Transcription
Evet arkadaşlar, canlı yayınımıza başlıyoruz. Türkiye'nin herkese merhabalar. Türkiye'nin en çalışkan, en başarılı seçkin sınıflarıyla birlikte LGS 2025'te kendi efsanesini yazmak isteyen öğrencilerimizle birlikte mükemmel önemli bir konuyu, anlatım bozukluğu konusunu bugün canlı yayında hep beraber öğreneceğiz.
Geçen sene Sözel 2024'te A kitapçığında 4. soru arkadaşlar anlatım bozukluğu ile alakalıydı ve bence seçici bir soruydu. Hangisinde anlatım bozukluğu yoktur diyordu. Yani Adana'da, Bursa'da, Ceyhan'da, Deniz'de bu dört seçenekten üç tanesinde anlatım bozukluğu vardı ama bir tanesi yoktu. Ve bugün öğreneceğimiz dil bilgisine dayalı bozukluklarla alakalı bir soru sorulmuştu. Çok önemli bir konu.
Bugün sizlerle birlikte canlı yayınımızda geçen sene anlama dayalı bozukları öğrenmiştik. İşte gereksiz sözcük, çelişen sözcük bunları öğrenmiştik. Bu sene LGS senesinde 2025 LGS'de çıkabilecek olan soru tarzında ise bize öge eksikliği yani özne eksikliği, nesne eksikliği, yer tamlayıcısı eksikliği veyahut da eee işte yüklem eksikliği buna benzer şeyleri sorabilirler. Bu maddelerin her birini güzel güzel öğreneceğiz ama hiç korkmayın. Çok basit bir konu. Neden? Çünkü arkadaşlar esasında bu konudaki taktiğimizi yazıyorum. İki salla bir bağla. Buraya yazıyorum bak. İki salla bir bağla.
Hani böyle eskiden eee işte belki bilirsiniz belki filmlerde görmüşsünüzdür. Böyle halı kilimi ören insanlar vardı. Şimdi günümüzde makinelerle örülüyor ama eskiden böyle halı kilim ören eee ablalarımız, teyzelerimiz, abilerimiz vardı. Onlar böyle halı kilimi örerken ikisalla bir bağla derlerdi. İşte biz de adeta sınavda halı kilim örer gibi soruları tıkır tıkır yapacağız. Geçen seneki soruyu da bu taktikle yapabiliyorduk. Bu sene sınavda gelirse de yine aynı taktiği uygulayabileceğiz. Geçen sene de canlı yayınımızda ve normal videomuzda bu taktiği uygulayın yaparsınız demiştik ve gerçekten Sözel 2024'te öğrencilerimizin birçoğu anlatım bozukluğu yoktur sorusunu bu taktikle yapmıştı. Şimdi arkanıza yaslanın ve taktiği size göstereyim. Sonra canlı yayınımıza başlayalım.
Şu anda arkadaşlarımıza yorumlar görüyorum. Kızlar erkekler olacak mı demiş. Evet arkadaşlar belki challenge yani LGS sorularıyla alakalı çok güzel sorular çözeceğiz ama temelinde amacımız bugün bir neti daha cebe atmak. Çünkü tekrar söylüyorum hem sözelde hem sayısalda bir net çok çok değerli arkadaşlar. Bilhassa Türkçede çok çok daha değerli. Hemen başlıyoruz.
Bak şimdi demiş ki Buketi artık seviyor güveniyoruz. Şimdi bu cümlede anlatım bozukluğu size yok gibi gelebilir ama esasa bu cümlede anlatım bozukluğu var. Peki hocam nasıl bulacağız? Şimdi normalde biz günlük hayatımızda böyle cümleleri söylediğimizde herhangi bir bozukluk hissetmiyoruz ama Türkçede anlatım bozukluğunda bilhassa da bugün öğreneceğimiz dil bilgisayarına dayalı bozuklarda iki salla bir bağla taktiği uygulayacağız. Yani buketi artık seviyor. Buket'i güveniyoruz. A buketi seviyoruz diyebiliriz ama buket güveniyoruz olmaz. Ona güveniyoruz demem lazım. Demek ki burada ona kelimesi eksik. Veyahut da buketi artık seviyor ve güveniyoruz. Bak virgül yerine V gelmiş. Yine değişmez. Buketi seviyoruz diyebilirsin ama buketi güveniyoruz olmaz. Yine ona dememiz gerekiyor. Buketi artık sevip güveniyoruz. Bak sevip güveniyoruz. Bak bazen V geliyor, bazen virgül geliyor, bazen de bağ fiil geliyor. Ama esasa yine hata, yine eksiklik, yine mantık aynı. Buketi güveniyoruz olmuyor. Yine ona güveniyoruz dememiz lazım. Buketi uzun zamandır tanıyor ama güvenmiyoruz. Mesela bu sefer de ama bazı gelmiş ona eksik. Dolayısıyla arkadaşlar taktiğimiz şu. İki salla bir bağlı yapacağız ve soruları bu yöntemle bulacağız. Diyeceğiz ki mesela geçen seneki sınavdaki soruyu da göstereyim size. Hatta şöyle e a kitapçık 4. soruya şöyle yaklaşalım canlı yayınımıza. İnşallah ekranda bir sıkıntı yaşanmaz.
Bak demiş ki hangisinde anlatım bozukluğu yoktur diyor. A seçeneği demiş ki sözlerini ya duymazdan geleceksin ya da gülüp geçeceksin. Şimdi iki sağla bir bağla yapıyoruz. Sözlerini duymazdan geleceksin diyebiliyorsun ama sözlerini gülüp geçeceksin. Olmuyor. Sözlerine gülüp geçeceksin demen lazım. B'ye bakalım. O kadar çok emek harcadım bu taşlı tarlaya yine de verim alamadım. Bak bu taşlı tarlaya emek harcadım diyebilirsin ama bu taşlı tarlaya verim alamadım olmaz. Bu taşlı tarladan tarladan verim alamadım dememiz lazım. Veyahut da işte D'ye bakalım. Her sabah deniz kenarına iner ve birkaç saat yürüyüş yapardım. Güzel. Ama bozukluk var. Her sabah deniz kenarına inerdim. Her sabah deniz kenarına yürüyüş yapardım değil. Deniz kenarında orada yürüyüş yaparım demesi lazım. Ama C'de bu hata olmuyor. Bakın şimdi azimli insanların umutları asla tükenmez. Azimli insanların umutları daima artar. Bak iki sağla bir bağlı yaptığımızda C seçeneğinde oldu.
Şimdi arkadaşlar gözlerimiz buğulandı. Şöyle düzeltelim tekrar. Ekranlarımıza geri döndük. Şimdi arkadaşlar bunu güzel güzel öğreneceğiz bu konuyu. İnşallah netlerimizi artıracağız. Sonrasında da LGS Titımızda da bu konuyla alakalı süper analizlerimizi yaptık. Bu kitapta biliyorsunuz hangi konudan nasıl soru geldiğini sizlere tek gösteriyoruz. Hangi yıllarda mesela bak 2019'da özne eksikliği, 2023'te öge eksikliği, 2024'te öge eksikliği sorulmuş ve bununla alakalı 2025'te gelebilecek soruları gösteriyoruz. Her branşta böyle. Dolayısıyla bu kitaptan da sizlere ödevlerimizi vereceğiz. Hadi bakalım canlı yayınımıza yaslanalım. Emre'ye, Kerem'e, Zeynep varmış burada. Ona da merhaba diyoruz. Bütün arkadaşlarımıza merhaba, hoş geldiniz diyoruz ve LGS 2025'in efsane tayfasıyla bir neti daha artırıyoruz. Hadi bakalım canlı yayınımıza başlayalım.
Şimdi arkadaşlar bakın taktiğimizi bir kez daha söyleyerek başlıyorum. Cümlelerin içerisinde virgül olan ya da V bağlacı ama bağlacı olan ya da cümlenin içerisinde bir fiilimsi olan ifadelere dikkat edeceğiz. Bir şöyle bir de böyle yapacağız. Bu kadar basit. İki salla bir bağla. İki salla bir bağla. Nasıl oluyor? İsterseniz göstereyim.
Bakın şimdi demiş ki onunla görüşmek istedim bulamadım. Şimdi onunla görüşmek istedim diyebilirsin ama onunla bulamadım olur mu? Olmuyor. Onunla görüşmek istedim. Hatta morla yazalım ki belli olsun. Onu bulamadım diyorsun. Bak burada iki salla bir bağla yaptığında onu, seni, sizi yani iyilik şeyler eksikse nesi eksikli oluyor. Mesela konunun az bilinen bir yönüne ışık tutuyor. Tamam. Konunun az bilinen bir yönüne ışık tutuyor. Konunun az bilinen bir yönünü aydınlatıyor. Ha olmaz. Yönünü aydınlatıyor olmaz. Konunun az bilinen bir yönünü aydınlatıyor. Ya da konuyu onu aydınlatıyor demesi lazım. Bak onunla bulamadım olmadı. Yönünü aydınlatıyor olmadı. Ne oldu? Onu bulamadım gerekti. Veyahut da konuyu aydınlatıyor dememiz gerekti. İşte burada nesne eksikliği var. Öğrencilere yardımcı olup yönlendirirdi. Tamam. Öğrencilere yardımcı olup yönlendirdi. Eyvallah. Öğrencilere yardımcı olmak. Tamam. Burada sıkıntı yok ama öğrencilere yönlendirdi. Öğrencilere yardımcı olup onları yönlendirdi demesi lazım. Demek ki ı, bak konuyu ı, onları, ı, onu ılı şeyler eksik olduğu zaman ne eksikliği diyoruz arkadaşlar. Bir örnek bir kez daha vereyim. Mesela sana çok güveniyorum ve seviyorum. Aa, ne kadar güzel cümle. Çok teşekkür ederim derlerse diyeceksin ki esasa cümlede bozukluk var. Sana güveniyorum diyebiliyorsun ama sana seviyorum olmaz. Sana çok güveniyorum ve seni seviyorum dememiz lazım. İyilik bir şey eksikliği olduğu için yine nesne eksikliği oluyor. Demek ki iki sağla bir bağlı. Onunla görüşmek istedim oldu ama onunla bulamadım olmadı. Onu bulamadım dememiz lazım. Konunun az bilinen bir yönüne ışık tutuyor. Oldu ama konunun az bilinen bir yönünü aydınlatıyor olmadı. Konuyu aydınlatıyor. Öğrencilere yardımcı olup tamam öğrencilere yardımcı olabilirsin ama öğrencilere yönlendirdi olmaz. öğrencileri onları yönlendir dememiz gerekiyor. Şimdi bu nesne eksikliği. Gelin yer tamlayıcısı eksikliğine bakalım. Bu sefer de yine iki salla bir bağla yapacağız. Ama bu sefer ılı şeyler değil de edenli şeyler işte ona ya da oraya ya da size ya da işte oradan gibi eddenli şeyleri tamamlayacağız. Bak şimdi seni defalarca aradım. Bak buraya kadar hiçbir sıkıntı yok. Seni defalarca aradım ama ulaşamadım. Yine bir sıkıntı yok demeyeceksin. Diyeceksin ki burada ama var. Aa ne yapıyorduk? Aayı, v'yi, fiilimsiyi, virgülü gördüğümüzde iki sağla bir bağlı yapıyorduk. Öyle değil mi arkadaşlar? Bazı arkadaşlar anlayamadım demiş. Merak etmeyin. Şimdi bir kez daha bu taktiği bir kez daha göstereceğim ama sadece dikkat dinlemeye çalışın arkadaşlar ve taktiğimi uygulamaya çalışın. Dikkat dinleyin. Bak şimdi virgülü, V'yi, amayı, fiilimsiyi gördüğümüzde duruyoruz. Aha diyoruz. Gözlerimizi 4 açıyoruz arkadaşlar ve iki sağla bir bağ yapıyoruz. Bak şimdi seni aradım olur ama seni ulaşamadım olmaz. Seni defalarca aradım ama sana ulaşamadım diyorsun ve bu sana eksik olduğu için bu yer tamlayıcısı oluyor. Niye? E ile bitmiş. Bak sonra i ile biterse nesne eksikliği. Gelin. İçeri girdi uzun süre çıkmadı. İçeri girdi uzun süre içeri çıkmadı. Hayır içeri girdi uzun süre içeriden çıkmadı. Bak bu sefer de denli bir şey eksik. Kazanan öğrenciyi belirledik. Tebrikler. Kazanan öğrenciye ödül verdik. Olmaz. Kazanan öğrenciyi belirledik. Ona ödül verdik. Kazanan öğrenciye ödül verdik dememiz gerekiyor. Demek ki taktiğimiz hep aynı. İki salla bir bağla. Onunla görüşmek istedim oluyor. Onunla bulamadım olmuyor. Onu bulamadım diyorsun. Seni defalarca aradım oluyor ama seni bulamadım. Seni ulaşamadım değil sana ulaşamadım oluyor. Yani mesela az önce demiştim ya sana çok güveniyorum. Hı hı. Ve seviyorum. Hı hı. Sana seviyorum olmaz. Seni seviyorum. Burada neyse eksikliği oldu? Bunun tam tersini çevirelim. Bu sefer dolaylı tümleç eksikliği yani yer tamlayıcısı eksikliği olacak. Bakın şöyle diyelim. Seni çok seviyorum. Heki. Ve çok güveniyorum. Aa ne kadar iyi bir insansın ama. Anlatım bozukluğu yaptın. Niye? Bak seni çok seviyorum oluyor ama seni çok güveniyorum. E olmaz. Seni çok seviyorum ve sana çok güveniyorum. İşte sana eksik olduğunda yer tamlayıcısı eksikliği diyoruz. Sene eksik olduğunda ise nesne eksikliği diyoruz. Sadece yapmamız gereken V'yi, virgülü gördüğümüzde iki sağla bir bağlı yapmak. Sana güveniyorum. Oldu. Sana seviyorum. Olmadı. O zaman anlatım bozukluğu. Seni çok seviyorum. Oldu. Seni çok güveniyorum. Olmadı. O zaman anlatım bozukluğu. Peki neyden kaynaklanıyor derlerse işte buraya eklediğiniz ifadeye göre belli oluyor arkadaşlar.
Şimdi mesela bir tane sorumuz var. Ekranları başındaki arkadaşlarımız bilirlerse işte A seçeneği yerine arabasını, B seçeneği yerine gölden, C seçeneği yerine ağaçlara, D seçeneğine bu küçük evde diye yazsınlar. Hatta bu soruyu bilen arkadaşımızın ismini yazmayalım. Sadece direkt soruyu öğretmeye çalışalım. Ama ben de cevaplarınızı göreyim. Bakalım kimler doğru yapmış göreyim. Arkadaşlar şimdi bu açıklamaya göre diyor aşağıdaki cümlelerin hangisinde nesne eksikliğinden kaynaklı anlatım bozukluğu söz konusudur diyor. Açıklamaya bakalım. Cümlede kullanılması gereken bir ögenin bulunmaması anlatım bozukluğuna yol açar. Sıralı veya bağlı cümlelerde nesne alması gereken yüklemi nesne almaması anlatım bozukluğuna neden olur diyor. Sıralı bağlı dediği cümle de şu. Yani içerisinde birden fazla yüklemi olan cümleler ya da içerisinde birden fazla yükleme olup da bağlaç bulunan cümlelere biz bağlı cümleler diyoruz. Yani burada örnekler vermiş. Derse zamanında gider canla dinlerdi. Bak derse gider. Eyvallah, sıkıntı yok. Derse can kulağıyla dinlerdi. He dersi onu can kulağıyla dinler demesi lazım. Dolayısıyla burada anlatım bozukluğu var. Nesne eksikliğine dersi. Şimdi biz yine nesne eksikliğini bulacağız. Nesne eksikliğinde taktiğimiz neydi arkadaşlar? İki salla bir bağlaydı ve burada onu, seni, sizi gibi şeyler ekliyorduk. Böyle iki salla bir bağla yapıp onu, sizi, sizi, seni ekliyorduk. Arabasını, evini, arsalarını satıp yurt dışına gitmişler. Bakalım. Arabasını satıp yurt dışına gitmişler. Evini satıp yurt dışına gittiler. Arsalarını satıp yurt dışına gittiler. Sıkıntı yok gibi. Gölden tuttuğumuz balıkları annem akşam yemeği için pişirdi. Gölden tuttuğumuz burada zaten virgül V falan yok. Devam edelim. Ağaçlara bakım yapar. Bir virgül var. Aha aha aha. Hemen gözlerimizi 4 açıyoruz. Bakalım diyoruz. Ağaçlara bakım yapar. Bahar gelmeden budardı. Şimdi ağaçlara bakım yapar. Oldu. Evet. Cevapları görüyorum bu arada arkadaşların. Hepsi yazmış. C diye tebrik ediyoruz. Ağaçlara yazan arkadaşlarımızı tebrik ediyoruz. Ağaçlara bakım yapar. Ağaçlara budardı. Olmaz. Ağaçlara bakım yapar. Onları ağaçları bahar gelmeden budar dememiz lazım. Ceyhan seçeneğine doğru cevap veren bütün arkadaşlarımı tebrik ediyorum. Gerçekten harikasınız. Zaten iki salla bir bal yapmadan da belli oluyor. Ağaçlara bakım yapar diyebiliyorsun ama ağaçlara bahar gelmeden budardı diyemiyoruz. Burada Ceyhan seçeneğinin eksikliği var. C diyen arkadaşlarımıza doğru yaptı. Ağaçlara yazan arkadaşlarımıza doğru yaptı. D'ye bakalım. Bu küçük evde birkaç gün kaldık. Tamam. Sonra da kısa sürede toplanıp çıktık. Bak evde kaldık, evden çıktık demesi lazım. Burada evden çıktık dediğin zaman sonra da evden kısa sürede çıktık dediğimizde bu den olduğu için nesne eksikliği değil yer tamlayıcısı eksikliği oluyor. Dolayısıyla burada da anlatım bozukluğu var. Eyvallah. Ama bizim aradığımız nesne eksikliği olduğu için cevabımız C seçeneği oluyor.
Şimdi geldik arkadaşlar diğer bir sayfamıza. Öge eksikliğinden kaynaklanan zarf tamlayıcısı ve özne eksikliğine devam ediyoruz. Bakalım. Şimdi kardeşini çok sever ama hiç anlaşamazdı. Bak yine görüyoruz ve gözlerimizi dört açıp iki salla bir bağla yapıyoruz. Kardeşini çok sever diyebiliriz ama kardeşini hiç anlaşamazı olmaz. Kardeşiyle yani onunla hiç anlaşamazdı demesi lazım arkadaşlar. Durmadan çalıştı tamam durmadan dinlenmedi olmuyor. Durmadan çalıştı oluyor ama durmadan dinlenmedi değil. Hiç dinlenmedi demesi lazım. Dolayısıyla burada da zaman anlamı eee karışıyor. Yani durmadan ne zaman? Durmadan çalıştı. Nasıl çalıştı? Durmadan çalıştı. Ne zaman? Hiç dinlenmedi. E şimdi burada durmadan çalışmak için oluyor ama durmadan dinlenmek için olmuyor. O yüzden burada da bir zarf tamlayıcısı eksik arkadaşlar. Zarf tamlayıcısında bakın nesnede onu eksikti ya. Zarf tamlayıcısında da genellikle onunla eksik oluyor. Buna dikkat edin veya seninle.
Özne eksikliğine bakalım. Yine ikisalla bir bağ yapacağız. Özne eksik olan ifadeyi bulacağız. Bu tür dergilerin sayısı arttıkça okunmaz olur. Hım. Virgül yok hocam. Doğru. Bağlaç yok hocam. Doğru. Ama gözümüzü 4 açacağız. Bakın fiilimsi var. Ha bu tür dergilerin sayısı arttıkça, dergilerin sayısı arttıkça okumaz olur. Ne okumaz olur? Dergiler okumaz olur. Ama ne yazıyor? Bu tür dergilerin sayısı arttıkça dergilerin sayısı okumaz olur gibi oluyor. Halbuki şöyle demesi lazım. Bu tür dergilerin sayısı arttıkça dergiler ya da bunlar işte neyse artık onlar okumaz olur demesi lazım. Mesela Orçun'un kolu kırıldı da okula gitmedi. Eyvah geçmiş olsun. Neyse sağlık olsun. İnşallah kısa zamanda gelişir. Bak şimdi Orçun'un kolu kırılmış. Tamam. Kim okula gitmedi peki? Orçun'un kolu kırıldığından Orçun'un kolu okula gitmedi gibi oluyor. Halbuki şöyle demesi lazım. Orçun'un kolu kırıldığından o yani Orçun okula gitmedi demesi lazım. Veyahut da Orçun kolu kırıldığından okula gitmedi şeklinde düzeltmemiz gerekiyor.
Şimdi yüklem eksikliğine bakalım. Yine iki sallalla bir bağla yapıyoruz. Yine gözlerimizi 4 açıyoruz. Yine bağlaçlara, virgüllere dikkat ediyoruz. Ve bu sefer de yüklemin eksik olduğu ifadeler bulmaya çalışıyoruz canlı yayınımızda. Şimdi kardeşine karşı sabırlı ve onu üzmemelisin. Şimdi kardeşine karşı sabırlı üzmemini. Kardeşine karşı sabırlı olmalısın. Bak sabırlı olmalısın ve onu üzmemelisin. Bazı öğrenciler hiç bazıları ise çok çalışıyor. Bak bazı öğrenciler çok çalışıyor diyebilirsin ama bazı öğrenciler hiç çalışıyor. He olmuyor. Bazı öğrenciler hiç çalışmıyor. Bazıları ise çok çalışıyor dememiz lazım. Buradaki ifadeyle bu ifade birleşemiyor. Buraya yükleme ihtiyacı var. Buradaki ifadeyle bu ifade birleşemiyor. Buraya yükleme ihtiyacı var.
Şimdi geldik şahıs uyuşmazlığına yani özne yüklem uyuşmazlıklarına. Burada arkadaşlar Türkçede ben ve sen, ben ve o ben ve siz birlikte özne olursa yüklem daima biz olur. Ne demek bu? Şimdi ben ve kardeşim salonda uyudu. Tamam. Şimdi bak, kardeşim salonda uyudu diyebilirsin. Sıkıntı yok. Peki V'yi kapatıyorum. Daha doğrusu V'yi bulunca gözümüz 4 açacaktık ya. V'nin öncesine bakıyorum. Ben salonda uyudu. Aa olmaz. Ben ve kardeşim salonda uyuduğu cümlesi sanki biraz kulak tırmalayıcı gelmiyor ama kardeşim salonda uyudu diyebilirsin. Ancak ben salonda uyudu diyemezsin. Dolayısıyla ben ve kardeşim salonda uyuduk dememiz gerekiyor. Niye? Ben ve o birlikte özne olursa yüklemin biz olması gerekiyor. Ya da ben ve kardeşim ben salonda uyudum. Kardeşim salonda uyudu diye daha da uzatabilirsin. Bakın şimdi son durağa geldiğimizde otobüste bir ben bir de yaşlı adam kalmıştı. Hım. Bak şimdi yaşlı adam kalmıştı diyebilirsin ama son durağa geldiğimizde otobüse bir ben kalmıştı. Olmaz. Son durağa geldiğimizde otobüse bir ben bir de o yaşlı adam kalmıştık dememiz gerekiyor.
Şimdi tekillik çoğulluk uyuşmazlığına baktığımızda ise Türkçede arkadaşlar her yüklem lerler iki eee alamaz. Onu söyleyelim. Mesela bu tür duygular gözlerimi yaşartırlar. Duygular gözlerimi yaşartırlar diyemezsin. Kuzular oradan oraya koşuyorlar diyemezsin. Koşuyor demen gerekiyor. Çünkü hayvanlar halk meydanında toplandılar diyemezsiniz. Halk meydanında toplandı demeniz gerekiyor. Hepsi söylediklerimi titizlik yaptılar diyemezsiniz. Hepsi söylediklerimi titizlik yaptı demeniz gerekiyor. Yani öğrenciler geldi diyebilirsiniz. Öğrenciler geldiler de diyebilirsiniz ama işte koyunlar gel. Koyunlar demeyelim de mesela aslanlar geldiler. Olmaz. Aslanlar gel dememiz gerekiyor. Türkçede böyle her özne çoğul yüklemle kullanılamıyor. Buna dikkat edeceğiz.
Bir de olumluluk olumsuzluk uyuşmazlığı var Türkçede arkadaşlar. Herkes ya da hepsi gibi özneler olumlu yüklemlerle, hiçbiri ya da kimse gibi öznelerde olumsuz yüklemlerle kullanılması lazım. Mesela herkes dersi dinliyor. Oh ne güzel bak. Herkes artı dinliyor. Artı herkes dersi dinliyor. Herkes çıt bile çıkarmıyor da oluyor. Bak iki sala bir bağ yapıyorduk ya virgül görünce. Herkes dersi dinliyor diyebiliyoruz ama herkes çıt bile çıkarmıyordu diyemiyoruz. Herkes dersi dinliyor. Kimse çıt bile çıkarmıyordu dememiz lazım. Hiç kimse ona gerçeği anlatmamış. Onu yalan yanlış sözler oyalamıştır. Bak şimdi. Hiç kimse anlatmamış diyebilirsin. Bak hiç kimse eksi. Anlatmamış eksi. Tamam ama virgül öncesi ve sonrasını kontrol etmemiz lazımdı. Hiç kimse ona gerçeği anlatmamış. Oldu. Hiç kimse onu yalan yanlış sözlerle oyalamıştı. Olmaz. Hepsi veyahut da herkes onu yalan yanlış sözlerle oyalamamış dememiz gerekiyor. Şimdi burada taktiğimiz şu. Herkes hepsi hiçbiriyi gördüğünüz zaman diyeceksiniz ki aha bunlarda olumluluk olumsuzluk uyuşmazlığı olabilir.
Şimdi bir tane sorumuz var. Ekranları başındaki arkadaşlarımızı yapalım. Yine A yerine 1, B yerine 2, C yerine 3, D yerine 4 diyebilirsiniz. Ya da kendi bildiğinizi yazabilirsiniz. Bakalım şimdi bu metinde numaralanmış cümlelerin hangisinde özne yüklem uyumsuzluğundan kaynaklanan bir anlatım bozukluğu vardır diyor. Flaming okuyamadım pardon canlı yayında flamingo oldu. Neyse. Flamingoların çok iri olan gagaları tam ortadan sanki kırılmış gibi içeri bükülür. Hım sıkıntı yok gibi. Flamingolar koyu kırmızı veya alev renginde olur. Pembe veya beyaz suyla olanları da vardır. Flamingolar koyu kırmızı olur. Flamingolar alev renginde olur diyebiliyoruz. Pembe tüylü olanları da vardır, beyaz tüylü olanları da vardır diye biliyoruz. Yani V'nin, veya öncesini kontrol ettik. Flamingo uçarken uzun boynunu öne, ayaklarını arkaya doğru uzatır. Flamingo uçarken uzun boynunu öne uzatır diyebiliyorsun. Flamingo uçarken ayaklarını arkaya doğru uzatır diyebiliyorsun. Yani virgülün öncesini ikisi ala bir bal yapabiliyorsun. Flamingolar genellikle yüksekten uçarlar, iyi yüzerler. Flamingolar genellikle yüksekten uçarlar diyebiliyorsun. Flamingolar iyi yüzerler diyebiliyorsun gibi geliyor ama ah. Burada tekillik çoğulluk uçmazlığı var. Flamingolar insan değil ki. Dolayısıyla uçarlar değil, uçar. Yüzerler değil, yüzer dememiz gerekiyordu. Cevabımız Denizli. Denizli diyen ve 4 diyen, IV yazan ya da 4 yazan arkadaşlarımızı tebrik ediyoruz, alkışlıyoruz. Gerçekten harikasınız arkadaşlar.
Hemen diğer eee konuya devam ediyorum. Çok fazla başlık var çünkü bir sürü başlık var. Hemen bitirmek istiyorum. Canlı yayında çok uzatmak istemiyorum çünkü sonrasında hem LGS'deki soruları çözmeniz lazım hem de LGS tam 500'den ödevlerinizi tamamlamanız lazım. Şimdi eklem eksikliği. Yine taktiğimiz aynı arkadaşlar. Bir de canlı yayın şöyle çayımızdan alalım. Pardon şöpürdettim özür dilerim. İki salla bir bağla yapıyoruz. Virgülleri gördüğümüzde gözlerimizi 4 açıyoruz. Emre çok akıllı. Hım. Ama dikkatli değildir. Hocam burada bir sıkıntı yok. Olabilecek mi cümle? Hayır. Bak şimdi görünce dikkatli olacak. Emre dikkatli değildir diyebiliyorsun ama Emre çok akıllı değildir demek istemiyor ki. Emre çok akıllıdır ama dikkatli değildir demen gerekiyor. Dolayısıyla buradaki değildirdeki ifadeyi buray için kullanamazsın. Emre çok akıllıdır. Eyvallah. Tebrikler Emre. Ama dikkatli değildir dememiz gerekiyor. Onlar eşyaları indiriyor. Biz de yukarı çıkarıyorduk. Tamam. Bak biz yukarı çıkarıyorduk. Eyvallah ama onlar eşyaları indiriyorduk oluyor. Dolayısıyla şöyle olması lazım. Onlar eşyaları indiriyordu. Biz de yukarı çıkarıyorduk. Dolayısıyla arkadaşlar nesne eksik şey eklem eksikliğinde böyle idi e imiş ya da dir gibi ek eylemlerin eksik olduğunu bilmemiz lazım.
Şimdi çatı uyuşmazlığına bakalım. Çatı neydi hocam? Hani vardı ya etken, edilgen, geçişli, geçişsiz. Şimdi burada etken, edilgenlere dikkat edeceğiz. Şimdi insan başarılı olunursa hayattan zevk alır. O zaten belli bozuk oldu değil mi? Zevk alır etken, olunursa edilgen başkası tarafından. O zaman insan başarılı olursa hayattan zevk alır demek lazım. Bununla bu uymuyor. Çünkü bu edilgen yazılmış. Bu ise etken. Dolayısıyla bunun da etken olması lazım. Doktora muayene olunarak sağlık raporu alabilirsiniz. Alabilirsiniz siz etken, olunarak başkası tarafından. Hayır olarak demesi lazım. Dolayısıyla burada da yine edilgen olduğu için birbiriyle uyuşmuyor. Çatı uyuşmazlığı var arkadaşlar.
Şimdi bir de tamlama yanlışlıklarına bakalım. Tamlama yanlışlığında da arkadaşlar hatırlarsanız bir sıfat tamlamaları vardı. İşte güzel ev, renkli kalem, çalışkan öğrenci, temiz dolap gibi. Bir de isim tamlamaları vardı. Sınıfın kapısı, okulun penceresi, Ali'nin kalemi gibi. Şimdi isim tamlamaları ve sıfat tamlamaları aynı tamlamaya bağlanamaz. Siyasi ve ekonomi alanında kararlar alın. Bak ekonomi alanında diyebilirsin. Ekonomi alanı ama yine V'nin olduğu yerde ne yapıyoruz? Gözlerimizi 4 açıyoruz. Siyasi alanında olmaz. Siyasi alanda. Bak siyasi alanda ve ekonomi alanında kararlar alın dememiz gerekiyor. Tamlayan eksikliğine baktığımızda ise bu sefer onun kelimesi eksik arkadaşlar. Yani esas olay şu. Bakın şöyle bir kez daha özetlemek istiyorum. Hani dedik ya cümlelerin içerisinde virgül olan veyahut da fiilimsi olan ifadelere bakın dedik. Burada arkadaşlar şuna dikkat edeceksiniz. Eğer onu seni gibi şeyler eksikse nesne eksikliği oluyor. Eğer ona sana gibi şeyler eksikse yer tamlayıcısı eksikliği oluyor. İşte onunla gibi şeyler eksikse zarf tamlayıcısı eksikliği oluyor. Veyahut da dir, idi gibi şeyler eksik olursa eklem eksikliği oluyor. Onun gibi şeyler eksik olursa tamlayan eksikliği oluyor. Yani bunun hep bir mantığı var. Şimdi burada da onun kelimesi eksik olacak. Bakın şimdi sözünü ettiğiniz yere ne gittim ne de adresini bilirim. Şimdi ne bağlaçlarımız var. Sözünü ettiğiniz yere gittim diyebilirsin ama sözünü ettiğiniz adresini bilirim değil. Sözünü ettiğiniz yerin adresini. Yani sözünü ettiğiniz yere ne gittim ne de onun ya da oranın adresini bilirim dememiz gerekiyor arkadaşlar.
Şimdi Dinamo'yu çalıştıran bir sorumuz var arkadaşlar. Dinamo soru bankamızdan Dinamo Plus'a sayfa 189'da anlatım bozukluğunun nedeni hangisidir diyor. Bakalım kitabını. Bu arada cevabımız A ise özne yüklem uyumsuzluğu, B ise nesne eksikliği, C ise zarf tamlayıcısı eksikliği, D ise yer tamlayıcısı eksikliği diyebilirsiniz. Beraber yapalım. Şimdi burada demiş ki, "Kitabını aldı ve baş köşeye kuruldu." Hım. Kitabını aldı ve baş köşeye kuruldu. Önce kitaba şöyle bir göz attı. Sonra da kitaba okumaya başladı. Ha bak virgülün öncesine bakalım. Bak önce kitaba, kitaba şöyle bir göz attı diyebiliyoruz. Tamam. Ama sonrasında okumaya başladı. Neyi? Kitaba okumaya. Hayır kitaba değil. Sonra da kitabı onu okumaya başladı demesi lazım. Yani ne demiştik? Virgülün olduğu, V'nin olduğu, fiilimsinin olduğu yani bağlacın olduğu, fiilimsinin olduğu cümlelerde iki salla bir bağla yapıyoruz. Ve onu seni gibi şeyler eksikse nesne eksikliği, ona sana gibi şeyler eksikse yer tamlayıcısı eksikliği. Bak buraya nesne yazıyorum. Buraya yer tamlayıcısı diyorum. İşte onun eksikse tamlayıcı eksikliği, tamlayan eksikliği ya da eee veyahut da dir idi eksikse ek fiil eksikliği demiştik. Şimdi burada kitaba göz attı diyebiliyorsun ama kitabı okumaya başladı diyemiyorsun. Kitabı okumaya başladı. O zaman burada nesne eksikliği var. Diğer cümlelere bakalım. Birkaç cümle okumuştu ki evin zili çaldı. Okuma zevkini bitiren buzil moralini bozmuştu. Kitabı sehpaya bırakıp kalktı. Bu saatte kim acaba diye söylendi. Meraklanmıştı. Adımlarını hızlandırdı. Kapının önüne gelmişti bile diyebiliyoruz. Ve bu şekilde bozukları görebiliyoruz.
Şimdi arkadaşlar tekrar söylüyorum. Geçen sene LGS 2024'te A kitapçığında 4. soru hangisi anlatım bozukluğu yoktur sorusuydu. Canlı yayınımızın başında çözdük. Şimdi sizin yapmanız gereken hem LGS'de şimdiye kadar gelmiş olan üç soruyu çözmek hem de LGS tam 500'deki soruları çözmek hem de elinizdeki kitaplardan ödevlerinizi çözmek. Canlı yayınımızı burada bitiriyorum. Daha fazla uzatmak istemiyorum çünkü vaktimiz çok değerli. Son iki aydayız. Sıkı sıkıya çalışıyoruz. Konularımızı öğreneceğiz ve inşallah hayallerimizdeki liseleri kazanacağız. Bu arada Tonguç dershanede son 2 ay için çok güzel bir program hazırladık arkadaşlar. Çok güzel bir kamp hazırladık. Son iki ay dershanede genel tekrarlarımız beklenen sorular kampımız olacak. Onu da mutlaka e katılarak izlemenizi ve katılmanızı tavsiye ediyorum. Deneme sınavları rehberlik yayınlarıyla öğrencilerimizin kazanması için elimizden gelen gayreti göstereceğiz. Sizlere güveniyoruz arkadaşlar. Son iki ayı çok iyi değerlendirin ve hayallerinizdeki listeleri kazanın arkadaşlar. Hadi bakalım bu canlı yayını beğenmeyi unutmayın. Görüşmek üzere.
[Müzik]
Şampiyonların tercihi Tonguç Dersane sundu.
[Müzik]