📱

Get Our Mobile App

Take your business learning on the go!

Download on the App StoreGet it on Google Play

Podcast Paul Smit - Verslaving, het brein en non-dualiteit

Esther ten Hove49:54

Transcription

Nou leuk dat jullie kijken. Ik zit hier bij Paul Smit. Ik mag op visite komen bij Paul; dat is al een beetje een lange wens van mij. Misschien weten jullie dat wel? Leuk dat je er bent!

U jazeker, ik ga je wat vragen stellen. Paul is hierbij een neurowetenschapper, dus het zal veel gaan over jouw hersenpan. Het zal gaan over hoe je kan veranderen; het zal wat gaan over verslaving, maar het zal ook gaan over non-dualiteit, want daar ben jij natuurlijk erg actief in. Ik heb op mijn Instagram mensen wat vragen laten insturen. Ik denk dat ik die gewoon door hun laat doen. En hebben we niet een leuk gesprek? Ja, en ik wilde eigenlijk maar gelijk met de eerste vraag beginnen.

Ja, nou ja, helemaal goed. Het is een vraag, een algemene vraag: ik ben benieuwd wat je antwoord is. Wat is verslaving?

Mijn verslaving is uiteindelijk een soort cluster in je brein wat continu om dezelfde aandacht vraagt. Dus je ziet dat enorm veel van ons gedrag puur routinematig is; en dat doet het brein om energie te besparen. Nu zitten daar routines tussen die handig zijn. Dat als ik 's morgens wakker wordt en ik drink een glas water uit routine, is dat nuttig. Maar sommige verslavingen, zoals continu sigaretten opsteken, hetzelfde patroontje, hetzelfde principe, werkt soms averechts. Dus je routines kunnen voor je werken, maar kunnen ook tegen je werken. En bij sommige mensen zie je dat die routines zo hardnekkig zijn dat je daar zonder hulp nauwelijks nog los van komt.

Ook een is: die routine, is die dan altijd gekoppeld aan iets? Dus of aan een emotie, of aan een dagelijkse handeling, of zo? Ja, dus het jouw brein scant: in welke situatie bevind ik mij en wat is het gedrag wat ik normaliter doe? Dan doe ik dat nu ook. Ten eerste biedt dat vanuit hoe het uitgezien enige veiligheid, en ten tweede bespaar je energie door dat je niet continu opnieuw alles hoeft te analyseren en te bekijken van: God, dat is op dit moment handig. Vandaar dat als ik wakker word en mijn glas water drink, dan mijn koffie, ja, dat doe ik iedere dag. Bespaart energie, en dus vindt mijn brein dat fijn.

Ja, oké. Dus het, ik zou zo kunnen zeggen, bijvoorbeeld ook als je altijd drinkt op één plek, bijvoorbeeld de linkerkant van de bank, noemen we dat een stop met drinken. Je blijft er zitten; dat je brein die connectie maakt. Zeker. Dus dus je ziet ook dat als je wilt stoppen met een verslaving, terwijl je omgeving niet veranderd, dat is het allermoeilijkst. Het dus ik had bijvoorbeeld een tijdje dat ik wel, ik was geen alcoholist, maar dronk wel regelmatig. Ik ging op vakantie in India, drie weken lang, en 0 druppels. Het is dan niet, de omgeving is daar niet op ingericht; mijn brein koppelt het niet met een vast patroon, en dus is het 0 moeite om daar gewoon drie weken niet te drinken. En dan kom je weer terug, en dan denkt je brein op vrijdagavond: ja, maar alle op vrijdagavond dan drink ik om 8 uur altijd een biertje. Ja, dan ga je weg.

Dus eigenlijk is het zo, als ik het zo hoor, van: als je dingen anders doet, dat je een ander resultaat kan verwachten. En niet dat als je hetzelfde blijft doen, dat lijkt me erg moeilijk. Dan is je, dat is al wat Einstein, hij is de krankzinnigheid om hetzelfde patroon te handhaven en een andere uitkomst te verwachten. En dat proberen ze in bedrijven wel, lukt vaak niet.

En wat is dan hetgeen, misschien heb je daar geen antwoord op, dan even benieuwd, van dat mensen doorhebben van: het is niet goed voor me, en ik ga er bijna kapot aan, misschien wel zelfs, maar dat is dat zo sterk zeg maar, die patronen, die routines, is dat je dan toch doorgaat? Want ik vond het fascinerend.

Ja, het is de combinatie van een aantal factoren. Het zit hem sowieso in die routines; het zit hem in de omgeving waar die routines aangekoppeld zijn. En wat je ook vaak ziet, is dat het gekoppeld is aan coping mechanismen. Dus je voelt een kramp, je hebt een trauma en pijn, of je bent emotioneel uit balans, en hoe probeert het brein dan weer om ervoor te zorgen dat je jezelf toch niet zo akelig blijft voelen? Grijpen naar drank, drugs, sigaretten, telefoontje. Dus je ziet het is een ultieme dopamine verslaving geworden, ook en zeker in deze tijd, waarbij wij niet meer gewend zijn om even om te gaan met leegte of stilte. Het is continu: dat brein verslaafd dan, ik wil die dopamine kick. En dat kan zijn een reep chocola, dat kan zijn een WhatsAppje op je telefoon, of een uur lang door je tijdlijn scrollen. Ja, en het lullige van die dopamine verslaving is dat jouw prijs en ankerpunt steeds verlegd wordt. Dus wat jou in het begin nog enorm veel plezier geeft, vlakt steeds verder af. En dat kennen we op alle vlakken. Je ziet dat met met drugs: je hebt steeds meer nodig om nog hetzelfde effect te krijgen. En dat geldt ook met dingen in je leven. Dus toen ik mijn eerste autootje kreeg, 4000 gulden, was echt een mini autootje, als ik intens gelukkig. En ik denk dat ik gelukkiger was dan toen ik mijn Audi A5 op ging halen. Toen dacht ik: ja, zijn auto. Dus dit is ook het dilemma van de miljardair, ja, dat hij zich niet gelukkig voelt, omdat zijn brein heeft gewoon het ankerpunt verlegd. En dat ze ook het dilemma met verslavingen. Dus dus je, je vroeger had je twee biertjes, en als je dat lekkere gevoel, en dan maak je de dopamine aan. Ja, nu dan zie je mensen die na twee flessen wijn denken: nou komt het nog een keer. Absoluut waar, en heel herkenbaar denk ik ook voor veel van mijn volgers. Leuk hoe het zo zit, en hoe sterk dat eigenlijk is, vind ik wel heel, heel bijzonder. Eigenlijk heel sterk, heel sterk. Ja, en daarmee straks lastig om er vanaf te komen.

Ja, daarom lopen zoveel mensen de over, zijn voor mensen als een beter en omschrijvingen gaat kijken. Ja, na ja, hier staat eigenlijk al meer. Is verslaving een ziekte of een gedragsprobleem? Vraagt iemand. Nou, het zit hem voornamelijk, het zit gewoon in gedrag. En hoe wij tegen verslaving aankijken is voor een groot deel om, juist omdat het is natuurlijk wel zo dat dat nicotine of of alcohol het stof zichzelf wel enige verslavende effect heeft, maar het zit hem voornamelijk in je omgeving en de routines. En hoe kwamen ze hier bijvoorbeeld achter? In de oorlog met Vietnam waren enorm veel soldaten zat aan de heroïne, van smeets van 60% er zo. Dus Amerikaanse overheid dacht: oh, als die verslaafden van daar allemaal terugkomen hier, hebben we echt een mega probleem. Dus al die mensen zijn heel nauwlettend gevolgd, en wat bleek? Slechts vijf procent van die mensen, het is soldaten in Amerika terugkwam, bleef verslaafd. En toen kwamen ze er ook achter, doordat je dus in een andere omgeving komt, andere mensen, andere situatie, koppelt jouw brein niet meer al die je routines. Ja, en kom je daar veel makkelijker los. Dus het is niet voor niks dat bij veel verslavingsklinieken dat ze zeggen: ja, kom maar even een maandje in Spanje zitten, maar probeer niet in je eigen huis het probleem op te lossen.

Nee, nee, kijk het is, ik heb me, ik wil dan wel voor advocaat van de duivel spelen, stijl die soldaten waren dan terug naar Amerika, en het werd u aangeboden om een reden zou in dat wel eerder pakken denk ik dan dat zullen nog nooit mee natuurlijk. Dus het zit hem, het verlangen kan heel makkelijk worden aangewakkerd. Maar dat zie je als je ooit stopt met roken, bijvoorbeeld, want die patronen zitten in jouw brein, die aan jouw brein kan niet om te leren. Dus wat er eenmaal in zit, kan wat milder worden, maar blijft er altijd zitten. Als je eenmaal kunt fietsen, kun je niet meer niet fietsen. Iets dat is onmogelijk is met verslaving. Dus ook, dus als zij inderdaad in een kamp terecht zouden komen met allemaal weer soldaten met dezelfde spulletjes, elven op een kazerne waar het allemaal verkrijgbaar is, dan zouden ze weer voor gaan, zeer verscheiden. Ja, dan gaat dat is weer aan. Ja, kijk, en dat is het lastige met alcohol, want ook al is overal dan heb het nu over hoe je de, maar ook als echt overal. Dus daar moet je echt wel heel erg op je hoede zijn, omdat ja, ik ik heb ook wel eens gehoord van: het is een soort snelweg, en als je als je het anders doet dan anders, je bent een tijdje gestopt, dan groeit er allerlei struikgewas op de snelweg, en de andijker, het voor ziek en alle, de kan je eigen nieuw overheen rijden. Zo maar zodra je dan weer een keer mee in aanraking komt, wordt het heb kort gemaaid, en kan je er overheen. Ja, het is echt een goede metafoor. Ja, wel eens, u ziet ook dat gewoon voor veel mensen geld. Als je gewoon helemaal stopt met drinken, is veel makkelijker dan af en toe een glaasje. Want af en toe een glaasje maakt inderdaad dat die sneller groeien, helemaal vlak wordt, en dan de dag daarna dan dan ga je hetzelfde patroon weren.

Nou is het zo dat de dat het iets aangeboren is, kan zijn dat je het van je ouders crap overgenomen of of genetisch. Dus ja, dit doet dus verslavingsgevoeligheid is sowieso een deel genetisch bepaald. Dus het ene mens is daar veel gevoeliger voor dan de ander. En dus heb je van nature meer serotonine in je, dat dat houdt in dat je vaak de emotionele wat stabiele bent. Maar ook dat jouw brein jouw angsten en verlangens enigszins tempert. En die mensen zijn veel minder verslavingsgevoelig, dat als je een dopamine type bent, die continu al een hogere dosis heeft van: en ik ga dit doen, ik ga dat doen, de die enthousiaste creatieve bruintjes, ja die hebben het vaak lastig. Herkenbaar? En dat is ook zo. Ik hoorde jouw laatste keer, ik heb een cursus van Paul Smit, gewoon trouwens, zeewater aan impact heet ie. Ja toch? Je gaat er weer mee beginnen in april, in april weer. Zelf een linkje ergens plaatsen, even kijken hoor. Iemand zegt: net gestopt met drinken, voelen wat prikkelbaarder, geërgerd, neerslachtig en moe, ik heb veel emoties aan 1 kant van het spectrum. Wil jij Paul vragen om de werking van dopamine nog eens uit te leggen? Die hebben we hem net natuurlijk wel een beetje voorbij horen komen. Kan je nog eens in een paar zinnen vertellen hoe dat ook weer zit?

Ja, je ziet dat op het moment dat jij je alcohol drinkt, gebeurt er een paar dingen. Enerzijds geeft het je even een shot dopamine, wat altijd lekker is. En dat dopamine, dat zegt: ja, ook weer aan om het volgende glas weer te nemen. En dan hoop je dat de brein uiteindelijk endorfine heeft, waardoor je gelukkig voelt. Dus met hardnekkige verslaving is zo dat helaas het van dopamine niet naar endorfine gaat. Dus je, je hebt wel het patroon, dat levert je eigenlijk geen genot meer op. Dat het is het, het lullige er van plussen. Wat het ook zo verslavend maakt is: we hebben een neocortex, het rationele brein, en die heeft nog wel een spiegelen gedachten, waardoor je ook voor kranten of je angsten voelt, et cetera. Op moment dat je even wat drinkt, dan schakelt dat ding wat uit; je wordt wat, wat losse, wat wat minder geremd. En sommige en ze worden dat spontane daardoor. Ja, en dat voelt in begin ook heel erg lekker. Maar goed, we zeiden al: je hebt steeds meer nodig voor datzelfde roesje. Dus uiteindelijk zit je met twee flessen wijn, en dan heb je nog niet het effect wat je eigenlijk zoekt. Dus het, het, de dopamine verslaving, of dat nou met alcohol is of op je telefoontje kijken, het is never ending. Als ik nu een piepje krijg en kijk, dan hoop ik op dat shortje met dopamine. Het uiteindelijk zit je gewoon haas depressief door je tijdlijn te scrollen, omdat je opruimen continu jaarlijks al wilt komen, zal wel goed komen met de komt en gewoon niet. En dat is dus ook met alcohol idem dito. Ja, dus als je stopt een tijdje, dan is het dus logisch dat is het dan ook iets mis met met die neurotransmitter. Echt een tijdje geeft hij ook minder dopamine af voor normale zaken, zoals een mooie lentedag noemen. Was nou ja wat je de, het probleem welk woord is dat, als je op een gegeven moment drukspuit, zoals cocaïne bijvoorbeeld, dat je nucleus accumbens, dat is jouw beloningssysteem, die raakt verstoord. Dus je voelt je als je die coke net echt fantastisch, helemaal strak. Alleen gaat jouw brein zijn basislijn verleggen. Dus je voelt je, als je het langere tijd gebruikt, door de dag heen ellendiger dan normaal, omdat jouw brein niet meer weet wat de balans is van dat beloningssysteem. Dus dat is wel de riskante ook al me met met ritalin, zijn de rokken onderzoeken naar het kinder de taal op latere leeftijd echt problemen mij gaan ondervinden.

Oké, oké. Ja, dat klinkt in dat wel logisch. Maar hoelang duurt zoiets dan? Weet je wel, dat hangt natuurlijk af van hoeveel en hoelang je gedronken hebt, en leds is per persoon ook nog anders, hebben dit stuk allemaal anders in elkaar. Dus ja, de zullen wel statistieken voor zijn, met het is wel variabel. Ik hoop voor jou dat te snel over is, niet waar? Ja, maar dat is het, is logisch dat op het moment dat jij stopt met zo'n routine, is de dan is gewoon even je je systemen in de war. Dan moet je weer aan wennen. En dus je ziet met veranderen ook dat er eerst weerstand is, en naast nogal een psychische bijkomstigheden. Maar verander jij een patroon, al is het van: ik ga hardlopen 's avonds, jouw brein denkt in instantie: een rode schedel, en toe even normaal. Het dus het vergt nogal wat om een patroon aan te passen.

Ja, precies. Nou dat is inderdaad wel een antwoord. Ik denk wel dat het beter kan worden door en geval veel de natuur te zijn, en die deelt hij game weer op. We waren, kijk sowieso is wandelen in de natuur helend. Ja, dat komt alles wat zeg maar zo gestructureerd is, zoals hier, alles moet ons brein analyseren, en dat is dat kost heel veel energie. In de natuur, wat onze eigenlijk natuurlijke habitat is, hoeft het brein dat scan gedoe niet te doen. Dus wat je hier afbreekt qua energie buien door te wandelen in de natuur op. Dus mijn advies is ook echt wel van mensen die of proberen te veranderen of van een verslaving af komen: zorg dat je emotioneel in balans bent, en dat heeft de meta, maak je hem gewoon goed slapen. Ja, dat is super belangrijk. Dan gaat het om, ga wandelen in de natuur, want dat dat heelt. En en ook beweging zorgt ook weer dat de brein de boel reset, en goede voeding. En wat op met dat je ook nog slecht slaapt en je gaat slecht eten? Ja, dan wordt je neocortex nog zwakker. Dus jouw discipline diegen die gaat toch al aan. Over neocortex gesproken, ik heb eens ergens gelezen dat hij 's ochtends sterk is. Dus dat ik nu heb gedaan, ik heb mijn hele schema omgegooid, langzaam, want dat staat in je boek, reden dat vooral langzamer doen, stapje voor stapje. Maar wordt 's ochtends vroeg wakker, ik doe ik alle dingen waar ik normaal heel veel weerstand voor voel. Ja, dus dan bedoel ik, noem even een stom voorbeeld: koken voor 's avonds, de airfryer schoonmaken, ik noem even wat je zocht. Dus voel ik daar veel minder weerstand voor, heb ik het al gedaan. Om de kans dat ik het 's avonds toch doet, lies bijna nul, omdat ik er dan helemaal geen zin meer in heb. Dus die wordt ook nog in elk cortex of neemt. Ja, je kunt het zo zien, dineer cortex zorgt dat jouw oudere deel in brein een beetje worden getemperd, en dat je emotionele balans bent, gedisciplineerd bent. En hoe vaker die neocortex op de dag op de rem trapt, des te meer slijten de remschijven. En en dus het houdt ook in, als je heel veel verleidingen hebt op de dag, dat is rond een uur of zes jaar neocortex studie, remschijven die zijn echt stuk. En dan ga je 's avonds ga je gewoon dat glas wijn pakken, want er is niks meer wat rijmt. Dus je kunt jezelf inderdaad helpen door te voorkomen dat je teveel prikkels krijgt. En wat je doet is heel slim: 's ochtends bij sterk gedisciplineerd, dus pak dan de dingen die je moet doen, en ook qua werk, als je echt goed moet concentreren op iets, doet dat gewoon 's ochtends.

Ja, fascinerend ook hoe sterk dat is. Ja, ja, echt heel bijzonder. Eik gaan ze kijken wat heb ik nog meer. Hoe komt het dat we een goed voornemen, zoals een periode niet drinken, vaak niet zo goed volhouden? Gaan we dan te hard? Wat wat doen we verkeerd? Doen een aantal dingen verkeerd om zo maar te noemen. We beginnen altijd met met grote veranderingen. Ja, dus dan heb ik economieën paar mensen gezien rond januari zeggen: en rock 10 kilo afvallen, en ik heb we allemaal grieks. Nou, en dan begin je met die shakes, en jouw brein denkt: ben jij aan het doen joh, en je zoogdierenbrein: dit levert helemaal geen plezier op. Maar allah, nou, dan is jouw neocortex houdt dat een weekje vol, eet je wel misschien een dag of tien, en daar komt er een punt dat dat die gewoon niet meer sterk genoeg is om primaire deel te remmen, die denken: zo en nu gaan we effe noem haal doen. En wat ga je doen? Ga je compenseren de andere kant op. Ja, maar nu heb ik een pizza verdiend. En dus het is ook zo dat mensen die gaan sporten, komen vaak aan, omdat als ze gesport hebben, denkt het brein: nu heb ik wel een patatje met verdient, gaan ze ineens veel meer eten dan drie jaar. Dus om werkelijk te veranderen, zit je al gemiddeld op zo'n 66 dagen, maar bijna niemand komt daar aan, want met de sportschool de haak je al na twee weken af, met een met een al je goede voornemens stranden. Wat veel beter werkt is dat je hele kleine stapjes doet, en dat noemen ze dat heet in de de wetenschap implementation intentions, dat is wetenschappelijk gezien de beste verandert techniek. En dan maak je een procent kleine aanpassingen. Dus begin 's ochtends is met een glas water. Nou, dat is dat krijg je echt zeker 's ochtends voor elkaar. Nou, als je het lang genoeg doet, ze dan tussen de 21 en 60 dagen zit dat in jouw systeem, de hoefde niet meer bij na te denken is dan ook geen weerstand meer. Nou dan ga je naar je ontbijt, was dat nou eens aan. Hey, weer blijven herhalen. En als op je ontbijt is gelukt, ga je naar je lunch, dan ga je naar diner, en dan ga je naar de snoepjes 's avonds, et cetera. Door het zo geleidelijk aan te doen, train je jouw brein op het aanmaken van die nieuwe patronen, en dan is je slagingskans veel grote, waarbij mensen willen te grote stappen doen, en te snel. En mensen overschatten hun wilskracht per 10 m.

Ja, dat zou ik mooi inderdaad, eh hoe ze de elke januari ook weer in trappen met alles. Wat jou neocortex, geef jou de illusie dat je een vrije wil hebt. Die geeft jou een illusie dat je in control bent, en die gaat je ook de illusie dat jij beslist wat je doet, en en dat je ook heel sterk daarin bent. Maar als je dat kan beslissen voor jezelf. Ja, ja, en het grappige natuurlijk is dat als die neocortex 's middags en ook vanavond ga ik geen bier drinken, dat op met dat die neocortex het verliest, en je gaat toch bier drinken, dan denkt die niet: wat ben ik toch op, en wat heb ik weinig wilskracht? Nee, dat heet dan cognitieve dissonantie in de psychologie. Die neocortex praat alles in jouw hoofd recht. Dus je krijgt al die excuses van: ja, maar goed, twee biertjes maakt niet uit, en ik heb al een week niet gedronken. Je moet ook van het leven kundige detroit, ik bedoel weet je, ik oké, dat drink ik nu vier biertjes vanavond, maar morgen echt beginnen met afvallen. Na inderdaad zeer ik er op zit, het is over en over. En als je die herkent, wat ik dus met een paar maanden zo ook nu doe, die herken ik dus een sta ik bij de met al kost het niet zijn problemen, maar de sta ik bij de koelkast, want er ligt mijn chocolade en alles, en ik iets heeft me toch weer van die boom duinen toe gekregen. Ja, zie ik zijn nieuwere bij de nog erger, want de denk ik me hem er knettergek. Ik ben helemaal knettergek, wil en heb ik het op, en dan denk ik: maar het was vandaag ook wel echt een hele goede offerte gevallen. Ja, we vandaag is weggelegd, en dacht het wel nee bizar ik het allemaal last van. Maar het is bijna nog erg als je weet dat je doet, want dan denk je helemaal van: ja meter zijn leuk, is je gaat ook om jezelf lachen. Ja, want ik ook gisteren, gisteravond had ik niet zo veel gegeten, en dan loop ik toch rond een uur of tien naar de keuken, en dan nou dan neem ik niet de paprika chips om te weet ik dat een nummer maakt dat ik echt verslaafd raken die e 261 moet en was de nog wel goed iets wat kroepoek wat dan wel iets gezonde was, maar goed dan zie je dan praten dingen hadden en kroepoek genie van gezonde dan scheer ik dacht na en dan eet ik die zak met mijn vriendin samen leeg. En mag het je hoeft ook niet altijd te streng te zijn tegen jezelf. Het is al heel wat als je iedere dag een klein verander stap je realiseert. Wat op moment dat je weer teleurgesteld raakte in zelf krijg je weer grotere emoties, de 10e kort is het nog slechter, en dan eindig je weer met coping mechanisme.

Ja, precies. Ja, ja, ja. Hier iemand, ja, die had een heel lang verhaal gestuurd. Ik heb er even een kleine, een zin uit gepikt: ik voel me de ene keer megasterk, niet lijden. Deze mevrouw is echt al een paar weken bezig met minder drinken, zou wat goed en een super goed en stoppen zelfs volgens mij in een keer megasterk, en de andere keer ontzettend ongemotiveerd. Dus dat die dat klinkt heel erg van links naar rechts, Yoko is er al maar ze gaat echt wel richting de 60 dagen, zeg maar. Dus hoe, hoe dan nou? Dit geldt ook: dat je bent natuurlijk niet altijd emotioneel in balans. Ja, dat schommelt ook continu. Als je een keer de tegenslag krijgt of kritiek, dan ga jij als soms wat onderuit. Het heeft er ook mee te maken: heb je goed geslapen die nacht, of maakte de katten van de buren verdrinken ruziën en w 3 keer wakker geworden. Het gewoon weet ik doe er zijn zoveel factoren die maken of je wel of niet je emotioneel stabiel voelt. Maar ook of jij motivatie voelt om het vol te houden. Want je ziet: we veranderen maar op twee momenten, om vanuit passie of urgentie. Dus wanneer stop je met drinken? Als de dokter zegt: het nu moet je echt stoppen, want je leven is kapot. En naar die mensen ken ik die stoppen gelijk, sommige niet iedereen zich dood was dat die zijn er ook, maar goed. De andere is passie. Stel dat jij het weet, ik heb over twee weken en deed, denk je: moet er wel goed uitzien na, en dan komt er zo'n passieloos dat je die twee weken vol gaat houden. Maar als jij dus een langere tijd, zo'n 60 dagen ergens mee wil stoppen, moet je dus iedere dag of die urgentie voelen of die passie. En dat is er niet altijd. Dus dan is mijn tip, en dat doet ze bij jou waarschijnlijk: zoek sociale druk. Dus zoek mensen om jou heen die jou helpen, dat op het moment dat jouw neocortex je niet meer verder helpt, dat de alle mensen zijn van: hij kom op, eventjes die stappen doen. En het fijne is, wat blijkt het onderzoek: als jij in die zeg maar dat traject van 66 dagen, als je een paar missers maakt, maakt dat voor het eind niet eens uit. Dus een paar miste smaken is helemaal niet erg.

Nee, dat zeg ik ook vaak inderdaad, want dat gebeurt ook. Want het is heel lastig bij iedereen. Ja, zeker weten. Zo interessant inderdaad dat dat, nou ja, die die groep inderdaad. Ik had onderschat hoe sterk dat is. We zitten nu in de veertig dagen challenge, die is een vrouw waar ie begonnen. Ja, dus we zijn bijna op de helft, zijn jeugd 20 is van het weekend. En nou ja, ik ik dacht: er moet een groep bij, mensen moeten contact met elkaar kunnen hebben op een of andere manier. Maar ik had echt onderschat hoe sterk die groep is, onderlinge nina naar best wel een beetje, maar ik sta daar niet helemaal middenin. Je helpen elkaar enorm. Ja, dus de een heeft een misser gemaakt, of die heeft toch weer een wijntje gedronken 's middags, of mij, of die vindt het gewoon heel lastig, die deelt het, en die groep te komen 16 reacties onder, en ineens weer helemaal vrolijk en kan we doorgaan. Is dus dat is bijna het belangrijkste van de hele challenge geworden, dat ze mekaar hebben. Ja, dus wil je veranderen, er zijn twee elementen: je hebt en je…

Doet dat van het pasje of urgentie? En als het een van die twee is, zorg dan voor sociale druk: mensen om je heen die jou steunen. En richt je omgeving in waar we het al over hadden: het is weer stoppen met drinken. Heb het gewoon niet in huis. Dus, dus wil je 's avonds niet snoepen, heb het niet in huis. Dat houdt in: 's ochtends boodschappen doen. Dan ben je nog sterk. Wat ga jij zo'n net voor het avondeten? Dan heb je echt andere producten. Je kan ja, om sensia heel herkenbaar even kijken. We wat val, wat gebeurt er allemaal in het onderbewustzijn? En valt een lange termijn geheugen hier ook onder?

Nou, in het onderbewustzijn gebeurt 99,99995 procent van alles. Ja, dus jouw bewustzijn is maar een 200.000ste ten opzichte van wat er onbewust gebeurt. Oké, dus het onbewuste brein doet alles, beslist alles, en daarna een fractie van een seconde later word jij je pas bewust. Dus, wetenschappelijk gezien, leven we altijd met een kleine vertraging. Dus de illusie van de mens is dat we met dat bewustzijn beslissen of we drinken, of we discipline hebben, of het vol kunnen houden. Nee, het is dat onbewuste brein. En zoals we al zeiden: hoe train je dat onbewuste brein? Sociale druk, je omgeving anders inrichten, etcetera. En de tweede vraag was: het langere termijn geheugen. Je ziet in je hippocampus dat ze te veel herinneringen, en in het diepste deel in dat brein zit de oudste vaak. Dus mensen die dement raken, verliezen dat korte termijn geheugen, maar het oudste deel van jouw brein heeft dat nog wel. Ook mensen met hersenbloedingen, dan zeggen ze: nee nee, maar ze herkende nog wel iets uit het verleden. Ja, dat wil niet zeggen dat dat brein... maar goed, het is gewoon het oudste deeltje waar die paar in de ringen moest zijn opgeslagen, worden er nog uit gegooid. En ook dat iemand zich nog gewoon kan bewegen, dat zit ook al in het oudste deel van het brein, en je hele motorische systeem. Dus het langetermijngeheugen, ja, alles zit als een soort database in je onbewuste brein opgeslagen. En af en toe gooit het een herinnering uit, soms totally random. En gisteren ook, dan heb ik opeens een liedje in mijn hoofd. Ja, raar. En dan vaak denk ik: ja, dat is dus maar onrust in je brein, dat op een of andere manier denkt: hier heb je een liedje van Elvis Presley, dat inclusief 10 jaar die groot, dat je heel te der... Dus ja, het is, het is geinig hoe dat werkt. Je hebt er zelf gewoon helemaal precies niks over te zeggen, maar daar komen we zo op terug. Ja, nee, ja, dat klopt. Maar dus dan is het ook zo dat het onderbewuste brein, als ik naar mijn werk rij bijvoorbeeld, of hoe ik weet hoe ik moet lopen, dat rustieke allemaal niet bewust is. En John X is plus dat jij nu zo zit, dat je je hand zodat je adem haalt, dat je bloedstroom, dat je nu knikt, de de woorden die eruit stromen, gaat allemaal vanzelf, onbewust. En het is niet zo dat jij beslist wat je zegt. Nee, en rol de woorden uit, en dat geluid wat uit jouw komt, dan wordt mijn brein zich bewust van, maar ook jijzelf. Dus, dus jouw bewustzijn, Eckhart Tolle zegt dan altijd mooi: ik luister ook maar gewoon naar dit poppetje. Ja, het is de uitkomst wat er uitkomt. Ja, en weet je, je weet gewoon niet wat je, je weet, je hebt geen idee wat je over tien seconden denkt of wat je gaat zeggen. Dat is een totaal mysterie. Alleen, je leeft met de illusie van: ja, maar nu beslis ik welke vragen ik stel. En dat zou niet het geval zijn. Ja, denk dat we alles zelf beslissen. Ook in januari, in december eten we veel, bedrinken we ons in december. En dan denken we: dan moet er iets mee. Het voelt niet zo lekker. Je kijkt dan naar de naar de spiegel, en drink je naar de spiegelbeelden zoeken: wat breder geworden, of de spiegel zelf denk ik, want ik had... maar ik moet wat aan veranderen. Maar weet je wat ik dan doe? Doe dat in januari. Dan heb je voor nu al het gevoel dat je er iets aan gedaan hebt, en heb je soort vrijheid van de maand oude verdrag. Zo wonderlijk hoe dat gaat. Je vult je ook instant tevreden daarmee. Nou, ik heb mijn eerste stap gezet. Ik ga naar een kopen. Twee weken heel bijzonder. Dus het is gewoon om jezelf... is dat cognitieve dissonantie? Soort maar zeker ja. Dus, dus dat dat brein is natuurlijk continu bezig om zichzelf te vergoelijken en om een goed gevoel te kweken. Dus je maakt ook allemaal verhaaltjes in je hoofd, zodat je je weer goed voelt over jezelf. En dan kun je het voor jezelf verantwoorden: oh ja, dit is een vraag van iemand die wil met je de wetenschappelijke kant snappen. Die vraagt: hoe kan er wetenschappelijk worden bewezen hoe bepaalde gedragspatronen zich vormen? En ik kan me voorstellen dat hij bedoelt: zijn er bepaalde scans? Kan je bepaalde hersenen, hersens kennen of zo, om op dat soort dingen... Hoe werkt dat?

Boekje dat weten naast ze kunnen daar redelijk ver in gaan tegenwoordig, want ze kunnen zeg maar al in het brein meten wat bevolkt ja, politieke voorkeur is. En nu gaat ie le mis nog verder, die gaat ook nog een chip in stoppen, heeft hij op de varkens gedaan, is zodat we het brein nog verder kunnen triggeren. Maar je kunt dus aan de hand van het vuren van die neuronen, bepaald patronen die je herkent, kun je voorspellen hoe iemand zich zal gaan gedragen. Dus, en dat ge, dat gaat steeds verder, en dat we nu ook al ja, het chips gaan implementeren, of van buitenaf met elektroden. Hey, je ziet nu ook dat mensen die geen armen hebben, dat ze met hun gedachten een arm kunnen besturen, een prothese, of dat ze mensen die kunnen we in gedachten een robot zich laten bewegen. Ja, dus het is fascinerend hoe ver ze daarin gaan. En eigenlijk zie je dat ook wel een beetje in de reclamewereld natuurlijk, hoe we gestuurd worden bepaalde producten te kopen, of niveau ergens op te klikken online. Zag laatst die documentaire: Sociaal Dilemma. Heb je vast gezien, dat ik hoe dat werkt bij Facebook en bij Google. En ik was laat zelf zo'n campagne aan het opstarten, king's kijken hoe dat werkt. Maar je kan inderdaad dus echte invullen van: ik wil graag dat mensen mijn advertenties zien, die vaak klikken op yoga posts, ik noem maar wat. En jou is dan heb je een heel interesse scala van iemand met dat stuk allemaal data, maar dan weet ik dus precies bij welke doelgroep dat terecht komt. Het gaat best wel ver, dat gaat heel ver. Het heeft niks met privacy te maken. A nee nee, dat is al lang weg natuurlijk. Maar ik kijk, we moeten als mens onszelf gaan beschermen op een gegeven moment, omdat die wordt zo slim, en ons onbewuste brein wordt dus door dat systeem straks zo beïnvloed, wij zijn kansloos ten opzichte van dat systeem. Ja, dus we moeten ergens, er zijn ze meer kabel naar bezigt u, dat bepaalde wetten worden gemaakt, nu dat al die die die die die beek tag bedrijven niet zomaar jou continu kunnen manipuleren. Daarom is mijn advies aan mensen ook: filteren en focus. Dat houdt in: kijk goed wat je per dag nog binnen wilt laten komen. En dus bescherm jezelf sowieso al tegen al die mogelijkheden die ze hebben, want je maakt je brein echt heel veel moeite mee. Ja, snap ik inderdaad. Ja, kan je in het kort de werking van vier bekende harrow bonus les neurotransmitters uitleggen? En heb ik het over dopamine, hebben we een beetje gehad. Serotonine, oxytocine, adrenaline. Ja, adrenaline is natuurlijk een bekende. Hij, dat is op moment dat je het verkeerd hebt, je moet boven op je rem trappen, dan naar adrenaline. Houdt in dat je brein zich als daar heel erg scherp stelt om iets te bewerkstelligen. En dat was in de oertijd al: je zag een hert, je moest hem vangen. Hoe anderen dienen en focus, kwam ook heel veel dopamine vrij. Is of omdat je ook gefocust bent, en dat je een enorme drive voelt om het te, omdat hij te vangen hebt. Ook oxytocine, dat is van wat mensen nu missen, omdat we elkaar niet fysiek ontmoeten. Als wij elkaar zo ontmoet, en we praten, of we raken elkaar aan, halen van lachen, maken we oxytocine aan. En dat maakt dat je elkaar meer gaat vertrouwen. Ja, dat gaat best ver om dat is hebben bij bedrijven we een onderzoek gedaan tussen goed presterende bedrijven en slecht presterende, en de goed presterende bedrijven daarvan hadden mensen meer oxytocine in hun bloed. Dus mensen vertrouwen elkaar meer, hebben meer verbinding, en dader gaat bedrijfsleven, dus dat is belangrijk stofje. En serotonine werd nog genoemd, volg mij ja, zeer het en in de, dat is het stofje wat zeg maar zorg dat je emotioneel in balans voelt. En ook het voordeel is dat als we met elkaar praten, maakt de oxytocine aan, dus ik ga je hem steeds meer vertrouwen. Ik maak endorfine aan, waardoor ik me gelukkiger voel, en ik maak serotonine aan, waardoor ik me emotioneel stabieler voel. Nu zie ik heel veel therapie, waarom voelen mensen zich daardoor beter? Dat heeft niet zozeer te maken met de vorm van de therapie, maar wellicht is iets van 70 procent alleen maar al totdat je, doordat iemand werkelijk naar je luistert, dat jij die serotonine aanmaakt, en die oxytocine. Dus dan voel je jezelf weer in balans, je hebt weer vertrouwen, en dan ga je toch vrolijker de deur uit. Herkenbaar. Ik ben Mazda, mijn therapeut er geweest elke woensdag. Als ik daar vandaan kwam, dacht ik: zo, kan de week weer helemaal aan. En inderdaad, een paar, nou ja, wat geluksgevoel. Ja, maar is nou zodat je ook bijvoorbeeld zijn de mensen die gewoon van natuurlijk wat minder serotonine hem of wat minder oxytocine aanmaken. Ja, bij mannen heet dat voornamelijk vasopressine, en mannen die daar te weinig van hebben, hebben moeilijke, vinden het moeilijk om te hechten, om binnen een relatie te blijven, en die gaan ook veel vaker vreemd. Dat heeft gewoon met een stofje te maken, en niet dat ik zit ouder... alle alles weer draaien majira, wat er in de droom blijf je verantwoordelijk natuurlijk. Maar dus, dus ja, en sommige mensen hebben meer sfeer te dienen dan andere. Absoluut. En je ziet al dat antidepressiva zorgt ervoor dat zeer het er in de langer in je brein blijft hangen. Dus, dus, dus een een chemische manier om je wat stabieler te voelen. Dus dat is het geheim van antidepressivum. Een vanda, ja, het andere jammer is dat het ook je, het maakt je vlakkere, dus het had ook dat de de de vreugde momentjes worden ook afgevlakt daardoor. Dus je betaalt er wel een prijs voor. Ja, precies. Kan je ook meer zeer het serotonine opwekken door bepaalde dingen te doen of te eten? Of zeker door met mensen te ontmoeten. En dus de mensen die zich depressief voelen, gaan in de hoek van de bank zitten. Moet je niet doen, mensen gaan ontmoeten! Bij een Afrikaanse stammen is het gebruikelijk dat als iemand zich niet goed voelt, dan gaan ze, gaan ze dansen om je heen. En wat ze kwamen natuurlijk achter in de loop der tijd, dat daden gaat iemand zich weer beter voelen. Lycra gaan dag en contact. Maar het kan ook met voeding. Is je op een rotte banaan eet, naar banaan, of getal wat trotseren te dienen toe, zoals koffie bijvoorbeeld dopamine toevoegt, en vet vlees testosteron. De, en en als je broccoli eet, dat markt weer meer hoe stro geen aan. Dus je kunt met de voeding zelf als je gedrag en je je je psychische gesteldheid kun je enigszins beïnvloeden. Zou dat moment te weten hebben en goed slapen, ja dat is wel cleo k. Ja, nu gaan we een klein beetje over naar non-dualiteit. Je vind ik een heel interessant onderwerp, maar ook een heel ongrijpbaar onderwerp tegelijkertijd. Ik heb echt een haat-liefdeverhouding mee, en er zit ik weer podcast luisteren, denk ik echt: zegt ie nou eigenlijk met fascineert me ergens wel. Nou, ik denk dat dat bij jou ook zo ooit begonnen in schokking. Kun je kort uitleggen wat het nou is? Nou, het wonderlijke is dat non-dualiteit is er zeg maar een zienswijze uit het oude India, naar 800 jaar voor Christus stond in de palissade al van alles opgeschreven. En het bizarre is dat wat daarop stond geschreven, dat we dat nu vanuit de neurowetenschappen, kwantumfysica, wordt op eens bewezen. De als het ware. En wat houdt het in? Hebben we al een beetje over gehad. Het lijkt voor ons mensen alsof wij natuurlijk kiezen wat we doen, terwijl de tijd zegt: nee, je bent gewoon energie in beweging. Je hebt een vormpje, en alles gaat vanzelf. Dus de de lucht of de wind waait, het water stroomt, de de eens zwemt, de hond blafte, de plant groeit, en wij praten, en dan gaat allemaal vanzelf. De mens heeft alleen de illusie door dat dat bruine hoogdruk creëert: ja, dat doe ik, je denkt: dit ben ik, en ik kies wat ik doe. Nou, als we echt konden kiezen wat we deden, wat we voelen, en wat we dachten, dat was iedereen continu gelukkig, was niemand meer sacherijnig, was niemand meer verslaafd. Ja, dus de we weten nu gewoon dat het niet zo is. Maar maan onder de tijd is echt wel de radicaalste filosofie die, zeg gewoon wat Einstein zei: alles is energie in beweging, en alles gaat zoals het gaat. En als dat werkelijk integreert in je leven, dan ontstaat er een hele diepe innerlijke rust. Ik hem om iets bij voorstellen, maar het is dus niet per sé in gelooft, is ook wel echt al wetenschappelijk onderbouwd, of het kan wetenschappelijk onderbouwd worden. Ja, Liz, de eerste uitgangspunt van onder de tijd, dat het niet de waarheid is. Ten eerste, omdat waar je veel te beperkt zijn om de waarheid te kennen, ook de wetenschap. En dus zij zeggen: het is een vingerwijzing naar de maan, waarmee ze bedoelen: het is een verwijzing, maar ze zullen nooit zeggen: dit is de waarheid. Daarom noemen ze het ook non-dualiteit: betekent geen twee. Dus ze zeggen niet: het is een, want dan maak je dat hun stelling van zeggen: weet het niet wat het is, maar het is niet van geen twee. Is dat filosoof is heel slim gedaan. Ja, precies. Nou hebben we niet voor die uitleg in de pocket voor de volgende vraag. Ja, dit is wel grappige, als pas met een vrije wil zou hebben, wat zou je dan kiezen? En heb je liever een vrije wil, of vind je dit finer? Ik vond ik wel grappig. Nou ja, dat het welvaart van de echte leuke vraag, omdat het zou ook wel leuk zijn als je een vrije wil, dat je echt kan kiezen, zelf kan kiezen. Emma, dat ik nu bijvoorbeeld kon kiezen dat ik piano spelen heel leuk vindt, ja, of dat of dat ik in een op een feestje was wat heel saai was, omdat ik kon kiezen om het wel leuk te vinden. Dus het zou wel wat wat grappig zijn. Aan de andere kant vind ik het ook heerlijk om te beseffen dat alles in het leven gaat zoals het gaat, nooit anders heeft kunnen zijn, dat dus dus hoe mijn leven zich ontvouwt, dat ik moet dan nul zorgen om hoeft te maken. Dus het heeft allebei wel wat. Maar je ze dus graag piano spelen, en je zou heel graag op een feestje niet leuk vindt het wel leuk willen hebben, en maar dat ik een soort utopieën eigenlijk wil, ze alles zelf zouden kunnen kiezen, en dan zouden onze wereld nu fantastisch inrichten. Ja, ja. Paul geeft vaak aan dat je geen vrije wil hebt. Nou, dat de daar zijn we het over eens, wat er gebeurt gewoon gebeurt, hebben daar geen invloed op. Hoe kan je er dan voor kiezen om te stoppen met drinken? Nou, uitgezoomd gezien kies jij dat niet. Dus op momenten dat in jouw brein ontstaat: ik wil stoppen met drinken, dan rolt die beslissing, komt in jouw bewustzijn, en dan heb je kans dat jouw brein zich aan haar schrikt of niet. Dus uiteindelijk draait verslaving om het herprogrammeren van dat onbewuste brein. En of je dat wel of niet doet, ligt eigenlijk wie zoiets gezien ook weer die t johan jouw beslissing terecht en heeft nee, dat lijkt er wel zijn. Ja ja ja ja, maar dit dit dit is echt een mindfuck eerste klasse, dat non-dualiteit, omdat ik zie heel veel mensen die een Disney kijken, zwembad is die stoot hoofd, dat Thea tegen de muren dat niet snapt vaak. En de bottom line is: alles gaat zoals het gaat, alleen binnen de droom waarin we leven lijkt het alsof jij jij bent, alsof jij je keuzes maakt. Dus je leeft gewoon vanuit de beleving van een ik en een vrije wil. Je kan niet anders, zou ben je geprogrammeerd. Maar als je weet dat daar achter achter de matrix processen afspeelt wat gewoon gaat zoals het gaat, dat kan wel voor heel veel ontspanning zorgen, hier voor rust, een heel veel minder ruis in je hoofd. Kijk, daar waarom verkrampen mensen het? Het is continu dat, omdat het huidige moment niet deugt. Ik had dat anders moeten doen, en wat als morgen ap gebeurt? Dus dus mensen lijden door de illusie van controle. Ja, en dat is ook vaak als je je niet helemaal lekker in je vel voelt, of of op je bent, nou ja, dat dat helemaal niet met iets van u te maken heeft, me dat het vaak helemaal oude herinneringen zijn, of our pijnen, is die op dat moment naar boven komt. Wel ja, dat het nooit met het moment zelf te maken heeft, dat is ook zo. Als je dat ook weer doorhebt, dan kan het ook wel doorzien, en dan kan je toch wat rot eerder oplossen, vind ik. Ja ja. Ik heb een zus die ze ook fan van jou, die stelde maar die zei tegen mij van: als je naar Paul Smit gaat, moet je dit vragen. Ze zei: ik wil graag weten wat hij antwoord op de zin: wat is de zin van het leven? Nou ja, het leven is gewoon, het is het zijn zelf. Dus, dus en dat is vrij van concepten. Dus het leven is, en de enige die zich druk maakt over het stuur wel of niet zin heeft, is de homo sapiens. Ja, wij hebben namelijk een brein en een mindset, we kunnen denken. Dus is het logisch dat we ook denken: goed, als dit nu allemaal is, dan moet het wel een uh te hebben, immers moet alles in ons leven een nut hebben. Dus zeker het leven. Dus maar ik ik denk niet dat het leven zelf en en netheid. Jij hebt u filosofisch gezien zeggen ze dan: als er al een noot moet zijn, dan wellicht de quote van Bill Hicks: hoe jouw online consciousness experts in het zelfs objectively, of zoals die ook zijn, hoe jouw capri legging is veel potentieel. Dus het is dus volg mij staat ook in de bijbel iets van van God wilde twee jongetjes zijn de kon die spelen, en dus God, wat God dan ook was, hij creëert deze illusie om in ieder geval een soort dans te doen, of een spelletje, of maar dat de dat is ook alweer mindmate, zeg ja, door ons, dat hebben wij bedacht. Hij de dader want deze plant markt zich echt niet druk of die wel een doel heeft. Nee, gelukkig jaar het van gelukkig voor de plant eerder denk ik wel. Ik heb je wel eens horen zeggen over de in de kronen crisis aan het begin, gingen mensen altijd al een supermarkt en haal onze de hele supermarkt leeg met wc-papier en de alles toe zijn ruther magische woorden: ga niet hamsteren. Maar heb ik jou een keer de podcast horen zeggen van: ja, die kun je leuk zeggen, maar dat hele woord niet en registreert ons brein helemaal niet. Waarom is dat? Hoe werkt dat nou? Als kijk jouw brein de browser, je hem gaat niet hamsteren, en ze hamsteren zijn wens, het hamsteren zoals ja, dus het het kijk, denk niet aan een gele olifant, die gele olifant is er al, ondanks het woord je niet. Dus wat Rutte deed, was gewoon niet zo slim, niet seksleven begin team achter zitten die zeggen: ja ja ja weather ik ik heb die wel eens een paar van die mensen ontmoeten, zit gewoon een team achter die bezig is natuurlijk met, want heel veel van zijn speeches zitten wel doorspekt met allemaal technieken en trucjes om de mensen maar een beetje de goede kant op te zijn eerder. Dus, dus alleen als hij het spontaan moet zeggen, maakt die nog wel eens wat foutjes. Jou wat kan jij dan maar kennen we natuurlijk ja, denken als. Dus als je als je brein dus niet het woord niet signaleert of niet opneemt, dan is dus de boodschap van je mag geen alcohol drinken, dat lijkt me niet een handige route, dan ook nee. Ik kan zeggen: ik ga die drinken, maar daar zit drinken zit gewoon al in jouw systeem weer. Het is dus in zit handig om te om iets in de plaats misschien of over hoe kan je zo'n patroon doorbreken? Zeg maar, als jij die gedachte kun je, het is sowieso niet sturen, dus ga daar vooral niet tegen vechten. Als je denkt dat ik wil drinken, daar dan klop je gedachten op. Als je doorziet dat het maar een gedachte is, verval vaak ook het geloof. Maar even terug naar verslaving, wat wat beter werkt is omdat het brein niet kan controleren. Kijk, als ik vier jaar lang iedere dag een biertje heb gedronken, ja, dat zit zo in mijn systeem voor anker, dat op moment dat ik ga stoppen op een dag te gent, dan wil mijn brein dat be je dat kan ik niet. Om te leren wat beter werkt, is omdat iets voor in de plaats te zetten. Neus, dus in plaats van bier drink ik dan een kop thee, en zoals sociaal en kruipt hij in plaats van de sigaret een lolly, dat soort dingen, dan help je jezelf ook. Dus eigenlijk een nieuw patroon maken, een nieuwe snelweg maken. Ja, je moet de de kunst omdat je niet kan afleren, is het de kunst om iets anders sterker aan te leren. En het zit hem in heel veel facetten nog hen, want ze analyseren dan wat mensen die wij gedisciplineerde noemen als het gaat om verslavingen, dan blijkt dat die helemaal niet meer discipline hebben, maar dat zij voor afval besluiten om niet naar het feestje toe te gaan. Dus hij dekken zich vooral voor af als slimmer in van: laten we onszelf niet in die positie brengen, want dan gaan we ook voor gaat tussen. Dus we hebben, wij mensen gaan allemaal uiteindelijk gebukt onder onze emoties en groepsdruk. Ja, en het super interessante allemaal, en ik hoop dat we daar dat meer mensen dit mogen horen, en dat mensen zichzelf op meer gaan snappen. Want wij hadden het net al even over voordat de kamer aanstond: mensen snappen hun mobiele telefoon beter dan zichzelf. Ja, en dat is gewoon echt het, dat is echt zonde, want is het zo veel interessants in je als je maar klein beetje nieuwsgierig bent. Ik kijk dat zoals mij wel vinden, na het helpt al heel veel mensen, maar dat doe je natuurlijk nu door ze inderdaad een paar inzichten te geven van: hoe ziet jouw programmering nu in elkaar? Want als je dat niet weet, ja, dan ga je echt niet kunnen stoppen met veranderen of het het listig, hij niet stoppen met je verslaving, want dan blijven gaan continu weer in hetzelfde patroon van lijn, continu maak je op rij zich weer wijst dat het morgen wel leuk en dat je wilskracht hebt, en wat dat is niet het geval, sorry. Nee ja ja. Jij bent aantal boeken geschreven, waaronder Veranderen voor Luie Mensen. Nou, die heb ik al. Ja, die hebben jullie zeker voorbij zien komen, ander op je echt je ogen dichtgat, heb je andere boeken waarvan je zeggen van: nou, die passen bij dit onderwerp? Die naam veranderen, fly mensen met mijn collega en neurowetenschappen Wright. Ja, sapore geschreven, dus die gaat echt over mensen gedrag, de werking van brein, en eigenlijk zijn mijn andere boeken gaan allemaal hardcore over non-dualiteit. Dat vind ik zelf denk het interessantst, maar dat daar moet je ja, het klinkt wat lullig, maar hoe je aan toe zijn, zeg maar. En dus daar moet je niet aan beginnen op moment dat je eigen nog niet is uitgespeeld, of ben nog met andere dingen bezig. Dus dat komt op je pad als de tijd rijp is, zeg ik altijd. Dus ja, ik denk dat voor de meeste mensen veranderen van Lyme met schoon het meest toegankelijk is, meestal ruimte ook, en denk ik, en ja ja c en de sint u die hebt gelezen, de laatste twee hoofdstukken gaat het al richting non-dualiteit. Die komt omdat mijn iPhone, ik vind dat gewoon fascineert, is namelijk zo: als je stopte geloven dat je zou moeten veranderen, vinden de grootste veranderingen plaats. En want op het moment dat jij komt iemand die mentale strijd van: ik moet worden andere, dat geeft u zo'n emotionele druk dat het juist niet lukt. Op met dat die overgave is aan het universum, of wat het ook is, dan voelt het echt makkelijker, is ook echt zo. Ik had het net al even over jouw cursus, die heb ik gedaan, drie keer maandagavond, vanavond mij anderhalf uur of zo per avond, super interessant, en ook er gewoon mooie opstap denk ik als je ook maar iets nieuwsgierig bij de non-dualiteit. Het begint heel erg met de basics, en dat gaat steeds een stapje verder. Dus ik zou zeggen: ga die echt even bekijken. Ik zal een link dan naar vier onderdelen. Ik wil je gewoon onwijs bedanken voor het interview. In het heel veel mensen heel veel uit gaan halen [Gelach]. Je ziet je beslist niet.

What you say, but the fun part is until the moment that you indeed, yes, your unconscious brain just stops, noun, you, and then you guess, yeah, Johannes, directly, ep, come, no words again in region and and so that would be really funny, later in my grinding, thanks for the interview, we, you know, times was [Music]