห็นป่ะ บัตรปริ้นออกมาเบอร์ 128 นะ แต่ข้างในเนี่ย นับให้เบอร์อื่น ลองคิดดูนะ เพราะคุณไม่รู้เลยว่าซอฟต์แวร์อะไรรันอยู่ในบนเครื่องนั้น แล้วคุณก็ไม่รู้ว่าไอ้บัตรที่ปริ้นออกมา กับคะแนนที่คุณเอาไปบวกอ่ะ มันมันตรงกันมั้ย เพราะคุณไม่ได้มีความรู้ทางซอฟต์แวร์ หรือจริงๆแล้วเครื่องแบบนี้เนี่ย มันก็ไม่ได้มาเปิดเผยซอฟต์แวร์เป็น open source หรอก คนก็ต้องเชื่อรัฐบาล มีปัญหามี confidence ขึ้นมาอีก

งั้นมันไม่ได้แก้ปัญหาการโกง คือถ้าไปล็อคมันก็ stamp เวลาได้ออ ใช่อ่ะ โอเค คุณบอกว่าถ้าอย่างงั้นเราก็มีระบบที่ เอ่อ stamp มาเลยว่า เอ่อ เวลาถูกโหวตที่เวลาเท่าไหร่ เวลากี่โมงอ่ะ งั้นเอาใหม่ งั้นผมบอกว่าผมเขียนซอฟต์แวร์ผมอ่ะ ให้มาแล้ว ผมก็เปลี่ยนโหวตคุณ ผมไม่ได้ยัดทีหลังอ่ะ ผมคุณกดเบอร์ 128 ผมให้ผมกดให้เบอร์ 5 อ่ะ คุณจะรู้ได้ยังไง ผมไม่ได้ทำแบบนี้ทุกครั้งด้วยอ่ะ สมมุติใช่มั้ย คุณเกิดเบอร์ 128 ทุกๆ 4 ครั้ง ผมจะไปบวกให้เบอร์ 5 มัน คุณไม่มีทางตรวจสอบซอฟต์แวร์ที่รันอยู่บนนั้นได้เลย

คุณก็บอกว่า อ๋อ โอเคครับพี่ ถ้างั้นเราเอาซอฟต์แวร์เป็น open source เลย แล้วก็เนี่ย ไม่มีคนโกง คุณไปดูได้เลยว่า source code ที่รันอยู่บนนี้เป็นแบบใด มันทำงานยังไง เห็นมั้ย โปร่งใสสุดๆ

คำถามต่อมาคือ แล้วคุณรู้ได้ยังไงว่าซอฟต์แวร์ที่เอามาโชว์เป็น open source มันรันอยู่ในเครื่องนี้อ่ะ ทางฝั่งโปรแกรมเมอร์ก็บอกว่า โอ้ย ผมรู้สิครับ เพราะว่าผมรัน check sum ผม ผมดู check sum ของโปรแกรมว่ามันตรงกับไอ้นี่มั้ย มีการ verify ที่เครื่องนั่นนู่นนี่เห็นมั้ย มันก็ มันเป็นการเลื่อนไปอีก

ก็บอกว่า อ้า ถ้างั้นคุณรู้ได้ไงว่า check sum check sum ถูกป่ะ คือสุดท้ายแล้ว ที่ผมพยายามจะบอกก็คือว่า ถ้าเกิดว่ารัฐบาลยังสามารถเข้าถึงตัวเครื่องได้อยู่ มี physical access มันทำอะไรก็ได้ครับ แต่สุดท้ายแล้ว คุณต้อง ต้องเชื่อรัฐบาลอีกทีใช่มั้ย คล้ายๆกับเครื่องสแกนม่านตา เคสเดียวกันครับ เคสเดียวกันว่าคุณต้องเชื่อ operator ว่าไม่โกงใช่มั้ย

ดังนั้น ทุกคำตอบมีปัญหา สำหรับการเลือกแบบอิเล็กทรอนิกส์ คือจริงๆแล้ว อ่ะ เราเปลี่ยนเป็นอิเล็กทรอนิกส์เนี่ย ที่เราคุยกันมาเนี่ยนะครับ มันแก้ปัญหาได้แบบเดียวคือนับคะแนนเร็วขึ้น แล้วก็ อ่า อ่า อาจจะบัตรเสียน้อยลง แต่ไม่ได้แก้ปัญหาเรื่องการโกงนะครับ

Blockchain Brother ก็จะมาบอกว่า นี่ไงครับ มันแบบ เราทำแบบ Zero Trust ได้มั้ยครับ อ่ะ บอกว่าเราทำแบบ Zero Trust กันดีกว่าครับ เออ คือก็ทำมา สำหรับคนที่ไม่รู้เรื่อง text ตรงนี้ก็ ฟังแล้วก็แบบว่าตาลอยะ ซีโรทัอะไรวะ เดี๋ยวเราจะไปเอา Token อันนี้มานะครับ แล้ว Swap Token เสร็จแล้วก็มา Zero T ก็ตาลอยกันะ แล้วพอพวกคุณตาลอยแล้วอ่ะ พวกคุณจะเชื่อไหมว่าไอ้คนเกลียดโปรแกรมอ่ะ มันทำแบบที่มันว่า หรือคุณยังไม่เข้าใจมันด้วยซ้ำว่ามันทำอะไร

ทีนี้มันก็จะกลายเป็นปัญหาอีกว่า อ้า แล้วถ้าเกิดว่าอยากจะตรวจสอบอ่ะ ใครสามารถตรวจสอบได้ ก็ต้องเป็นคนที่มีความรู้เรื่อง Blockchain Cryptography ซึ่งก็มีน้อยเหลือเกินในประเทศ คือมันเป็นคนแค่กลุ่มเดียวถูกป่ะ แล้วคุณก็ต้องเชื่อพวกเขา ในขณะที่ระบบเก่าที่เป็นกระดาษเ่ะ ทุกคนสามารถเดินไปที่เขตแล้วก็ไปนั่งดู ได้เลยว่าอันเนี้ยมันผิดนะเว้ย เฮ้ย คุณขีดผิดเบอร์นะเนี่ย ถูกมั้ย

แล้วเอาตามตรงนะ อ่ะ สมมุติผมเป็นผู้เชี่ยวชาญทางด้านไอที อย่างเงี้ยนะ ใช่ป่ะ เคสอย่างกูเข้าไป ประกันสังคมเงี้ย กูก็บอกว่า [ __ ] มันแปลกๆนะ ใช่มั้ย กุบอกโอ้ มันแปลกๆเลย มันไม่ได้เลย แล้วไงต่อ มันมันมีผลอะไรต่อมั้ย มันประท้วงแล้วกูประท้วงยังไง สมมุติว่าเนี่ยไอทีมานั่งประท้วงไอ้ไอ้ระบบเลือกตั้งนี้ แล้วก็ต้องไปอธิบายให้คนทั่วไปเข้าใจอีกว่า เนี่ย จริงๆแล้วมันโกงเราอย่างเงี้ยนะ มันโกงเราอย่างงี้เนี่ย เว้ย เออ เนี่ย คริปโตราฟy มันไม่แฮช มันไม่ต้องการ คุณเข้าใจป่ะ มันคือความยุ่งเหยิงสุดๆใช่ป่ะ

โอเค ทีนี้คุณก็มาตรวจสอบ คุณบอกว่านี่ไง เรามีกระดาษที่ปริ้นออกมาอยู่ เราจะนับไอ้กระดาษเราแทน เราจะไม่เชื่อไอ้ดิจิตอล นั่นแล้วคุณก็ต้องมานับเหมือนเดิม นับกระดาษเหมือนเดิม ซึ่ง 1 ก็คือเราย้อนกลับไปที่เทคโนโลยีเดิม 2 ก็คือพอมันไม่ตรงกัน สมมุติว่ากระดาษกับดิจิตอลไม่ตรงกันเนี่ย คุณเชื่ออะไร คุณก็บอกว่าโอ้ เชื่อกระดาษสิครับ ใช่มั้ยครับ เพราะว่าโหวตเตอร์เป็นคนเห็นใช่มั้ย พอตอนปริ้นออกมาเนี่ย เค้าเห็นแล้วเค้าก็วางลงไป นี่คือระบบที่หลายประเทศใช้กันอยู่ตอนนี้

ทีนี้เรายังไม่ได้ไปถึงระบบแบบ full ดิจิตอลเลยนะ คุณลองคิดดูนะ อเมริกาใช้ระบบอะไร อเมริกาใช้ระบบเนี่ย อเมริกาใช้แบบว่า กดปุ่มปริ้นกระดาษออกมา นับแบบดิจิตอล แล้วก็เอากระดาษหย่อน มีการใช้ระบบนี้อยู่ครับ ซึ่งรอบที่แล้วก็มีปัญหากันครับ ไอ้ไอ้ที่นับกันใหม่ นั่นนู่นนี่นะครับ คือระบบไม่ว่าจะออกแบบมาซับซ้อนขนาดไหนเนี่ย ถ้าเกิดว่าเจ้าหน้าที่เป็นคนที่อยู่กับเครื่องอ่ะ เราจะไปแก้ไขอะไรก็ได้เว้ย เราจะบอกว่าเอ้ย เราจะไปลงซอฟต์แวร์ เราจะไปลง เราจะไปลงไวรัสสักตัว เราไปลงมาแวร์สักตัวนึงที่คอยเปลี่ยนผล ตอนปริ้นออกมาอย่างเงี้ย สมมุติว่านับเครื่องนับคะแนนทุกอย่างถูกเลย แต่ผมไปลงมาแวร์ตัวนึงไว้ ผมเสียบ USB ได้ไง ผมไปถึงหน่วยเลือกตั้ง ผมเสียบ USB ปั๊บ เรียบร้อย เสร็จผมครับ พักเบอร์ 128 มาเป็นอันดับ 1 อยู่ในเครื่องอ่ะ เป็นอันดับ 1 แต่พอกดปริ้นคะแนนปุ๊บ ปริ้นคะแนนออกมาปุ๊บ อ้าวไปอยู่อันดับ 3 เงี้ย แล้วคนปกติก็จะเอาไอ้ ไอ้ไอกระดาษนั้นน่ะไปรายงานผลส่วนกลางใช่ไหม โดยที่ไม่ได้เช็คเมมโมรี่ในเครื่องคุณ เข้าใจป่าว่าจุดโจมตีเนี่ย มันมีเยอะมาก

ทีนี้ประเด็นก็คือว่า การที่เราเปลี่ยนเป็นระบบดิจิตอลเนี่ย สเกลในการโจมตีเนี่ย หรือว่าค่าใช้จ่ายที่เราใช้ในการโจมตีระบบเนี่ย มันน้อยลงกว่าการโจมตีระบบแบบกระดาษแบบดั้งเดิมมากๆ อย่างที่ผมบอกไป คุณต้องส่งคนไปที่ทุกหน่วยเลือกตั้ง คุณจะต้องปริ้นกระดาษมาเพิ่ม คุณจะต้องแบบทำไฟดับ พัดลมติดนั่นนู่นนี่ใช่ป่ะ เพื่อที่คุณจะยัดบัตรเข้า หรือคุณจะเปลี่ยนกล่องอ่ะ แล้วคุณเปลี่ยนได้ทีละหน่วย ทำได้ทีละหน่วย คุณมีคนไปกี่คนต่อหน่วย สมมุติคุณต้องใช้คน 3 คนต่อหน่วยในการโกง แล้วเขตนึงมี 800 หน่วย สมมุติไม่รู้อ่ะ คุณต้องใช้คนกี่คน ยิ่งคนที่อยู่ในกระบวนการเนี้ย ยิ่งมีเยอะเท่าไหร่ โอกาสที่พลาดแล้วก็จะโดนจับได้เนี่ย มันก็ยิ่งมีเยอะขึ้นเท่านั้นน่ะใช่ไหม ฉะนั้นการโกงแบบ physical เนี่ย มันไม่สเกล หมายความว่ามันทำในสเกลใหญ่ไม่ได้ มันทำได้แค่หลักบางเขตเท่านั้น มันไม่สามารถที่จะทำแบบทั้งประเทศได้เหมือนซอฟต์แวร์ ถ้าเกิดว่าผมเขียนมัลแวร์มาสักตัวนึง แล้วผมอยู่ถูกจุดอยู่ถูกที่ถูกเวลา โค้ดไม่กี่บรรทัดของผมสามารถที่จะกำหนดนายกรัฐมนตรีคนต่อไปได้เลยถูกป่ะ สเกลมันต่างกันมากนะ แล้วการลงทุนคือผมคนเดียว

เรายังไม่ได้บอกเลยนะว่าเราเราจะเลือกตั้งกันผ่านอินเทอร์เน็ตนี่ เรากำลังพูดถึงเลือกตั้งแบบแบบออฟไลน์ Line ในเครื่องนะ ก็คือเครื่องเนี่ยไม่ได้ต่ออินเทอร์เน็ตด้วยซ้ำ เครื่องนี้ก็คือแค่เก็บผลโหวตแบบโลคัล แล้วเดี๋ยวปริ้นออกมา แล้วไปรวมกันทีหลังถูกมั้ย ถ้าเกิดว่าต่อไปคุณบอกว่าเราจะโหวตกันผ่านอินเทอร์เน็ตซะเลย ไอ้เครื่องนี้ต่ออินเทอร์เน็ตด้วยก็ไปกันใหญ่ ทุกเครื่องอ่ะ สมมุติว่าทุกเครื่องอ่ะต่ออินเทอร์เน็ต กดปุ๊บ ผลคะแนนวิ่งเข้าส่วนกลางเลย อู้หู ใครเป็นคนคุมเครื่องส่วนกลาง รู้ได้ยังไงว่าคะแนนของคุณถูกเช็คชาว blockchain ก็จะบอกว่านี่ครับ มันเช็คกันได้ครับ มันนั่นนู่นนี่กันได้ครับ สุดท้ายแล้ว physical อยู่ที่เครื่องตรงกลางตรงนั้นน่ะ ก็จะบอกว่าโอ้ เดี๋ยวผมเดี๋ยวผมไปซื้อเครื่องคอมพิวเตอร์มาเป็นโห Blockchain เลยครับ ผมจะช่วยกันตรวจสอบการเลือกตั้งอะไรอย่างงี้ใช่ป่ะ ควรจะรู้ได้ไงว่าซอฟต์แวร์มันไม่ถูก tamper ใช่ป่ะ ควรจะรู้ได้ยังไง คือแบบ ก็กลับไปปัญหาเดิมอีกว่า ก็ต้องมาใช้พวกชาว blockchain มาตรวจสอบกันอีกทีนึง แล้วคุณดู blockchain ที่มันมีช่องโหว่แบบ คือมันไม่ใช่ว่าระบบมันแบบ perfect นึกออกป่ะ ช่องโหว่ที่มันโดนแฮกบ่อยๆไปมันก็มีเว้ย คือทุกระบบมันมีช่องโหว่อ่ะ แล้วเราจะยอมให้ช่องโหว่องนึงเนี่ย มาเปลี่ยนผลการเลือกตั้ง ผู้นำประเทศเนี่ย มันเสี่ยงเกินไปใช่มันเสี่ยงเกินไป

อ่า สมมุติยกเคสของญี่ปุ่นขึ้นมาใช่มั้ย บอกว่า อ่า บัตร 2 ใบ กระดาษพิเศษ ฉีกทำลายไม่ได้ ลงคะแนนเขียนชื่อพรรค ไม่ใช่การกา แล้วก็ใช้เครื่องสแกนอ่านลายมือ เอาก็ทำได้ครับ แต่ว่ามันก็ไม่ใช่การโหวตแบบอิเล็กทรอนิกส์แบบแท้จริงถูกมั้ย อ่า มันก็ไม่ได้แก้ปัญหาเรื่องบัตรเขย่ง ถูกป่ะ ไม่ได้แก้ปัญหาเรื่องการเปลี่ยนกล่องใช่มั้ย กล่องหีบอ่ะ หีบเลือกตั้งอ่ะ แต่ละหน่วยจะต้องขนไปที่เขตกลางเพื่อเพื่อนับ เออ ตอนขนไปรถเปลี่ยนคันทำไงใช่ป่ะ คือมันมีช่องทั้งหมดอยู่แล้วนะครับ เลยบอกว่าไอ้ระบบปัจจุบันเนี่ย มันโกงได้ใช่ แต่ว่ามันโกงในสเกลใหญ่ยากนะครับ ในขณะที่ถ้าเกิดว่าคุณเปลี่ยนเป็นดิจิตอลหมดนะ มันโกงง่ายมากในสเกลใหญ่ ขอแค่ช่องโหวช่องเดียวของซอฟต์แวร์สักตัวนึงที่ใช้กันในเครื่องนั้น หรือในเครื่องที่คุณใช้โหวต หรือในเครื่อง Server ที่ใช้นับคะแนน หรือในเครื่อง Server ส่วนกลาง คือแบบ ช่องมันมีให้คุณเลือกเยอะไปแล้ว

ก็คือไอ้เครื่องเลือกตั้งอิเล็กทรอนิกส์เนี่ยนะครับ ถูกเทสกันทุกปีที่ Defcon คือการประชุมแฮกเกอร์ประจำปีนะครับ เค้าก็จะไปซื้อเครื่องโหวตของแต่ละประเทศน่ะมานะครับ แล้วก็แฮกกันตรงนั้นน่ะ [ __ ] แฮกกันได้ใน 10 นาทีอ่ะ [ __ ] เอาไปรันดูมได้อ่ะ คือบริษัทที่ทำเครื่องเนี้ยมาเป็น 10-20 ปี เครื่องเค้าก็โดนแฮกอยู่เลย โดยแฮกเกอร์ที่ไปร่วมงานนั้นใช่มั้ย ดังนั้น เอ่อ มัน มันยากมากเลยอ่ะที่เราเอาเรื่องนี้ขึ้นมาเนี่ย เพราะว่าเราเห็นคนหลายคนบอกว่าไอ้ การเลือกอิเล็กทรอนิกส์เนี่ย มันโกงยาก เราก็เลยทำเรื่องนี้ขึ้นมา พอเราพรีเซนต์แบบนี้ คุณจะบอกว่า อ๋อ ไม่ได้หาวิธีที่โกง ไม่ได้หาวิธีที่มันดีกว่านี้ อ๋อ นั่นเห็นด้วย คืออะไรก็ได้ที่มันดีกว่าที่เราเป็นอยู่เนี่ย เออ เอาไอ้เครื่องนั้นมาใช้ก็ได้ ไม่มีปัญหา ลดปัญหาแค่ลดบัตรเสียได้ อ่ะทุกคน บัตรเสียเราล้านใบนะ เอาไอ้เครื่องนี้เข้ามาเนี่ย มันก็อาจจะช่วยลดบัตรเสียได้ แต่ว่าก็อาจจะต้องไปนั่งสอนผู้สูงอายุที่เขาใช้เครื่องไม่เป็นอีกหรือเปล่า มันก็มีปัญหาของมันในแต่ละแบบนะครับ

ดังนั้น เอาล่ะ ที่ทำคลิปวันนี้ก็คือว่า ไอ้การเลือกอิเล็กทรอนิกส์เนี่ย มันไม่ได้ปลอดภัยขนาดนั้น มันก็มีข้อเสียของมันอยู่ มันไม่ใช่คำตอบว่า เอ้ย พอใช้แล้วมันจะไม่โกง โกงไม่ได้เลยนะ คือจุดจุดที่ให้โกงเนี่ย มันมีมีหลายจุด แล้วก็ถ้าเกิดว่าทำได้สักจุดนึงเนี่ย มันเปลี่ยนผลการเลือกตั้งระดับระดับประเทศได้เลยนะครับ โดยที่ใช้คนไม่กี่คนเท่านั้นนะ อ่า เลยเล่าให้ฟังวันนี้

ลดบัตรเสียได้ก็โอเค No problem แต่ว่าถ้าเกิดใครมาบอกคุณว่า Blockchain นะ มันโปร่งใส โกงไม่ได้เนี่ย ก็ต้องถามว่า ต้องให้เขาเขียนดีไซน์มาให้ดูว่า ไหนคุณดีไซน์ยังไง เนี่ย สุดท้ายแล้วมันมีคนหาจุดเจอครับ สมมุติว่าระบบที่มันปลอดภัยแบบสมมุติมีระบบนั้นจริงๆ สุดท้ายมันต้องไปเชื่อมกับระบบอื่น เราก็ attack ที่ระบบอื่นก็ได้ใช่มั้ย มีวิธีที่ทำให้ กกต. Control อะไรไม่ได้มั้ย ก็ยากมากเลยครับ เพราะว่าระบบการเลือกตั้งปัจจุบันเนี่ยนะครับ เราเอาความไว้ใจหรือว่า trust เนี่ย เอาไว้กับหน่วยงานการเลือกตั้ง ก็คือกกต.นั่นเองนะครับ ซึ่งถ้าเกิดว่า กกต. ไม่ได้ทำหน้าที่ของตัวเองให้ดีพอเนี่ยนะครับ มันก็มันก็จะเละเทะแบบเนี้ย คือขอร้องเลย ไอ้กล่องหีบบัตรเลือกตั้งมีขายใน Shopee กูแบบ What the hell ต้องถามก่อนว่า proof of อะไร ใครรัน vote นั่นแหละ คือมันก็ต้องไปคุยกันเรื่องพวกนี้แล้ว คนพอคุณถามว่า อ่ะ เฮ้ย หน่วยเลือกตั้ง กกต. คุณใช้ proof of work ป่ะ อ้อ proof of work เหรอ ใครเป็นคนรัน vote อ่ะๆ คนทั่วไปตาลอยแล้ว อ้า คุณพูดถึงเรื่องอะไรกันล่ะครับ แล้วต้องให้เป็นหน้าที่ของคนที่เข้าใจเรื่องนี้ เรื่อง blockchain เป็นคนตรวจสอบการเลือกตั้ง ซึ่งเป็นประชาชนกลุ่มเล็กๆกลุ่มเดียวเท่านั้นในขณะที่การเลือกตั้ง Manual แบบตรวจด้วยสายตาแบบเดิมเนี่ย ทุกคนสามารถเดินไปที่หน่วยเลือกตั้งแล้วก็ตรวจสอบได้เลย

คือประเทศอย่างเยอรมันเนี่ย ก็แบนการเลือกตั้งอิเล็กทรอนิกส์ เพราะว่าด้วยเหตุผลนี้เลยนะ คือคนที่ไม่รู้เรื่องคอมตรวจสอบไม่ได้ มันถือว่าผิดรัฐธรรมนูญของเขา เยอรมนี อ่า ในขณะที่บราซิลเนี่ย ใช้ระบบนี้ดิจิตอลแบบที่เราว่ามาที่เราว่ามาไม่ดีเนี่ย บราซิลใช้นะครับ ก็มีปัญหาอยู่บ้างนะครับ มีคอมเมนต์อยู่บ้าง อินเดียก็ใช้ นะครับ บราซิลนี่คนเยอะ อินเดียคนยิ่งเยอะถูกมั้ย 900 ล้านคนนะ โหวตก็มีปัญหาอยู่บ้าง มีข้อกังขา ไม่ได้ต่างจากกระดาษ กระดาษมันดีที่สุดแล้ว อันนี้ผมไม่กล้าพูดว่าจริงๆแล้ว มันดีที่สุดมั้ย ผมคิดว่ามันโกงในสเกลใหญ่ยากที่สุดแล้วกัน กระดาษมันก็ช้ากว่าจะรู้ผลนึกออกป่ะ

เออปัจจุบันระหว่างเริ่มแก้ที่ตัวบุคคลคน กกต. ก็เริ่มแก้ที่ระบบคน เริ่มอะไรดี ต้องคือกกต. [ __ ] ต้องแข็งแรงก่อนเว้ย กกต. [ __ ] ต้อง competent ก่อน competence ภาษาไทยคืออะไรวะ แชทคือรู้เรื่องอ่ะ คนที่ไว้ใจได้ หมายถึงว่าทำงานเป็นน่ะใช่มั้ย คือเอาแค่หีบมีขายใน Shopee Lazada เนี่ย กู ก็ 0 และ คือมันจบแล้วเว้ย แชทอ่ะ อันนี้คือแค่อันนี้นะ เราไม่ได้พูดถึงเคสปัจจุบันที่กำลังเกิดขึ้นในในสถานการณ์ในตอนนี้นะครับ ซึ่งโหมันก็ดูเยอะอยู่ คืออย่างงี้ หลายอย่างเป็นเรื่องของการที่เจ้าหน้าที่ ไม่รู้กฎอย่างถ่องแท้ ใช่มั้ย เรื่องแบบบัตรแบบไหนเป็นบัตรเสีย อะไรอย่างเงี้ย หรือวิธีการขีดนะ วิธีการขีดนับคะแนนในกระดาษเข้าใจไม่ตรงกัน เจ้าหน้าที่ไปอบรมแล้วอาจจะอาจจะตกหล่น หรืออะไรก็ไม่ คือไม่รู้ว่า 1 นี่คือเจตนาในการโกง หรือว่า 2 คือเทรนกันมาไม่ดีถูกป่ะ มันปนกันไปหมดเลยในตอนนี้ คือแบบ กกต. เองก็ทำตัวแปลกๆ คือ Oh my god แล้วก็ไม่ให้ นับใหม่ อันนี้คืองงว่าทำไมไม่ให้นับใหม่ ซึ่งซึอันนี้อันนี้สาบานเลยครับว่า เอ่อ นับใหม่ต้องทำได้ครับ ต้องทำกันจนกว่าเราจะพอใจด้วย

ถ้าใช้ ID เสียบเข้าเครื่องเพื่อออกบัตรลงคะแนนที่เป็น physical เหมือนออกบัตร Q ก็คือเอาบัตรประชาชนใช่มั้ยครับ ไปเสียบ อ่า แล้วก็ได้ได้บัตรอันนี้มาก็ได้ครับ แล้วก็เอาไปกา ใช่มั้ย แล้วคำถามคือ ถ้าเกิดว่าผมเป็นคนคุมบัตรเนี่ย ผมก็ตัดไอ้บัตรประชาชนออกไป แล้วผมก็เอาแค่บัตรบัตรเนี่ย ขึ้นมาลอยๆ ได้ถูกป่ะ คุณบอกว่าอ้า ประชาชนทั่วไปอ่ะ ต้องเอาบัตรมาเสียบถึงจะได้ไอ้ใบเลือกตั้งใช่ป่ะ แล้วถ้าเกิดว่าผมเป็นกรรมการการเลือกตั้งแล้วผมจะโกงเนี่ย ผมก็ไม่ต้องเอาบัตรมาเสียบ ผมก็เอาใบนี้ไปเลยถูกมั้ย ข้ามขั้นตอนไปเลยก็ได้ คือนั่นแหละ สุดท้ายแล้ว คุณต้องเชื่อว่าคือการเลือกตั้งเนี่ย มันจะมันจะแข็งแรงก็ต่อเมื่อเรามีกรรมการที่เชื่อถือได้ไงใช่มั้ย

งั้นผมไม่ได้มาทำให้พวกคุณหดหู่กัน หรืออะไรนะ ผมคิดว่าไอ้สิ่งที่เราทำอยู่เนี่ย เป็นเรื่องดี หมายถึงว่า ไอ้เรื่องที่เราได้ไปท้วงไปอะไร คุณลองคิดดูซิว่า ถ้าเกิดว่ามันเป็นดิจิตอล อ่ะ มันเป็นซอฟต์แวร์อ่ะ พวกคุณไปท้วงกันไม่ได้นะ ใช่ป่ะ หลายคนคุณเขียนโค้ดไม่เป็น คุณไปท้วงกันไม่ได้นะ หรือเค้าไม่เปิดโค้ดให้คุณดูด้วยซ้ำ หรือคุณอ่านโค้ดแล้วคุณตกหล่น คือแบบ มันเถียงกันยากมาก ยากกว่าการที่จะไปชี้ที่ที่กล่องเลือกตั้งว่าเนี่ย มึงเอากระดาษออกมานับใหม่สิ ใช่มั้ย ทุกคนเข้าใจเรื่องนี้ใช่ป่ะ เพราะงั้นมันมีปัญหาของมันอยู่กับการเลือกตั้งอิเล็กทรอนิกส์นะครับ แต่ผมคิดว่าเราควรที่จะย้ายอยู่แล้วนะ ผมเห็นด้วยกับการที่เราจะย้ายไปใช้ไอ้เครื่องนะ ก็คือปริ้นออกมา ไม่ต้องนับแบบดิจิตอลหรอก ปริ้นออกมา แล้วก็นับแบบเดิมเนี่ย แก้บัตรเสีย แต่เราเอาจำนวนบัตรที่ออกมาเทียบกับจำนวนผู้ใช้สิทธิ์ได้ครับ ว่ามันควรต้องตรงกัน ก็แล้วใครเป็นคนรายงานจำนวนผู้ใช้สิทธิ์อ่ะครับ คุณไปถามใครครับว่าหน่วยนี้มีผู้ใช้สิทธิ์กี่คน ใช่มั้ย ถ้า อ่า มีคนถามว่า เอ แล้วทำเป็น 2B ฝนเอาได้มั้ยครับ เหมือนเราตรวจข้อสอบ ก็ทำได้ครับ มันจะนับอันนั้นคือแก้ปัญหานับคะแนนเร็วขึ้น ไม่ต้องมานั่งขานกันทีละอัน เอารันผ่านเครื่องตรวจพรืด เสร็จแป๊บเดียว นับเร็ว แต่ไม่ได้แก้ปัญหาบัตรเขย่ง เห็นมั้ย ขึ้นป้ายหน้าหน่วยเลยว่ามีผู้ใช้สิทธิ์กี่คนได้ไหม ออ ได้สิ ได้เลย เพราะผมเป็นคนเปิดหน่วย ผมจะบอกว่ามีกี่คนก็ได้ใช่มั้ย แล้วใช้เครื่องตัวนี้ แต่ตัวบัตรไม่ได้ออกเป็นหมายเลขแต่เป็น QR หรือบาร์โค้ดเพื่อสแกนแทนการนับล่ะครับ ก็ได้เหมือนกัน ก็จะนับเร็วขึ้น คำถามคือ พอเราใช้เครื่องนับ เราก็ต้องไปดูอีกว่า โอ้โห ไอ้เครื่องนับเนี่ย มันนับถูกมั้ยเนี่ย ใช่ป่ะ แล้วคุณจะตรวจสอบยังไง คุณเป็นคน คุณอ่าน QR Code อ่านหรอออกเหรอ ใช่มั้ย ก็ตรวจสอบยากขึ้นไปอีก

สุดท้ายแล้ว ควรที่จะใช้ ไอ้เครื่องอ่าน ไอ้ OCR อ่านลายมือ เห็นป่ะ อ่านเป็นเลขให้เราชัดเจน เราต้องรู้ด้วย เครื่องต้องรู้ด้วย เราจะได้รู้ว่าเครื่องมันอ่านถูกมั้ย ใช่ป่ะ ถ้าเพิ่มอีกคนนึงเข้าไประบบ คนตรวจสอบคนละหน่วยงานให้ถ่วงดุลกันจะมีผลกว่ามั้ยครับ ก็คงได้แหละ แต่มันก็ไม่ได้ยากขึ้นเท่าไหร่นึกออกป่ะ คนละหน่วยงานกันแล้วไงไงใช่ป่ะ ถ้าเป็นเครื่องแบบนี้แล้วให้เสียบบัตรประชาชน แล้วถึงจะโหวตนี่ได้ใช่มั้ยครับ คือผมถ้าเกิดว่าผมเป็นคนคุมเครื่องอ่ะ ผมสามารถเขียนให้มันข้ามการเสียบบัตรประชาชนได้เว้ย ผมก็กดๆๆๆ ออกมาได้ คือทุกคนมันมีท่าคนมานั่งคิดนั่นนู่นนี่ มันมีคนที่เหลี่ยม แล้วสามารถที่จะข้ามได้ทุกอย่าง คุณคิดดูแล้วกัน เรื่องขนาดสแกนหน้าธนาคาร [ __ ] ยังข้ามกันได้ เราอยู่ในประเทศที่สแกนหน้าธนาคารโดนข้ามไปได้ คุณคิดกันแค่นี้ ต้องมีคนนอกสังเกตการณ์ก็คือเราเนี่ย ต้องไปต้องไปอยู่ที่หน่วย ใช่ไอ้แบบที่เราทำกันอยู่ตรงนี้แหละ คือเราคิดว่าเวิร์ค มันติดเงื่อนไขว่าเราบัตรเราไม่สามารถแทรกย้อนกลับไปได้ เนาะ อ่ะ สมมุติอ่ะ เราลองลองคลิกกันเล่นๆนะ ลองคลิกกันเล่นๆทุกคนเอาอย่างงี้ อันนี้ผมแถมให้ สมมุติว่าถ้าเกิดว่าสมมุติว่าอย่างงี้ล่ะ เราโหวตดิจิตอลนะ เราไปเดินไปกดปุ่มที่เครื่อง เครื่องส่งคะแนนเราไปแล้ว เราได้ใบเสร็จมา อ่า ใบเสร็จมาว่าเราโหวตอะไร จะมี serial number ของเราอยู่ว่าเงี้ย serial number ของเราเนี่ย คืออันนี้นะ ที่เราไปใช้สอบ พอเลือกตั้งเสร็จนับคะแนนเสร็จปั๊บ เราเอา serial number ของเราไปใส่ในระบบ ให้ระบบเช็คว่า serial number ของเราเนี่ย อยู่ในนั้นมั้ย คะแนนของเราถูกนับมั้ย ใช่มั้ย อันนี้ก็จะเช็คเช็คได้ว่าคะแนนของเราถูกนับ แต่ก็ไม่ได้แก้ปัญหาบัตรเขย่งอยู่ดี มันจะแก้ปัญหาคะแนนของเราโดนโยนหายไปใช่มั้ย แต่ไม่ได้แก้ปัญหาบัตรเขย่ง อันนี้เราติ๊งต่างว่าระบบทุกระบบทำงานได้อย่างปลอดภัยด้วยนะ เพราะจริงๆมันมีเรื่องความไม่ปลอดภัยอีกเยอะ มีเรื่อง man in the middle attack มีเรื่องโอ้หเยอะแยะมากมายถูกป่ะ ติดกล้องที่กล่องแก้บัตรเขย่งได้โชว์กล่องก็ติดกล้องที่กล่อง มีกี่กล่อง อ่า เลือกตั้งทีนึงมีกี่กล่อง ใช้กล้องกี่ตัว ใครดู footage ก็บอกว่าอ๋อก็ก็ถ่ายไว้เฉยๆ ไม่ดูหรอก ดูเฉพาะหน่วยที่มีปัญหา สุ่มตรวจอะไรอย่างเงี้ยก็ได้เหมือนกัน คำถาม ใช้กล้องกี่ตัว 6,000 ล้านอยู่มั้ยใช่ม เพราะว่านายอาร์มต้องเอา iPad มาแล้วก็ จริงอ่ะก็เตรียม iPad ไว้แล้วเนี่ย แต่ไม่ทำไมไม่รู้ไม่ได้หยิบขึ้นมาใช้ บัตรเขย่งเขย่งได้แบบในะครับแบบดั้งเดิมแบบดั้งเดิม ก็คือมีกล่องมาเลือกตั้งเสร็จปั๊บปิดหีบปั๊บ แล้วเรามีใบเลือกตั้งที่เราอันนี้เกินมาแล้วก็กาเบอร์ที่เราจะเอาแล้วก็ยัดเข้าไป อันนี้บัตรจะเกิน อันนี้เป็นแบบเบสิค บัตรจะเกินใช่ไหม งั้นเอาใหม่ เรารู้ว่าเจ้าหน้าที่หน่วยเลือกตั้งเราอยู่ตรงนี้ มีหีบเท่านี้หีบเยเรารู้ว่ามีอยู่ 100 ใบ เราพร้อมเลย เรามี parallel รันอยู่ข้างๆในโกดังเราบอกเฮ้ยหีบนี้มี 100 ใบ ระหว่างที่เอาหีบจากหน่วยเนี่ยขนไปที่เขตเนี่ย มันต้องเอาใส่รถขนไปใช่ป่ะ คุณก็สลับรถกันเหมือนในหนังสายลับใช่มั้ย เอาหีบนี้ คุณรู้ว่าหีบใบเนี้ยมี 100 ใบ คุณก็เอาหีบที่มี 100 ใบเหมือนกัน แต่คุณแต่คุณทำคะแนนมาแล้วไง คุณก็ swap ปั๊บไงว่าโอ้ swap เดี๋ยวนี้มันมีถ่ายต้องมีเซ็นอะไรอย่างงี้ใช่ป่ะ ก็ อ่า ก็มันก็ทำกันได้ Slide of Hand ฟึ๊บๆเห็นมั้ย แต่ว่าอย่างน้อยในเคสเนี้ย ที่มันเป็นหีบเนี่ย คุณสามารถขับรถตามไอ้ไอ้รถขนหีบได้ถูกป่ะ คือเอาจะเอาหีบใส่หลังแล้วรถกระบะกูขับตามกูแหงแงนๆมึงเอาดิมึงเอาดิมึงจอดตรงไหนมึงจอดตรงไหนกูดู กูดูทุกคนช่วยกันดูหมดอ่ะ กูปกป้องหีบกูสุดชีวิตอ่ะ แต่ว่าถ้าเกิดว่าการส่งเป็นอิเล็กทรอนิกส์ สมมุติเอาใหม่เป็นเครื่องไม่ใช่กระดาษส่งกันเป็นแฟลชไดรฟ์ โอ้โหไปกันใหญ่เลย เจ้าหน้าที่ถือแฟลชไดรฟ์ไปนั่งรถไป คุณไม่รู้ว่าแฟลชไดรฟ์ถูกเปลี่ยนตอนไหนถูกป่ะ หรือถ้าเกิดว่าคุณส่งแบบทางอินเทอร์เน็ต ยิ่งไปกันใหญ่เลย กดคลิกปึ๊บไม่รู้และ คุณไม่สามารถขับรถตามไอ้สัญญาณอินเทอร์เน็ต ไม่สามารถตรวจสอบว่ามันถูกส่งไปจริงหรือเปล่า อะไรอย่างงี้นะ เลือกตั้งผ่านไทย ID ไปกันใหญ่เลย ไปกันใหญ่เลย แชทเลือกตั้งผ่านไทย ID เนี่ย คืออ่ะ โอเค bro คุณ ล็อกอินได้ใช่คุณโหวตได้ใช่แต่ว่ามัน secure ไหม้ โอ้ผมว่าไม่นะ 1 ก็คือการเลือกตั้ง อ่า โอเค หลายคนจะชอบยกประเทศเอสโตเนียขึ้นมา เว้ยว่าแบบเอสโตเนียเค้าก็โหวตเนี่ย โหวตออนไลน์ด้วย อ่าเซียแบบประชาชนเค้าแล้วเค้าก็ยืนยันตัวตนเสร็จแล้วเค้าก็โหวตออนไลน์ ใช่แต่ว่าเค้าโหวตกัน 300,000 คน ประเทศเราโหวตกัน 30 ล้าน คุณเข้าใจถึงสเกลระบบมันเทียบกันค่อนข้างยาก ถามว่าถ้าทำถ้าเราจะดันทุรังทำระบบดิจิตอลทำได้เลยมั้ยโอ้ทำได้แหละทำได้เลยมันไม่ใช่ปัญหาที่เทคโนโลยีมันเป็นปัญหาที่ถ้าเกิดว่าคนตั้งใจจะโกงแล้วคุณคิดดูว่าตำแหน่งนายกรัฐมนตรีมีมูลค่าเท่าไหร่เราลองคิดเป็น สมมุติว่าไม่รู้อ่ะเค้าซื้อเสียงกันนั่นนู่นนี่นู่นนี่อันนั้นแค่ระดับแบบ สส. ต่อรัฐมนตรีนะ นายกรัฐมนตรีจะมีมูลค่าเท่าไหร่ ถ้าเกิดว่ามันมีมูลค่าเยอะขนาดเนี้ย คนยิ่งจะพยายามโกง หมายถึงว่าความพยายามในการโกงอ่ะ มันก็ยิ่งจะมีมากขึ้นถูกมั้ย เพราะว่า reward มันดี เอ่อ มีปัญหาครับทุกคน ถึงแม้ขอบคุณแชทที่ช่วยแนะนำเอ่อ วิธีนะครับ แต่ว่ามันไม่ได้ไม่เวิร์คครับ เอ่อ คิดมาแล้วต้องพูดว่ามันมีช่องโหว่ให้โจมตีเยอะกว่า physical ซะอีกนะครับ อย่าคาดหวังกับอิเล็กทรอนิกส์เลย หน่วยเลือกตั้งยังต้องขอใช้ WiFi ประชาชนอยู่เลย อื นั่นสินะ

นั้นหวังว่าจะเป็นคลิปสุดท้ายที่เรามาคุยกัน เราไม่ต้องมาเถียงกันอีกว่าบทแบบอิเล็กทรอนิกส์มันปลอดภัยขึ้นจริงมั้ย มันโปร่งใสขึ้นจริงมั้ยนะครับ เพราะว่าสรุปก็คือ ถ้าจะทำได้และทำได้ง่ายกว่าการโหวตแบบกระดาษ physical ในปัจจุบันซะอีกอ่ะ จบ

เราคือต้อง voice out เรื่องของความแบบ ไม่เป็น professional นะของกรรมการอะไรอย่างงี้นะ คือตอนเด็กๆอ่ะ ข่าวแบบการเลือกตั้งคือเขาเห็นภาพหัวข่าวว่านี่คือการเลือกตั้งที่สกปรกที่สุดในรอบนั่นนู่นนี่ ใช่ป่ะ สมัยก่อนน่ะ มันไม่ได้มีกล้องเยอะขนาดนี้ไง เราคิดว่ารอบเนี้ย คือคนเรา [ __ ] ตื่นตัวแล้ว เรามีกล้องเว้ย แล้วเราก็ถ่ายมา โอทุกคนเห็นหลักฐาน โอโห เราว่ารอบก่อนๆ มามันก็มีความแบบอีหยังวะประมาณนี้แหละ เห็นมั้ย แต่กล้องมันน้อยกว่านี้ หรือในสมัยที่เรายังไม่มีสมาร์ทโฟน สมัยก่อนนี่คือ [ __ ] แบบไฟดับทั้งหน่วย หีบเกิน หีบเปลี่ยน คนขับรถหีบโดนยิง โอคือดิบกว่านี้ แบบเถื่อนกว่านี้เยอะ ตอนนี้ถือตอนนี้ถือว่าแบบ ค่อนข้างสิเป็นไรไม่ได้บอกว่าโกงน้อยกว่าสมัยนั้นนะ แต่หมายถึงว่าแบบ อันนี้มันแบบว่าเป็นเรื่องแบบ เอ้ย เนี่ย คนนับคะแนนขีดผิดช่อง เออ คะแนนไม่ตรงกัน นั่นนู่นนี่ เออเค ไปทุกคนเราสู้ๆเว้ย เฮ้ย สู้ๆเว้ย